Enes Genç
@Gncenes
“İnsan olan onuruyla yaşar.”
Şu anda okuduğu kitap
Dünyada başka benzer geçiş hareketleriyle karşılaştırıldığında ikinci ve üçüncü varsayım birinciye göre daha olabilir görünmektedir. Son 12.000 yıl içinde tarım yeryüzünün ancak dokuz farklı noktasında görüldü: Çin, Bereketli Hilal, birkaç başka yer daha. On iki bin yıl önce yeryüzündeki bütün insanlar avcı/yiyecek toplayıcıydı; bugünse hepimiz çiftçiyiz ya da bizi çiftçiler besliyor. Tarımın başladığı o ilk birkaç noktadan yayılışı, başka yerlerdeki avcı/yiyecek toplayıcıların çiftçiliği benimsemesi sonucunda olmadı; avcı/yiyecek toplayıcılar tıpkı MÖ 10.700 yılından 400 yılına kadar Comon dönemi insanlarında açıkça gördüğümüz gibi tutucu olma eğilimindedirler. Çiftçilik çiftçilerin avcı/yiyecek toplayıcılardan daha fazla üremesi, daha etkili teknolojiler geliştirmesi, daha sonra da avcıları öldürmeleri ya da tarıma elverişli bütün topraklardan kovmaları sonucun-da yayıldı. Çağımızda Avrupalı çiftçiler bu şekilde batılı Kuzey Amerikan yerli avcıların, Avustralya yerlilerinin, Güney Afrika'nın San insanlarının yerlerini aldılar. Taş alet kullanan çiftçiler benzer biçimde tarihöncesi bütün Avrupa'da, Güneydoğu Asya ve Endonezya'daki avcıların yerlerini aldılar. O tarihöncesi yayılma döneminde çiftçilerin avcılar karşısında sahip oldukları tek basit üstünlükle karşılaştırıldığında, MÖ 400 yılının Koreli çiftçileri Comon avcılar karşısında büyük bir üstünlüğe sahipti çünkü Korelilerin zaten demir aletleri vardı ve çok gelişmiş biçimde yoğun tarım yapıyorlardı.
Bu yaz yanınızdan ayırmak istemeyeceğiniz kitapları sizin için bir araya getirdik.
💬 Siz olsanız bu listeden hangisiyle başlardınız?
Japonların bugün hâlâ hüküm süren imparatorları Akihito, MS 712 yılında, ilk kayıt defteri yazılırken hüküm sürmekte olan imparatorun doğrudan doğruya 82. kuşaktan torunudur. Güneş tanrısı Amaterasu'nun torununun torunu olan o efsanevi ilk imparator Jimmu'nun da doğrudan doğruya 125. kuşaktan torunu olduğuna inanılır.
Niçin Kinai bölgesi? Bunun nedeni belki de oranın Japonya'nın en iyi tarım arazisi olmasıdır, bugün aşırı pahalı Kobe sığırı orada yetiştirilir, ayrıca 1868'de Tokyo başkent yapılıncaya kadar Japonya'nın başkenti Kyoto'ydu.
Comon Japonya'sının farklılığını kendi çağının perspektifi açısından görebilmek için, MÖ 400 yılında, Comon hayat tarzı sona ermek üzereyken, Japonya'nın üçbeş yüz kilometre batısında, anakara Asya'sında insan toplumlarının ne durumda olduğunu hatırlamalıyız. O dönemde Çin zengin seçkinler ile yoksul halk tabakalarından oluşan krallıklara bölünmüştü, bunlar duvarla çevrili kentlerde yaşıyordu, dünyanın en büyük imparatorluğunu oluşturmak üzere birleşmenin sınırına gelmişlerdi. MÖ yaklaşık 7500 yılından başlayarak Çin kuzeyde darıya, güneyde pirince dayalı olarak yoğun şekilde tarım yapılan, evcil domuz, tavuk, yaban sığırı beslenen bir ülkeydi. Çin'de en az 900 yıldır yazı, en az 1500 yıldır metal aletler vardı, dünyanın ilk dökme demir üretimi icat edilmişti. Çin'deki bu gelişmeler aynı zamanda (MÖ 2200 yılından beri pirinç de içinde olmak üzere) üç-beş bin yıldır tarım yapan ve MÖ 1000 yılından beri metal aletleri olan Kore'ye de yayıldı.
Belli başlı yiyecek türlerinden birini sert kabuklu yemişler oluşturuyordu, özellikle kestane, ceviz, bunlara ek olarak atkestanesi, acı zehiri çıkarılmış meşe palamutu. Bu yemişler güzün bol miktarlarda toplanıp kış için toprak altında, 180 santimetre derinliğinde, 180 santimetre genişliğindeki çukurlarda saklanabiliyordu. Öteki bitkisel yiyecekler arasında küçük ve büyük meyveler, tohumlar, yapraklar, filizler, soğanlar, kökler vardı. Comon çöplerini dikkatle inceleyen arkeologlar toplam 64 çeşit yenebilir bitki saptadılar.
Şimdi olduğu gibi o zaman da Japonya'da yaşayanlar deniz ürünü tüketiminde başı çekiyordu. Ton balıkları açık okyanuslarda zıpkınla avlanır, yunus balıkları sığlık sulara sürülür, orada tıpkı bugün Japonya'da yapıldığı gibi sopayla dövülür ya da mızrakla vurulurdu; ayıbalıkları kumsalda öldürülürdü; mevsimlik somon balığı sürüleri ırmaklarda tüketilir; pek çok balık türü ağla, çit dalyanlarıyla, geyik boynuzlarından yontularak yapılmış olta iğneleriyle yakalanır; kabuklu deniz hayvanları, yengeçler, deniz yosunları gelgitlerarası kuşaktan toplanır ya da dalgıçlar dalıp bunları sudan çıkarırlardı. Comon insanlarının iskeletlerinde, bugün patalogların kulak egzostosisi dedikleri, günümüz dalgıçlarında sıklıkla görülen, kulakta anormal kemik büyümesi olayı yüksek oranda gözleniyor.