Kamikaze
@KamileDG
18 okur puanı
Aralık 2021 tarihinde katıldı
Şu anda okuduğu kitaplar
“Birisini eleştirmeye kalkıştığında, şu dünyada her insanın senin sahip bulunduğun ayrıcalıklara sahip olmadığını hiç aklından çıkarma.”
Çok büyük beklentilerle başlamadığım bu kitapta, daha ilk sayfalarda karşıma çıkan bu cümleyle doğru bir eser seçtiğimi anladım. Çünkü bu söz, kitabın yalnızca bir aşk hikâyesi değil; sınıf farklarını, ayrıcalıkları, insan ilişkilerini ve toplumun ikiyüzlülüğünü anlatacağının habercisiydi.
Hikâyeyi, kendisini orta sınıfa yakın görebileceğimiz Nick Carraway’in gözünden dinliyoruz. Nick, bir iş için kuzeni Daisy’nin de yaşadığı Long Island’a taşınır ve olaylar burada şekillenir. Yanındaki görkemli malikânede yaşayan gizemli komşusu Gatsby ise romanın merkezindeki karakterdir. Gatsby ile Nick yakınlaştıkça, onun gösterişli hayatının ardındaki sırlar da yavaş yavaş ortaya çıkar. Yıllar öncesinde yarım kalmış bir aşk yeniden karşı karşıya gelir.
Ancak kitap sadece geçmiş bir aşkın peşinden koşmayı anlatmıyor. Aynı zamanda insanların statü uğruna nasıl değiştiğini, zenginliğin her şeyi çözemediğini ve bazı hayallerin gerçekleşse bile insanı mutlu etmeyeceğini gösteriyor. Gatsby karakteri umutları, tutkuları ve fedakârlıklarıyla oldukça etkileyici bir karakterdi. Sevdikleri uğruna birçok şeyi göze alabilen, hayallerine sıkı sıkıya tutunan bir yapısı var. Onu okurken hem hayranlık duydum hem de üzüldüm.
Roman aynı zamanda insanın geçmişe duyduğu bağlılığı ve zamanı geri çevirme arzusunu da sorgulatıyor. Bazen insanlar yaşadıkları bir anı, bir duyguyu ya da bir kişiyi olduğu yerde dondurmak ister. Oysa hayat sürekli akarken hiçbir şey aynı kalmaz; insanlar değişir, duygular dönüşür. Muhteşem Gatsby tam da bu noktada, insanın gerçekle hayal arasında nasıl sıkışabildiğini çok güçlü biçimde gösteriyor.
Bir diğer etkileyici yönü ise dış
Reklam
İçimizdeki Vahşetin Çağrısı
Spoiler içerir
Jack London’ın Vahşetin Çağrısı adlı kitabında, hayata Buck adında bir köpeğin gözünden bakıyoruz. Buck, başlangıçta güzel bir evde, sevgiyle büyütülen bir köpektir. Ancak kaçırılıp satılmasıyla birlikte hayatı tamamen değişir. Kitap, onun bu dönüşümünü anlatırken aslında yalnızca bir köpeğin hikâyesini değil, hayatın sert ve kaçınılmaz gerçeklerini de derinden hissettirir.
Bu hikâyeyi etkileyici kılan şey, Buck’ın yaşadığı değişimin bize hiç de yabancı gelmemesidir. Evinde güvenli ve rahat bir yaşam sürerken bir anda zorlu koşulların içine düşmesi, hayatın insanı ne kadar hızlı dönüştürebileceğini gösterir. Kanada’da kızak köpeği olarak çalıştırıldığı süreçte önce disiplini, ardından da gücün kimde olduğunu öğrenir. Elinde sopa olanın otoritesini kabul etmek zorunda kalır. Zamanla içgüdüleri ağır basar, vahşileşir ve liderliği ele geçirmek ister. Üstelik bunu yalnızca gücüyle değil, zekâsıyla da başarır.
Ancak bu dönüşüm yalnızca fiziksel değildir. Buck’ın içinde bastırılamayan bir yön uyanır; bir kez “kanın tadını alır” ve artık geri dönüşü olmayan bir yola girer. İşte tam bu noktada hikâye, bir hayvanın ötesine geçerek insanın iç dünyasına dokunur.
Çünkü ben de bu hikâyeyi okurken kendime dönmeden edemedim.
Bizler de bir zamanlar korunarak, belki de “pamuklara sarılarak” büyütülmedik mi? Ancak hayat, karşılaştığımız insanlar ve ayakta kalma zorunluluğu bizi bambaşka birine dönüştürmedi mi? Bugün aynaya baktığımda, yetiştirildiğim kişiyle aynı olmadığımı fark ediyorum. İçimde bir mücadele, bir direnç ve belki de bir “vahşilik” var.
Fakat burada önemli olan, bu vahşiliğin varlığı değil; onu nasıl yönettiğimizdir. Çünkü insanı insan yapan şey, içindeki sertliği tamamen yok etmek değil, onu kontrol edebilmek ve doğru yere kanalize edebilmektir.
Bittiğinde Karakterleri Düşünmeye Devam Ettiren Bir Kitap
Pia Mater, kelimenin tam anlamıyla mükemmel bir romandı. Baştan sona çok sürükleyici, insanı içine çeken ve merak duygusunu hiç düşürmeyen bir kitap.
Roman nöro-roman türünde ve bunu gerçekten hissettiriyor. Hafıza, bilinç, biyolojik saat ve beynin işleyişi gibi nöroloji temelli konular hikâyenin içine çok doğal bir şekilde yerleştirilmiş. Bilimsel bölümler yer yer yoğunlaşsa da beni hiç rahatsız etmedi; aksine keyif alarak okudum. Özellikle karakterlerin kendi aralarında bu konular üzerine konuşmalarını okumak oldukça zevkliydi. “Sinek ve insan için zaman aynı mıdır?” sorusu etrafında kurulan anlatı bana farklı ve etkileyici bir okuma deneyimi sundu.
Kitabın başlarında daha basit ilişkiler üzerinden ilerleyecek bir hikâye bekliyordum; ancak ilişkiler beklediğimden çok daha derin ve beklenmedik çıktı. Karakterler genel olarak çok iyi yazılmış. Geçmişlerini öğrendiğimiz karakterlerde üzülmemek zor. Alef özelinde ise okurken ciddi anlamda rahatsız oldum; onun bakış açısından okuduğum sayfalarda kendimi karşısında konumlandırmadan duramadım. Bu rahatsızlık hissi bile karakterin ne kadar güçlü yazıldığını gösteriyor.
Kitap bittiğinde aklımda en çok kalan şey, karakterlerin sonrasında hayatlarının nasıl devam ettiği sorusu oldu. Bana göre bu kitap herkese hitap edebilir. Sadece bilimsel kısımlarda bazı okurlar biraz zorlanabilir ancak bu bölümler kesinlikle boğucu değil.
Sürükleyici olduğu kadar düşündüren ve etkisi kitabı kapattıktan sonra da devam eden bir roman.
Kambur’un Zihninde Bir Yolculuk
Şule Gürbüz’ün Kambur adlı romanı klasik bir hikâye anlatmaktan ziyade bilinç akışı tekniğiyle ilerleyen, okura bir atmosfer ve duygu hissettirmeyi amaçlayan bir metin gibi. Kitapta belirgin bir olay örgüsünden çok, topluma uyum sağlayamayan “Kambur”un zihninde dolaşırız. Okur olarak onun düşüncelerinin, sorgulamalarının ve iç dünyasının içinde uzun bir yolculuğa çıkarız.
Kambur, ölüm ve zaman üzerine yoğun şekilde düşünen, karamsar bir karakterdir. Ona göre insanlar yüzeyseldir; gündelik hayatın içinde oyalanırken zamanın hızla geçtiğinin ve ölümün giderek yaklaştığının farkında değildirler. Bu durum Kambur’u rahatsız eder ve onu diğer insanlardan daha da uzaklaştırır.
Roman boyunca Kambur’un zihninde dolaşan düşünceler aslında hayatın anlamına dair bir sorgulamaya dönüşür. Onun gözünde hayat büyük ölçüde anlamsızdır ve bu anlamsızlık hissi karakterin iç dünyasında sürekli bir huzursuzluk yaratır. Bu nedenle Kambur, olaylardan çok düşüncelerin ve varoluş sorgusunun ön planda olduğu, okuru karakterin zihinsel dünyasına davet eden bir roman olarak okunabilir.
Kötülüğü Susturmak, İyilik midir?
Spoiler içerebilir
Otomatik Portakal, beni mide bulantısıyla baş başa bırakan, her ne kadar karakteri ve kurgusuyla içine çekse de empati kuramadan okuduğum ilk kitaplardan biri oldu. Alex’in başından geçen olaylar silsilesinde, aldığı cezaların bana haz vermesi bile başlı başına rahatsız ediciydi. Buna rağmen, onun üzerinde uygulanan yöntemin ne kadar etik olduğu sorusu zihnimden hiç çıkmadı.
Bu etik sorgulama sırasında kendimi, istemeden de olsa uygulanan yöntemi desteklerken buldum. Oysa Alex’in gözünden bakıldığında bu desteği vermemem gerektiğinin farkındaydım. Sistemin çürümüşlüğü ve bariz adaletsizliği canımı yakarken, günün sonunda “suçlu” olarak damgalanan birinin özgür iradesinin elinden alınmasını da tamamen yanlışlayamadım. Çünkü Alex, her ne yaşamış olursa olsun, fırsat bulduğunda yeniden aynı şiddet dolu hayatı ve çeteyi seçti.
Sonrasında pişmanlık göstermesi ve değişmek istemesi ilk bakışta olumlu bir adım gibi görünse de, bunu “gençlik” diyerek geçiştirmenin tacizi, şiddeti ve tecavüzü normalleştirmek anlamına geleceğini düşünüyorum. Bu yüzden buna sonuna kadar karşıyım.
Alex’in çektiği fiziksel acılar, bana toplumsal düzenin ve kuralların bedene indirgenmiş, somut bir hali gibi hissettirdi.
Bu noktada kitap beni şu soruyla baş başa bıraktı: İnsan özü itibarıyla kötülüğe mi meyillidir, “iyi” dediğimiz şey yalnızca toplumsal düzenin, normların ve yaptırımların birey üzerinde kurduğu bir inşadan mı ibarettir?