Fransız pratikliği
Fransız Aydınlanma filozofları insanın toplumdaki yeri hakkında teorik görüşlerle yetinmedi. Yurttaşların 'doğal hakları' dedikleri şey için aktif bir mücadele verdiler. Her şeyden önce sansüre karşı bir mücadeleydi bu -yani basın özgürlüğü için. Din, ahlak ve politika konularında bireyin özgürce düşünme ve görüşlerini ifade etme hakkı güvenceye alınmalıydı. Ayrıca zencilerin köleliğine karşı çıkıldı ve suçlulara daha insanca muamele edilmesi savunuldu.
Bu yaz yanınızdan ayırmak istemeyeceğiniz kitapları sizin için bir araya getirdik.
💬 Siz olsanız bu listeden hangisiyle başlardınız?
"Fransızların İngilizlere kıyasla hep biraz daha rasyonalist olduğunu da söylemiştin ayrıca''
"Evet ve bu fark da Ortaçağ'a kadar gider. İngilizlerin -common sense- dediğine, Fransızlar -evidence- demeyi tercih eder. Birini -herkesin paylaştığı deneyim- diğerini ise -(us için) apaçık olan şey- olarak çevirebilirsin."
Arkhimedes Noktası(Arşimet)
Binbaşının bölük pörçük bilincinde uyanan fikir ve heyecanlardan ibaret olduğumuz ortaya çıksa bile, bu bizim küçücük varoluşumuzu almaz elimizden.
"Özgür irademizi de mi almaz?"
...
Babasının Sofia ve Alberto'ya olan her şey üzerinde genel bir kontrole sahip olduğu doğruydu. Ama yazarken olacakların hepsini de önceden biliyor değildi. Belki de alalacele yazarken ancak çok sonra fark edeceği bir hata yapabilirdi. İşte tam bu "hatalı" noktada Sofie ve Alberto biraz özgürlüğe sahipti.
...
Denizin en durgun göründüğü anda bile derinlerde bir şeyler olup olmadığını bilemeyiz diye düşündü.
İlk günah
Ama felsefe ve bilim, bulmacanın son parçalarını çözdüğünde, tarih hâlâ yoluna devam edebilecek miydi bakalım? Yoksa insanlık tarihinin sonu yaklaşmakta mıydı?İnsanın bilme güdüsünü "İlk Günah" saymak pek de saçma değildi belki de.
Hume'un Etik eleştirisi-Duygudaşlık kavramı
Hume hiçbir zaman ''dir'li cümlelerden ...meli'li cümlelere'' varılamayacağını açıkça ortaya koydu. Ama bu yine de çok yapılan bir şey.
...
Demek ki ne yapmamız gerektiğini aklımız aracılığıyla bulup gösteremeyeceğimizi saptadık. Sorumlu bir şekilde davranabilmek için aklımızı kullanmak değil, duygularımızı başkalarının halini anlamaya yönlendirmek gerekir. Hume bütün Dünyanın yok olmasını parmağımızın çizilmesine tercih etmenin akla aykırı olmadığını söylemişti.
...
İnsanlar bazen aklı başında değiş diye cezadan kurtulur. ''Suçu işlediği an'da ya da genel olarak aklî dengesi yerinde olmayan kişiler olarak kabul edilir bunlar. Ama duygusuzluk nedeniyle cezadan kurtulmuş kimse yoktur.''