Theoria- theion orao(Kutsalı Görüyorum)
Şayet dünya artık bir kozmos değil de, durmaksızın birbirleriyle çatışmaya giren bir güçler yığını, bir kaos ise, bilginin, kelimenin tam manasıyla bir theoria formu kazanamayacağı açıktır. Kelimenin etimolojisini hatırla: theion orao, "kutsalı görüyorum" demektir. Bu açıdan, güzel kozmik düzen yıkıldıktan ve yerine manadan yoksun ve yatışmaz bir doğa geçtikten sonra, artık evrende insan zihninin görmeyi, temaşa etmeyi dert edineceği kutsal hiçbir şeyin kalmadığını söyleyebiliriz . Düzen, ahenk, güzellik ve iyilik artık kendiliğinden verili, gerçeğin bağrında a priori kayıtlı bulunan şeyler değildir.
📚🔔 Tatil zili çaldı!
Bir yıl boyunca verilen emeklerin ardından şimdi dinlenme, keşfetme ve yeni maceralara atılma zamanı. 🌞
Bu yaz bol kahkahalı, bol anılı ve elbette bol kitaplı geçsin. Tüm öğrencilere keyifli tatiller diliyoruz! 💙📖
Kozmos-Evren ayrımı
Modern fizik -örneğin dünyanın belli bir hiyerarşiye ve nizama tabi olmayan, anlamdan yoksun, sonsuz bir kaos; ahenk fikrine sığmayacak şekilde birbirleriyle çarpışıp duran güçlerin ve nesnelerin alanı olduğunu ve hiç de düz olmadığını, kapalı bir sistem olmadığını ileri sürerek- eski kozmolojileri yerle bir ederken, aynı zamanda, Hıristiyanlığın ilkelerini de kayda değer ölçüde zayıflattı.
...
Novae'lerin, yani yeni yıldızların keşfi veya tersine, varolan yıldızların kaybolduğunun anlaşılması, Antiklere özgü "göksel beka" dogmasıyla hiç de uyuşmayan şeylerdi. Nitekim bu dogmaya göre, kozmosun mutlak mükemmelliği, onun ezeli ve baki oluşundaydı
ve hiçbir güç onu değiştiremezdi. Yunanlılar için son derece asli öneme sahip bir fikirdi bu -nitekim son noktada kurtuluş düşüncesi de ona bağlıydı; gelgelelim, modern astronomlar bu inanışın yanlış olduğunu, gerçeklerle hiç de uyuşmadığını keşfetmişlerdi. Elbette antik kozmolojilerin yıkılışının, bilhassa da ekonomik ve sosyolojik pek çok başka sebebi vardı, fakat teknik ilerlemelere bağlı olanlar gözardı edilemez türdendir.
Modern Felsefenin Doğuşu veya Hümanizm
Yeni felsefe, muğlak kıldı her şeyi
Öğelerden ateş büsbütün sönüp gitti
Güneşle birlikte dünya da yitirildi; ve artık hiç kimse
Söyleyemiyor bize nerde arayacağız dünyayı[...]
Parçalar halinde her şey, tekmil tutarlılık yitip gitti.
Adil ölçü kalmadı, hiçbir şey tutmuyor birbirini
"Hiçbir şey tutmuyor birbirini": ne dünya, kozmosun ahengi içinde kendi kendiyle uyuşuyor, ne insanlar, doğal bir ahlak görüşü içinde dünyayla uyuşabiliyor. Gerçekten de, dünyanın ne koza ne yuva olduğunu, artık mesken sunacak bir yer olmadığını hisseden Rönesans insanını saran bu kaygının nasıl bir şey olduğuyla ilgili bir fikrimizin olması dahi zor.
Yunanın gayrişahsi Logosu-Hristiyanlığın şahsi Sözü
Logos'un şahsileşmesi, sorunu bütün boyutlarıyla değiştirir: Güvenilir tanıkların kendi gözleriyle dirilişini gördükleri İsa'nın, ete kemiğe bürünmüş Söz'ün bana verdiği söz doğruysa, ilahi kayra, beni ne kadar mütevazı da olsa şahsımda muhatap alacaksa,
ölümsüzlük de şahsi bir şey olacaktır. Bu durumda, ölümün sadece bizde yarattığı korkular değil, ölümün ta kendisi, nihayet bertaraf edilmiş olur. Ölümsüzlük artık, Stoacılarınki gibi kozmik ve anonim değil, bireysel ve bilinçli bir ölümsüzlük, "cennetlik" bedeni
de kapsayan ruhun dirilişindeki ölümsüzlüktür. Demek ki, Hıristiyanlığın Yunan düşüncesine nispetle gerçekleştirdiği bu devrime temel manasını bahşeden şey, "Tanrı'nın zatında sevme" boyutudur. Yeni kurtuluş doktrininin merkezinde yer alan ve son noktada "ölümden güçlü" olan bu sevgidir.
Hristiyanlık, teni gözetir. Teni kısıtlaması işlevidir.
Hıristiyanlık dinine düşman olan ateistlerin ağzından yüzlerce kez duyacağın fikrin aksine, bu dinin bedene, tene ve nefse karşı savaşmaktan ibaret olduğu doğru değildir. Böyle olsa, Hıristiyanlık kutsalın İsa'nın şahsında ete kemiğe bürünmesini, logos'un basit insan varoluşunun bütünüyle maddi olan bedenine girmesini kabul edemezdi.