Kürk Mantolu Madonna bence yıllardır bu kadar sevilmeyi boşuna hak eden bir kitap değil. İlk başta sakin ilerleyen bir hikâye gibi görünse de sayfalar ilerledikçe insanın içine işleyen bir yalnızlık, anlaşılma arzusu ve kırgınlık hissi bırakıyor. Kitapta beni en çok etkileyen şey, Raif Efendi’nin dışarıdan ne kadar sıradan ve silik görünse de içinde bambaşka bir dünya taşımasıydı. Çoğu zaman insanlar birinin sessizliğini karakter sanıyor ama aslında o sessizlik bazen yaşanmışlıkların, hayal kırıklıklarının ve yarım kalmış duyguların sonucu oluyor. Bu kitap bunu çok derin hissettiriyor.
Maria Puder karakteri de alışılmış kadın karakterlerden çok farklıydı. Güçlü, mesafeli ama bir o kadar kırılgan bir yanı vardı. Raif Efendi ile aralarındaki bağ sadece romantik değildi; sanki birbirlerinin iç dünyasını ilk kez gerçekten görebilmiş iki insan gibiydiler. Bu yüzden kitapta aşk anlatılırken bile asıl hissettiğim şey “anlaşılmak” oldu. İnsan bazen sevildiği için değil, ilk kez biri onu gerçekten gördüğü için birine bağlanıyor.
Kitabı bitirdiğimde uzun süre etkisinden çıkamamıştım çünkü bana göre bu romanın en güçlü yanı, herkesin hayatında biraz Raif Efendi olması. İçine attığı şeylerle yaşayan, kendini tam anlatamayan, bazı duyguları geç kaldığı için kaybeden insanlar… Sabahattin Ali’nin dili de ayrıca çok etkileyiciydi; abartısız ama insanın içine dokunan cümleler kuruyor. Bazı satırların altını çizmek değil, direkt ezberlemek istedim.
Ben bu kitabı okurken sadece bir hikâye okumadım; insanın iç dünyasına, yalnızlığına ve sevmenin insana nasıl hem güç hem yara olabildiğine tanık oldum. O yüzden benim için unutulacak bir kitap değil.
Kimseyi değiştiremezsin hayatta.
Ve kimse için de değişmemelisin.
Kimliğini kaybettiğin an, yaşamını çöpe attın demektir.
İstemediğin sürece, hiçbir şey için ödün vermeyeceksin.
Çünkü gün gelir, verecek hiçbir şeyin kalmaz.
Her şeyi sen istediğin için yapacaksın, başkası senden istediği için değil.
Ve sen, sen olarak kaldığın sürece senin yanında olanlar da mutlu olacaktır.
Bırak hayatına eşlik etmek isteyenler gelsin seninle..