Kusurlu ana-baba tutumları sonucu çocuklukta oluşmaya başlayan temel anksiyeteyi Horney, "düşman bir dünya içinde yalnızlık ve çaresizlik duygusu" olarak tanımlamıştır.
Horney nevrotik eğilimlerin oluşumuna katkıda bulunan çevresel etmenleri "zararlı etkiler" başlığı altında toplamış (1950), ama bir bölümleme de getirmiştir. Geliştirmiş olduğu liste, baskıcı, aşırı koruyucu, reddedici, ürkütücü, tutarsız, vb. ana-baba tutumlarını içerir. Açık ya da maskelenmiş olsun, bu tutumların ortak yönü saygı ve sevgiden yoksun olmalarıdır.
Horney karakteri, bir insanın yaşamı boyunca geliştirmiş olduğu duyguların, düşünce ve algılama alışkanlıklarının oluşturduğu genel bir organizasyon olarak tanımlar. Bir nevrozun temel nitelikleri de nevrotik kişinin algıları, duyguları ve düşünceleriyle belirlenir.
Nevrotik kişi acılarına gömülerek kendisini uyuşturur, böylece nefret ettiği kendi benliğinden kurtulmayı amaçlar. Mazoşist eğilimlerin amacı da budur.
Sağlıklı gelişmiş insan, Horney'in tanımladığı üç davranış biçiminin her birini içinde bulunduğu koşullara göre seçerek kullanır. İnsan gerektiğinde başkalarının isteklerini kabul edebilmeli, savaşabilmeli, yalnız kalabilmelidir.