İnsan salt bir yanılgısı mıdır Tanrı'nın? Yoksa Tanrı mıdır salt bir yanılgısı insanın?
Kendine has bir uslupla iğneden ipliğe her şeyi ve herkesi eleştirmiş olan Nietzsche'nin bu eserini okurken denizde lodosa yakalanmış bir gemicinin dalgalarla boğuşması gibi boğuştum sayfalarla. "Us"lar , "id" ler,. "tin" ler "grek" ler engerekler vs..
Yine de bu derin manalar içeren deryada son sayfaya kadar kulaç atmak keyifli geldi bana. Yoruyor ama helali hoş olsun, bi haha yazsın bi daha okurum. Evrendeki tüm temaları, ideolojileri, dinleri (başta Hristiyanlığı), filozofları, tüyü bitmemiş yetimleri, grip gurebayı nitekim kendini ve Tanrı'yı bir güzel yermiş. (Sokratese soytarı demeyeydi iyidi)
Hem de en alaşılması güç bir dille (Koyun sürülerine savaş açmış, yel değirmenlerine dadanmış solgun yüzlü şovalyemiz Don Kişot sağ olsaydı muhtemelen kısakançlığından mahmuzlarını yerdi )
İşin mizahı bittiğine göre izaha geçmenin zamanı geldi. Yukarıda az biraz mübalağa ettiğimin farkındayım. Ki Nietzsche, çağın çok ötesinde yaşayan anlayışlı bir bilgindir, beni bağışlar...
Kitabın isminde geçen "Putlardan" kastı empoze edilmiş gerçekler, bilgelik kisvesi altında söylenmiş bir takım önermeler, dinler ve din adamları. (Tanrı'yı söylemeye imtina ettim) bir okumluk ömrü olan bu eserinde son derece haklı olduğu temalar da yok değil. Sonuçta, o da zihin yoluyla evren üzerine bir mantık türetmeye çabalamış. Hoş, belki de Frengi hastlığının Nörolojik bir takım etkilerinden olsa gerek uslubunda enteresan bir sinirlilik hali mevcut. Ama onun bu tutumu büyük bir deha olduğu gerçeğini değiştirmiyor. Dillendirdiği konular bir "nihilist"in bakış açılarından yansıyan gerçeklik varsayımlarının bile ötesinde. Zihninde tasavvur ettiği hiçliği varlık üzerinden somutlaştırarak bir takım önermeler
Karanlıklara ışık düşürüp bir göz atmaya, gölgelerde saklananları hissetmeye cesaretiniz var mı ?
Olabilirliğin ötesinde yaşayan iblisler, canlı canlı gömülmenin çaresizliği, buz gibi intikam hırsı ile kurulan tuzaklar, bedene ve ruha işkence çektiren engizisyon, doğaüstü nice hikayelerden bir derleme var bu kitapta.
Zaten başım kabuslarla dertte derseniz okumayın :)
İçindeki öyküler;
- Altın Böcek
- M. Valdemar Vakasına Dair Gerçekler
- Şişedeki Not
- Maelström’e İniş
- Morgue Sokağı Cinayetleri
- Marie Roget’nin Sırrı
- Çalınan Mektup
- Usher Evinin Çöküşü
- Kuyu ve Sarkaç
- Diri Diri Gömülmek
- Kara Kedi
- Kızıl Ölüm’ün Maskesi
- Amontillado Fıçısı
- Oval Portre
- Uzun Sandık
- Geveze Yürek
- Nefesini Yitirmek
- Gölge: Bir Mesel
- Sessizlik – Bir Fabl
- Kalabalıkların Adamı
- Mumya ile Sohbet