Onur
@Onurbeg
“Türk çocuğu ecdadını tanıdıkça daha büyük işler yapmak için kendinde kuvvet bulacaktır.”
311 okur puanı
Aralık 2022 tarihinde katıldı
Şu anda okuduğu kitap
Eski Uygurlardan kalan Hristiyan metinler1000Kitap
Yakobus İncili, Eski Uygurcaya çevrilmiştir. Bu çeviriden kalan iki fragman F.W.K. Müller tarafından Uigurica I (1908: 5-10)'de yayımlanmıştır. Hıristiyan Aziz Georg'un çektiği acıları anlatan Eski Uygurcaya ait fragmanlar, A. von Le Coq (Türkische Manichaica aus Chotscho II: ABAW 1919) ve W. Bang (Türkische Bruchstücke einer nestorianischen Georgspassion, Muséon 1931: 41-75) tarafından yayımlanmıştır.
Reklam
Uygurlar 8-14. yüzyıllar arasında farklı dinî çevrelerde, birçoğu tercüme ve dinî karakterde zengin bir edebiyat meydana getirmişlerdir. Uygur Türklerine ait metinler, Maniheizm, Budizm ve Hıristiyanlığın öğretileri ile din dışı konulara aittir. Bu dinî çevrelerde yazılmış eserlerin dışında Uygurlardan kalmış runik harflerle, taşlara yazılmış yazıtlar da vardır; ancak Uygur yazıtları, kullanılan malzeme ve içerik bakımından Köktürk yazıtlarının devamı olduğu için, bu döneme ait yazıtları daha çok Maniheist ve Budist metinlerin dâhil olduğu Uygur edebiyatı içinde değerlendirmemek daha doğru bir yaklaşım tarzı olur.
Yenisey yazıtlarından Malinovka (E 56) yazıtında da gut eş veya gutaş diye bir sözcük grubu bulunmaktadır. Gerçekten bu sözcük kut ise o zaman ya yazıcı yanlış yazmış ya eski Türk yazıtlarında görülen bir başka diyalekt özelliği ya da erken bir ötümlüleşme örneği olarak değerlendirilebilir. Bir başka örnek ise Şançi III (E 152) yazıtında esisim sözcüğünün yazımında ikinci s harfinin z olması gerekir. Bu da ya yanlış yazım ya da diyalekt özelliği olarak yorumlanabilir. Özellikle Yenisey yazıtlarında bu türden farklı yazımlara sıklıkla rastlanmaktadır
Mama adı1000Kitap
Avrupa Hunlarında Türkçe1000Kitap
Ahmet hocanın değinmediği bir ad olmasına rağmen Avrupa Hunlarında Mama, Eski Uygurlarda eril formda Mamat ve dişil formda Mamika, Altın Orda'da Mamay, Memlûklerde Mamay ve Mamış, Şecere-i Terakime’de Mamış Big, Saltuklularda Mama (Mama Hatun) ve İlhanlılarda (Buçuğ Hatun’un annesi) Mama varyantları tespit edilmiştir.
Babürname’de 'Mama Hatun Geçidi' örneğinde olduğu gibi yakın tarihte Osman Batur'un eşinin adı olması ve günümüzde Azerbaycan'da 'Mamay Camii'nin bulunması, bu ismin kültürel sürekliliğine işaret etmektedir. Ayrıca Ankara'da Mamak adında bir ilçe bulunmaktadır. Elde edilen veriler, bu adın Türkçenin hemen her devrinde canlılığını koruduğunu göstermektedir.
Konuya daha detaylı bakmak için okuyabilirsiniz:
Avrupa Hunlarındaki Mama ~ Mamas Erkek, Kırgızlardaki Manas Erkek, Türk Kavimlerindeki Mama Kadın Adlarının Köken ve Anlamları Üzerine Araştırma ve İncelemeler, Yusuf Gedikli
Onur
@Onurbeg
·Uldis (Hun hükümdarı): Golden'ın 4. yüzyılın sonu ile 5. yüzyılın başındaki Hun önderlerinden veya yöneticilerinden biri olarak belirttiği Uldis'in adı, Türkçe Ulduz/ Yulduz ile aynı olmalıdır.
Haraton (Hun hükümdarı). 5. yüzyıl başındaki Hun önderlerinden biridir. Başta Omeljan Pritsak olmak üzere birçok araştırıcı kelimenin Türkçe kara ton "kara giysi" olduğu konusunda görüş birliği içindedir. Golden kelimeyi, Çuvaşlarda kişi adından çıkmış olan Haratum yer adıyla da karşılaştırır.
Muncuk (Attila'nın babasının adı). Priskos'ta Mundiukhos, Jordanes'te Mundzukus olarak geçen kelimenin de Türkçe monçuk / bonçuk ile aynı olduğu konusunda, başta Gyula Németh ve Omeljan Pritsak olduğu hâlde birçok bilim adamı arasında görüş birliği vardır.
Aybars (Attila'nın amcası). Priskos'ta Oibars biçiminde geçen kelimenin Türkçe aybars kelimeleriyle ilişkisi açıktır. Németh'in görüşüne Caferoğlu da katılır.
Attila (Hun hükümdarı). Bu ad birçok araştırıcı tarafından DLT'de İtil olarak geçen Volga ırmağının Türkçe adı ile birleştirilmiştir. Pritsak'ın *ättila < äs-tila 'okyanus gibi' > her şeyi içeren > evrensel (hükümdar) teklifine karşı çıkılmıştır. Bence de bu etimoloji sorunludur. Kelimenin Türkçe ata kelimesine Gotça küçültme eki getirilerek yapıldığını ve anlamının da "atacık" olduğunu düşünenler de vardır.
Bleda (Attila'nın kardeşi). Pritsak'a göre Türkçe bil- fiilindendir (*blida < bildä) ve "bilge" anlamındadır.
Arıg Kan (Attila'nın baş hatunu). Priskos'ta Kreka olan kelime Türkçe arıg kan "saf kan" ile birleştirilmiştir.
İrnek (Attila'nın oğlu). Priskos'ta Ernakh, Jordanes'te Hernac biçimindedir. Bulgar hanları listesinde İrnek olarak geçer. Pritsak kelimeyi erngäk < eren < er 'adam, kahraman', 'küçük (şanslı?) adam' olarak açıklamıştır. Bence kelime, "yiğit" anlamına gelen
Avrupa Hunlarında Türkçe1000Kitap
Uldis (Hun hükümdarı): Golden'ın 4. yüzyılın sonu ile 5. yüzyılın başındaki Hun önderlerinden veya yöneticilerinden biri olarak belirttiği Uldis'in adı, Türkçe Ulduz/ Yulduz ile aynı olmalıdır.
Haraton (Hun hükümdarı). 5. yüzyıl başındaki Hun önderlerinden biridir. Başta Omeljan Pritsak olmak üzere birçok araştırıcı kelimenin Türkçe kara ton "kara giysi" olduğu konusunda görüş birliği içindedir. Golden kelimeyi, Çuvaşlarda kişi adından çıkmış olan Haratum yer adıyla da karşılaştırır.
Muncuk (Attila'nın babasının adı). Priskos'ta Mundiukhos, Jordanes'te Mundzukus olarak geçen kelimenin de Türkçe monçuk / bonçuk ile aynı olduğu konusunda, başta Gyula Németh ve Omeljan Pritsak olduğu hâlde birçok bilim adamı arasında görüş birliği vardır.
Aybars (Attila'nın amcası). Priskos'ta Oibars biçiminde geçen kelimenin Türkçe aybars kelimeleriyle ilişkisi açıktır. Németh'in görüşüne Caferoğlu da katılır.
Attila (Hun hükümdarı). Bu ad birçok araştırıcı tarafından DLT'de İtil olarak geçen Volga ırmağının Türkçe adı ile birleştirilmiştir. Pritsak'ın *ättila < äs-tila 'okyanus gibi' > her şeyi içeren > evrensel (hükümdar) teklifine karşı çıkılmıştır. Bence de bu etimoloji sorunludur. Kelimenin Türkçe ata kelimesine Gotça küçültme eki getirilerek yapıldığını ve anlamının da "atacık" olduğunu düşünenler de vardır.
Bleda (Attila'nın kardeşi). Pritsak'a göre Türkçe bil- fiilindendir (*blida < bildä) ve "bilge" anlamındadır.
Arıg Kan (Attila'nın baş hatunu). Priskos'ta Kreka olan kelime Türkçe arıg kan "saf kan" ile birleştirilmiştir.
İrnek (Attila'nın oğlu). Priskos'ta Ernakh, Jordanes'te Hernac biçimindedir. Bulgar hanları listesinde İrnek olarak geçer. Pritsak kelimeyi erngäk < eren < er 'adam, kahraman', 'küçük (şanslı?) adam' olarak açıklamıştır. Bence kelime, "yiğit" anlamına gelen
Reklam