Alpay Şirin
@Osirisis
Primum non nocere
189 okur puanı
Aralık 2016 tarihinde katıldı
Şu anda okuduğu kitaplar
Alpay Şirin
, bir kitap okudu8/10
Beğendi
·9 günde okudu
·Okunma: 24 Ağustos 2023 09:37
·2023 43. kitabı
Reklam
"Kaç yıl yaşıyorsunuz?" diye sordu Siriuslu.
"Ah! Oldukça az," diye cevap verdi Satürnlü küçük adam.
"Tıpkı bizim gibi," dedi Siriuslu. "Bu kısalıktan her gün yakınıyoruz. Ancak bu durum evrensel bir doğa yasası olmalı."
"Ne yazık ki! Güneşin çevremizde beş yüz dönüşünü tamamlaması kadar yaşıyoruz sadece," dedi Satürnlü. (Bizim sayışımızla yaklaşık olarak on beş bin dünya yılına denk geliyor.) "Gördüğünüz üzere bu durum doğar doğmaz ölmek gibi bir şey. Varlığımız bir nokta, yaşamımız bir an, gezegenimiz bir atomdur. Zar zor bir şeyler öğrenmeye başlamışken ölüm geliyor ve öğrendiklerimizi deneyimleyemiyoruz. Ben, hiçbir tasarı yapmayı göze alamıyorum. Kendimi uçsuz bucaksız bir okyanustaki su damlası gibi hissediyorum. Özellikle sizin karşınızda kendimi bu dünyadaki gülünç şeklimden ötürü utanç içinde hissediyorum."
Çalışmak, bizden üç büyük kötülüğü uzak tutuyor: can sıkıntısını, kötü alışkanlıkları ve yoksulluğu.
Candide, Martin ve Pangloss birkaç kez metafizik ve ahlak üzerine tartıştılar. Sık sık çiftliğin önünden içi Limni, Midilli ve Erzurum'a sürgüne gönderilen efendi, paşa ve kadılarla dolu olan gemiler geçiyordu. Bir sonraki sürgüne kadar sürülenlerin yerine başka kadılar, paşalar ve efendiler getiriliyordu. Bir sonraki sürgüne kadar sürülenlerin yerine başka kadılar, paşalar ve efendiler getiriliyordu. Bâb-ı Alî'ye sunulmak üzere özenli bir biçimde samanla doldurulmuş kelleler görüyorlardı. Bu görüntüler tartışmaları arttırıyordu ve tartışma olmadığı zamanlar her şey o kadar sıkıcıydı ki bir gün yaşlı kadın bütün cesaretini toplayıp onlara şöyle dedi: "Hangisinin daha kötü olduğuna karar veremiyorum; zenci korsanlar tarafından yüz kez ırzına geçilmesi, bir kalçanın kesilmesi, Bulgarlar tarafından sopalanmak, kırbaçlanmak ve engizisyon cezası sonucu asılmak, doğranmak, bir kadırgada kürek mahkumu olmak, kısacası başımızdan geçen her türlü ızdırapla karşı karşıya kalmak mı yoksa burada hiç bir şey yapmadan oturmak mı?"
"Oldukça iddialı bir soru," diye cevap verdi Candide.
Bu tartışma yeni fikirler doğurdu. Martin, insanoğlunun endişenin yarattığı sarsıntı ya da can sıkıntısının verdiği uyuşukluk içinde yaşamak için doğmuş olduğuna hükmetti. Candide buna katılmıyordu, ancak başka bir açıklama da getiremiyordu. Pangloss, her zaman korkunç bir ızdırap içinde olunduğunu itiraf etti ama bir kez her şeyin iyi olduğunu savunduğu için, artık buna inanmadığı halde bu sözünden dönemiyordu.
İki meraklı Ekselansları'nın yanından ayrıldıktan sonra Candide, Martin'e, "Artık, sahip olduğu her şeyin üstünde olan bu adamın dünyadaki en mutlu insan olduğu konusunda hemfikirsinizdir herhalde," dedi.
"Sahip olduğu her şeyden bıktığını görmüyor musunuz?" dedi Martin, "Bir zamanlar Platon, en iyi mideler, yiyecekleri reddedenler değildir demiş."
"Fakat her şeyi eleştirmenin, diğer insanların güzel olduğuna inandıkları şeylerdeki kusurları bulmanın zevki yok mu?" dedi Candide.
"Yani zevk almıyor olmaktan zevk almak mı?" dedi Martin.
"Tamam, tamam!" dedi Candide, "O hâlde Matmazel Cunégonde'a kavuştuğumda benden daha mutlusu olmayacak."
"Her zaman umut etmek iyidir," diye cevap verdi Martin.
Reklam