Rahmi Can Soydan
@RCanSoydan
26 okur puanı
Ocak 2024 tarihinde katıldı
Beylikten Devlete
Olay örgüsünü Ertuğrul Gazi ile başlayan süreçten Osman Bey'in amcası Dündar ile olan rekabetine kadar getirmek başlıbaşına bir tarihçi işi.Dolayısıyla normal zamanda bir tarihçiden bekleyebileceğimiz bu işi,Kemal Tahir anlatıyı 600 sayfadan biraz uzun tutarak ve bu sırada eğer ben okuduğumu yanlış anlamadıysam kronolojik hata namına sadece Orhan Bey ile Ertuğrul Gazi'yi çağdaş göstermek hatasına düşerek -araştırabildiğim kadar Orhan Bey,Ertuğrul Gazi öldükten bir yıl sonra doğuyor esasında- gayet güzel başarıyor.Türk Dil Kurumu ödülünü de almış.
Ertuğrul,Osman ve Orhan Beyler üzerinden Bey olmanın,Lider olmanın zorluklarını; Kerimcan üzerinden de o devirde herkes erkekten belli bir oranda savaşçılık hüneri beklerken,bilgiye gönül vermişliğin yarattığı çelişkinin o erkek kişisi üzerinde doğurduğu baskıyı gösteren çok katmanlı bir eser.
Kerimcan en sonunda "Siyasetnâme" 'yi (Nizamülmülk?) yeniden eline alabilecektir.
Düşeni Yemek,Kaide.
İttihat ve Terakki'nin niçin başarılı olamadığı
Kara Kemal'in ağzından;
Sorumluluk olgusu ve sorumluluğun sınırları (veya sınırsızlığı) Emin Bey'in ağzından anlatılıyor.
Aslında,bir yerde,esere sadece bir yerden sonra giren Emin Bey'in dönüşümünü anlatmak isteyen ve "Sorumluluk" nedir onu belirlemek isteyen bir havası var romanın; ama öyle bir olay örgüsü üzerinden yapıyor ki bunu, ne sıkıyor ne de abartıya kaçtığını düşündürtüyor son tahlilde.
Bol çözümlemeli diyaloglar,gün gün kronolojik dönem ve zamanlamaya uygunluğa varacak kadar tarihsel ayrıntı vakıflığı,dönemin yazarları/eserleri üzerinden felsefi tespitler ve yazarın eserlerinde gördüğümüz ölçülü cinsellik anları tabloyu tamamlıyor.
Ortaokulda Yorgun Savaşçı'yı okuyarak başladığım Kemal Tahir serüveninde bu eser de geride kaldı.
Elimden bırakamadım
Mine Kırıkkanat'ın kaleminden bir 1968-1981 Tarihçesi olmuş.Hem kişisel hem toplumsal.
Beni en fazla duygulandıran,düşündüren Selçuk kardeşlerin mektupları oldu.
Kitap yer yer zaman atlamaları gerçekleştiriyor; bu bahsettiğim mektuplar da 1988 yılından.
İşgal Yılları İstanbulu'nun Romanı
Bir tarafta Milliyetçi Genç Necdet;
Diğer tarafta nişanlısı -ama aynı zamanda- İşgal İstanbulunda düşman askerlerinin gözbebeği Leylâ.
Türk Kurtuluş Savaşının başarıları İstanbul Halkına ulaştıkça,içinde bulundukları sosyal çevredeki insanlar,Levantenler ve İngiliz Zabitler nasıl ki savrulurlarsa bu iki genç de birbirlerinden uzağa savrulacaklar.Leylâ,gençlerden gördüğü ilgi azaldıkça azıtan sinir krizlerini Avrupa'da dindirmeye çalışacak,Necdet Anadolu'ya geçmek için türlü çareler arayıp görünüşe göre bulacak,İşgal İstanbulunun havalı hanımlarının gözdesi yabancı askerler ise Britanya İmparatorluğunun "Yenilebilir" olduğu gerçeğiyle yüzleşeceklerdir.
Az biraz spoiler:
Sadece Cahide Sonku'yu sevmek mi bu kadar sancılıdır yoksa tüm aşklar mı bu kadar sancılı?
Bir türlü istediği başarıya ulaşamamış yazar Sayru Usman'ın bazen bahisten bahise geçerek,bazen kendi kendine konuşarak,bazen etrafındaki insanları okuyucuya çekiştirerek ama her daim Cahide'sini okuyucudan gelecek her türlü tenkidin dışında tutarak fakat kendisi ilişkide Cahide'nin kendisini koyduğu yeri her daim eleştirerek bir İstanbul,bir sevda ve tükenmiş değerler manzumesi ortaya koyma gayretine eşlik ediyoruz Selim İleri ile birlikte.
