Aslı Sezen
@SezenAsli
19 okur puanı
Ocak 2021 tarihinde katıldı
Allah (c.c) şöyle buyurur:
“Şunu bilin ki hoşlanmadığınız bir şey sizin için iyi/hayırlı olabilir; çok sevip arzu ettiğiniz bir şey de sizin için pekala kötü/şerli olabilir. Allah sizin
hakkınızda hayırlı olanı bilir, fakat siz bilemeyebilirsiniz.” (Bakara, 216)
Sayfa 147
Reklam
Kıyamet gününde kulun ilk hesaba çekileceği şey namazdır. Namazlarını eksiksiz bir şekilde kılmışsa eksiksiz yazılır. Tamamını kılmamışsa Allah meleklerine ‘Bir bakın bakalım, kuluma ait nafile namaz bulacak mısınız?’ Böylece farz namazlardan olan eksikleri nafileleriyle tamamlanır.
Sayfa 104
Edimsel koşullamanın önemli bir diğer bileşeni de pekiştirme düzenleridir. Bir davranışın ne zaman ve ne sıklıkta pekiştirildiği o davranışın gücünü ve tepki verme oranını önemli ölçüde etkileyebilir. Pozitif ve negatif pekiştirme kullanılabilir. Amaç, daima davranışı kuvvetlendirme ve tekrar gerçekleşme şansını artırmaktır. 'Programlı Pekiştirme'yi ikiye ayırabiliriz:
1. Sürekli Pekiştirme: Davranış her ortaya çıktığında pekiştirilir.
2. Kısmi Pekiştirme: bir davranış her zaman değil belli zaman aralıklarında pekiştirilir. İlginç bir şekilde, kısmı pekiştirmeye verilen tepki daha uzun süreli devam etmekte, çabucak sönmemektedir. Çünkü bu davranışlar bir defada değil belli bir süre içerisinde öğrenilmiştir. Kısmi pekiştirme de kendi arasında dörde ayrılır:
a. Sabit oranlı pekiştirme düzeni: Belli bir sayıda tepkiden sonra, davranış pekiştirilir. Örneğin, fareye manivelaya her üç defa basışından sonra yiyecek verilir.
b. Değişken oranlı pekiştirme düzeni: Pekiştirme, tahmin edilemez sayıda tepkiden sonra verilir. Örneğin, fare defalarca manivelaya dokunur ama yiyecek gelişi güzel verilir, herhangi bir sabit sayıya göre verilmez.
c. Sabit aralıklı pekiştirme düzeni: Tepki, tahsis edilen belli bir zaman diliminden sonra ödüllendirilir. Örneğin, fare eğer otuz saniyelik zaman içerisinde manivelaya dokunursa yiyecek verilir. Bu durumda, farenin manivelaya kaç defa bastığı önemli değil; çünkü a zaman diliminde sadece bir defa yiyecek verilir.
d. Değişken aralıklı pekiştirme düzeni: Pekiştirme tahmin edilemez bir zaman diliminden sonra verilir. Örneğin, fare her 15 saniyeden sonra ödüllendirilir ve sonra her 5 saniyeden sonra, daha sonra da her 45 saniyeden sonra ödüllendirilir.
Bu dört pekiştirme düzenine gündelik hayattan örnekler bulunabilir. Örneğin, 'sabit oranlı
Sayfa 23
İnsanın kişiliği mizaç ve karakterden oluşur. Mizaç durumlarından yenilik arayışı beyindeki dopamin, zarardan kaçınma serotonin, ödül bağımlılığı nor-adrenalin ve sebat etme glutamat sinir ileticisi ile ilişkilidir. Mizaç genetik temellidir ve erken çocukluk döneminde ortaya çıkar. Karakter ise kültüreldir ve zaman içerisinde oluşur. Bu açılardan bakıldığında mizaç değişmez, karakter ise değişebilirdir. "Eşek tüy değişir (karakter), huy (mizaç) değiştirmez" dedikleri aslında benzer bir atasözüdür. Kişi işbirliği yapma, kendini yönetme ve kendini aşma gibi yeteneklere ulaştırılabilir.
Sayfa 235
Reklam