OKUDUĞUM "EN MANYAK KİTAPLARDAN"
Dostoyevski okumak genellikle insanın ruhuna atılmış ağır bir yumruk gibidir; ancak Öteki kitabını okumak, doğrudan yazarın sizi bir sandalyeye bağlayıp beyninizin içine mikser sokmasıyla eşdeğerdir. Çoğu okurun kitabı yarım bırakmasının, "Bu ne anlatıyor dayı ya?" diyerek rafa fırlatmasının veya acımasızca eleştirmesinin altında yatan temel sebep, kitabın sadece şizofreniyi anlatmaması, okura şizofreniyi bizzat yaşatmasıdır.
Kitabın en büyük edebi tuzağı anlatıcı tercihinde gizli. Dostoyevski bize hikayeyi üçüncü tekil şahıs ("o" diliyle) anlatıyormuş gibi yapar. Klasik bir Tanrısal anlatıcı bekleriz; olaylara dışarıdan, objektif bakan bir göz... Ancak sayfalar ilerledikçe fark ederiz ki, o dışarıdaki kamera aslında doğrudan Yakov Petroviç Golyadkin’in o paranoyak, hastalıklı beyninin içine yerleştirilmiştir. Yani kameraman (Dostoyevski) bizi bilinçli olarak taklaya getirir.
Olayları Golyadkin'in çarpık algı filtresinden okuruz. Bu yüzden kimin gerçek, kimin halüsinasyon, kimin gerçekten kötü niyetli, kimin sadece işinde gücünde olduğunu asla bilemeyiz. Bu klostrofobik anlatım tarzı, okumayı bir edebi zevkten çok bir sabır testine dönüştürür. Kitabın yoruculuğu bir hata değil, Dostoyevski'nin okura attığı kasıtlı bir hasardır: Eğer Golyadkin’in zihninde beş dakika geçirmek sana zor geliyorsa, onun bu zihinle bir ömür nasıl yaşadığını düşün.
Golyadkin karakterinin konuşmaları, başlı başına bir klinik vaka analizidir. Karşısındakiyle iletişim kurmaya çalışırken girdiği o anlamsız kibarlık krizleri, lafı ağzında gevelemesi, bir türlü sadede gelememesi ve ezikliği... Okurken insana fiziksel bir rahatsızlık verir.
"Sadede Gel Golyadkin!"
Onun diyaloglarını okurken hissettiğiniz o "ikinci el utanç" (cringe) hissi muazzamdır. Golyadkin bir şey söylemek ister, söyleyemez,
Ölüm bilinci, bizi hayatı daha dolu yaşamaya yönlendirir.
“Veronika Ölmek İstiyor” oldukça sade bir dille yazılmış bir eser. Yazar, insan duygularını son derece başarılı bir şekilde ifade ediyor; bence bunda onun da bir dönem akıl hastanesinde kalmış olmasının payı var. Ayrıca, yazarın Veronika’nın yanı sıra Eduard ve Mari gibi karakterlerin hikâyelerini de derinlemesine işlemesi eserin güçlü yönlerinden biri. Veronika’nın intihar girişimi, birçok insanın hayata yeniden tutunmasına vesile oluyor. Dr. Igor’un da bu süreçte önemli bir rolü var.
“Veronika Decides to Die” is written in a very simple and accessible style. The author expresses human emotions remarkably well, and I believe his own experience of staying in a psychiatric hospital contributed to this. Another strength of the novel is that it explores the stories of several characters, such as Eduard and Mari, in depth. Veronika’s suicide attempt ultimately gives many people a renewed reason to live. Dr. Igor also plays a significant role in this process.
Bu yaz yanınızdan ayırmak istemeyeceğiniz kitapları sizin için bir araya getirdik.
💬 Siz olsanız bu listeden hangisiyle başlardınız?
KİTAP İNCELEMEM1000Kitap
Merhabalar, ****spoiler içerir!!! Lütfen ona göre okuyunuz . Ayrıca kitabı iki yarı şeklinde yorumlamış bulunmaktayım.
1. Yarı
• Hermia, Lysander, Helena, Demetrius: Bu dörtlü tam bir kaostu. Hele ormana kaçtıklarında büyü yüzünden olaylar iyice çığırından çıkıyor diyebilirim. Puck'ın büyüyü yanlış kişilere yapması, kitabın tam olarak tuzu biberi olmuş. Puck'ın büyüsü, anlayabildiğim kadarıyla aşkın kör ve irrasyonel olduğu gerçeğini gözümüzün önüne getirmek amaçlı oyuna konulmuş gibi. Her an değişebilen, ince bir buzun üstünde yürümek gibi bir şey... Ufacık bir açı farkı bile var olan sevgiyi nefrete dönüştürebilmekte.
• Hermia'nın babasına gelecek olursam: "Ya dediğimi yaparsın ya da kara toprağınsın" davranışını hiç beğenemedim, çok acımasızca geldi. Aralarındaki kuşak çatışmasının yanında, Hermia'nın üzerinde aşırı bir otorite kurmaya çalışıyormuş gibiydi. Bu durum okuyucuyu da ister istemez Hermia'nın tarafını tutmaya ikna ediyor; en azından benim için durum bu şekildeydi.
• Helena'nın durumu ise iç acıtıcı. Keşke kendini biraz daha bir birey olarak fark edebilseydi. "Beni döv, yok say, yine de peşinden gelirim" demesi durumun vehametini gösteriyor. Aşkın gözü gerçekten kör; bunu sağlıklı bir davranış olarak kabul edemedim.
• Bottom'ın ise o hafif cahil cesaretini sevmedim desem yalan olur. Bazen bizlere gereken tam olarak da bu. Tabii ki bizler için gerçek yaşamda dozu ayarında tutturabilmek en önemlisi.
2. Yarı
Eserin ikinci yarısında Shakespeare, hem aşkın hem de büyünün ne kadar kırılgan ve yanıltıcı olduğunu ustalıkla bizlere anlatmış. Ormanda yaşanan kaos, duyguların akıl ve iradeyle değil; tesadüf, kıskançlık ve büyüyle şekillendiğini bizlete göstermiş; dört genç arasındaki kargaşa, aşkın özünde ne denli mantıksız bir güç barındırdığının bir
Puan vermedi
“Akıl çağıydı, budalalık çağıydı da. İnanç çağıydı, aynı zamanda inkâr çağıydı da. Bir taraftan aydınlık, bir taraftan karanlık mevsim yaşanıyordu. Umudun baharıydı, yeisin kışı. Her şeyimiz vardı ama hiçbir şeyimiz yoktu. Hepimiz doğruca cennete gidiyorduk ama hepimiz cehenneme de gidiyorduk.”
"Bizler tarihin ortanca çocuklarıyız..." der Tyler Durden. Gabriel de León ise her şeyini kaybetmiş, Tanrı’nın bile yüz çevirdiği karanlık bir çağın, biten bir tarihin son çocuğudur. İlk bakışta bir yeraltı dövüş kulübünün çıplak yumruklu lideri ile gümüş elinde vampir kanı taşıyan gotik bir şövalye birbirinden çok uzak görünebilir. Ancak ruhlarının derinliklerine indiğinizde, ikisinin de aynı karanlık kumaştan dokunduğunu görürsünüz.
Tyler Durden, modern dünyanın uyuşturduğu bir adamın acıdan, kandan ve yıkımdan doğurduğu o tehlikeli otopilotudur. Gabriel ise yaşadığı devasa travmaların, suçluluk duygusunun ve kayıpların ardından hayatta kalabilmek için kendi içinde bir canavar yaratmak zorunda kalmış bir adam. İkisi de acıyı bir uyanış, yıkımı ise bir kurtuluş olarak görür. Tyler, kurulu düzeni havaya uçurarak özgürleşmek ister; Gabriel ise dünyayı karanlığa boğan vampir hanedanlıklarını ve hatta kendi inançlarını yakarak intikamını arar.
En vurucu ortak noktaları ise zihinlerinin birer oyun alanı olmasıdır. Tyler Durden’ın sistem karşıtı öfkesi ne kadar bir akıl oyununun ürünüyse, Gabriel’ın geceleri yanı başında biten Astrid’in hayaletiyle konuşması, o bitmek bilmeyen vicdan azabının ve şizofrenik kederinin bir yansımasıdır. İkisi de kendi zihinlerinin yarattığı gölgelerle savaşır, ikisi de kandan beslenir ve ikisi de seyirciye şu soruyu sordurur: Karşımızdaki adam gerçekten bir kahraman mı, yoksa acının delirttiği bir yıkım makinesi mi?
"Aşkın Matematiği", aşkı, romantik duyguları, anlatırken, insanın akıl ile kalbi, mantık ile sezgisi arasında kurmaya çalıştığı hassas dengeyi sorgulayan psikolojik ve felsefi yönü güçlü bir roman.
Tesadüf gibi görünen karşılaşmaların zamanla karakterlerin geçmişleri, kırgınlıkları ve seçimleriyle iç içe geçmesi, okuru kendini ve çevresinde olanlara karşı düşünmeye yöneltiyor. Başkarakter, aşkı bilimsel bir kesinlik içinde çözmeye çalışan, duygularını mantığın süzgecinden geçiren biri, karşısındaki karakterin de sezgileri, kırılganlığı ve cesaretiyle bu katı bakış açısını dönüştüren güçlü bir tamamlayıcı işlev görüyor. Yan karakterler hikâyeyi desteklemekle kalmayıp sadakat, kayıp, fedakârlık ve bireysel özgürlük gibi temaları derinleştirerek hikâyeye nitelik kazandırıyor. Yazarın sade fakat duygu yoğunluğu yüksek anlatım dili, bazen bilimsel göndermeler ve psikolojik çözümlemelerle zenginleşirken, diyaloglar karakterlerin iç dünyasını yansıtıyor. Aşkın rastlantısal bir duygu değil, güven, seçim, emek ve karşılıklı dönüşümle şekillenen dinamik bir süreç olduğu ve geçmiş travmaların bugünkü ilişkiler üzerindeki belirleyici etkisi başarılı biçimde işlenmiş.
İnsan psikolojisini, ilişkilerin kırılgan yapısını ve sevmenin dönüştürücü gücünü sorgulatan, düşünsel derinliği ile edebî estetiği dengeli biçimde buluşturan etkileyici bir roman.
