Bu duyguları çok fazla yaşadım.
Terk edilmekten korkmayı çoktan bıraktım. Birinin gitmesi bana acı vermiyor. İnsanlara bağlanmayı yıllar önce bıraktım. Sadece bir süre yanımda yürümelerine izin veriyorum, sonra büyük bir dram olmadan yollar ayrılıyor ve birini kaybettiğimde aslında hiçbir şeye sahip olmadığımı fark ediyorum. En sonunda, kendi içimdeki sessizliğe geri dönüyorum.
Son yıllarda çevremi ciddi şekilde daralttım. Yalnızlığı romantize etmiyorum. Sadece insanların yanında uzun süre kalamıyorum. O sahteliği ya da kötü karakterleri çekemiyorum. Bu yüzden kendi alanımı seçtim; yalnız kalmayı, yalnız dolaşmayı, yalnız eğlenmeyi biliyorum. Bu bir alter ego değil. Ve benimle ilgili ne düşündüğünüz bende bir anlam taşımıyor. Ben bu halimle iyiyim ve değişmesi gereken bir şey görmüyorum.
Kitabın orjinal ismi olan "Ham on Rye" Amerikan argosunda ifadesi bazen ucuz bar yemeklerini, ayyaşlığı, kenar mahalle hayatını ve alt sınıf Amerika’yı çağrıştıran kaba bir sokak kültürü izleri taşır. Bukowski’nin bu adı seçmesi tesadüf değildir; çünkü roman tam olarak toplumun kenarında yaşayan insanların ruhunu anlatır.
Charles Bukowski’nin “Ekmek Arası” romanı, yalnızca bir büyüme hikâyesi değildir; toplumun dışına itilmiş, sevgisiz bırakılmış, ezilmiş bir insanın iç dünyasının otopsisidir. Kitap ilk kez 1982’de yayımlandı ve büyük ölçüde Bukowski’nin kendi çocukluk ve gençlik yıllarını temel alır. Romanın başkahramanı Henry Chinaski aslında Bukowski’nin alter egosudur.
Bu eser “kirli gerçekçilik” denilen edebiyat anlayışının en güçlü örneklerinden biri kabul edilir. Çünkü burada kahramanlar kahraman değildir. İnsanlar çirkindir, sokaklar çirkindir, aileler çürümüştür, hayat ağırdır. Ama tam da bu yüzden gerçek görünür.
Romanın Konusu
Roman, Henry Chinaski’nin çocukluğundan gençliğine kadar geçen dönemi anlatır. Amerika’nın “büyük fırsatlar ülkesi” olarak sunulduğu dönemde Henry; şiddet gören, aşağılanan, fakirlik içinde yaşayan bir çocuktur.
Babası otoriter ve sadisttir. Sürekli dayak atar. Annesi sessizdir; oğlunu koruyamaz. Henry okulda dışlanır, sivilceleri nedeniyle alay edilir, kızlarla ilişki kuramaz, toplumun dışında kalır.
Bu yalnızlık onu üç şeye iter:
Alkol
Yazmak
İnsanlardan nefret etmek
Bukowski burada klasik Amerikan rüyasını paramparça eder. Başarı, çalışkanlık ve ahlak masallarının arkasındaki boşluğu gösterir.
Fakat Bukowski’nin anlattığı şey yalnızca fakirlik değildir. Asıl mesele insanın ruhsal olarak çürümeye başlamasıdır. Henry daha çocuk yaşta sevgisizliği öğrenir. İnsanların birbirine şefkat değil güç gösterdiği bir dünyada büyür.
Persona yaratma eylemini edebiyatçıların mahlaslarına benzetiyorum ve bunun bir "içsel keşif" alanı olduğunu düşünüyorum. Bu gerçekten çok kıymetli. Yazarların çoklu kimlikleri ve şairlerin hülyalı zengin dünyaları iyi ki düşlerin pusulası olarak her defasında istençle açıp okuyabileceğin kitaplara dönüşüyor. Yazma geleneğine tav olmamak elde değil. Nasıl ki, birden fazla isimle yazma geleneği, yaratıcılığın kapılarını aralayan güçlü bir araçtır. Son zamanlarda önceye nazaran odağımda yerini daha sağlam almış isimler var ve sayıları elbette çok. Ben şimdilik birkaçından başlayarak devamının da geleceğini varsayarak kendi okuma dünyama not düşmek istiyorum. Bu da benim kazıntım olsun. Mesela taradığım kılavuzların peşi sıra şu an klavyeye abanırken aklıma gelenlerde Daniel Defoe neredeyse 200 mahlas kullanırken Agatha Christie farklı mahlaslarla yazmanın yarattığı özgürlüğü deneyimlemiştir; Louisa May Alcott ise 30 civarında takma isimle yazarak bu pratiğin ne kadar yaygın olduğunu göstermiştir deniliyor var. Daha da açılır. Gibi gibi.
Şu ki kurmaca alter egolar (gerçek olmayan, hayal ürünü öteki benlik) romancıların hayat buldurduğu ikinci benlikleri konu alan eserler, benim düşünce dünyama ışık tutuyor. Yazar ve eserleri arasındaki sınır söz konusu olduğunda, yazarın veya karakterlerin kısa yaşam öyküsü bağlamında bir yazarın yarattığı altı ya da birden fazla olup bundan daha az veya daha çok karakteri kontrol etmeye çalışmasını anlatan metinler on numaradır şüphesiz. Yine, genelde fiziksel bir dirilmeden çok, karakterin hayatında yaşadığı yeniden toparlanma, kendini bulma veya dönüşümü ve kendine hayat bulan karakterlerin yazarını nasıl ele geçirdiğini sorgulamak şahane bir uğraşıdır. Bu şahanelikte kaybolmayı gerçekten seviyorum.
Bir ismin altında gömülü yüzlerce
Hayatımın Cambazı adlı psikolojik gerilim türündeki kitabımı 2025’in sonunda yazmıştım. Bir manga ekibi kurdum ancak çeşitli nedenlerden dolayı grup dağıldı. Eser, Webtoon gibi platformlarda yayına girecekti.
Hayatımın CambazıAbdulkadir Arslan
Hayatımın Cambazı; karanlık sokaklarda yürüyen ve düşünceleri içinde yaşayan bir adamın, yansımalarda kendi sureti yerine bir cambaz maskesi görmesini konu alıyor. Zamanla kendisine düşman olan bu cambazın aslında kendi alter egosu olduğunu anlayan kahramanımız, bu durumu çocukluk trajedileriyle bağdaştırıp çözümlemesini bizzat yapmak zorunda kalır.
Türkiye’de sanırım bu işler çok zor. Kimse "karşılıklı iş yapma" taraftarı değil. "Paramı alırım, hakkımı alırım, o şart, bu şart" derken her iki taraf da somut bir adım atamaz hale geliyor. Sanatın gelişmemesinin cezasını da bence sağa sola laf atarak kesiyoruz. Sizce hata kimde?
Şəxsiyyət bir fraktala bənzəyir. Ona hansı tərəfdən baxsan, içində yenə özünün başqa bir versiyasını görürsən. Hər qatın altında yeni bir qat gizlənir. İnsan bir-birinin üzərinə inşa edilmiş, bəzən biri digərini kölgədə qoyan, bəzən isə bir-biri ilə səssiz müharibə aparan alt şəxsiyyətlərin mürəkkəb sistemidir. Cəmiyyətin "xarakter" adlandırdığı şey çox vaxt sabit bir mahiyyətdən çox, müxtəlif şəraitlərdə işə düşən mexanizmlərin cəmidir. İnsan bir mühitdə soyuq və analitik, başqa bir mühitdə isə emosional və impulsiv görünürsə, bu ziddiyyət deyil. Bu, fərqli ssenarilər üçün işə salınan fərqli şəxsiyyət proqramlarıdır. Hər mühit insanın daxilində başqa bir tərəfi oyadır və həmin tərəf öz rolunu oynamağa başlayır. Beləliklə, "mən" anlayışı tədricən parçalanır. Bir mühitdəki "sən", başqa mühitdəki "sən"ə yadlaşa bilir. Çünki hər mühit öz tələbləri ilə yeni bir "alter" yaradır. İş yerindəki o soyuq və intizamlı alter, evdə xəyalları və arzuları ilə yaşayan kövrək alterlə eyni bədəni paylaşsa da, sanki fərqli orbitlərdə hərəkət edir. Bu vəziyyət ilk baxışdan parçalanma kimi görünə bilər. Halbuki bu, çox vaxt adaptasiyanın ən incə formalarından biridir. İnsan özünü qorumaq üçün hər vəziyyətə uyğun maska yaradır. Zaman keçdikcə isə bu maskalar o qədər möhkəmlənir ki, maska ilə üz arasındakı sərhəd tədricən itir. İnsan artıq hansı mühitdə hansı alteri işə saldığını düşünmədən, avtomatik bir keçid edir. Bu mexanizmin altında gizlənən əsas motiv isə qəbul olunmaq və zərərdən qaçmaq instinktidir. İnsan aid olduğu mühitin dilinə, dəyərlərinə və gözləntilərinə uyğunlaşaraq öz varlığını parçalayır. Məktəbdəki nümunəvi şagird, evdəki itaətkar övlad və s. - bunların hamısı bir bədənin içində yaşayan fərqli aktyorlardır. Hər alterin öz mənəvi kodları, öz qorxuları və öz istəkləri var.