Hüseyin Derya
@altinkalem
29 okur puanı
Mayıs 2022 tarihinde katıldı
Klasik Bir EserEdebiyat
Puan vermedi
Felatun bey ile Rakım Efendi, Tanzimat döneminden sonraki "alafranga" hayatı hicveden bir romandır. Romanın ana teması 'batılılaşma' dır. Ahmet Mithat Efendi kitabı, Rodos adasında sürgünde iken kaleme almıştır. Roman 11 bölümden oluşur. İlk bölüm 'Felatun Bey' in; ikinci bölüm 'Rakım Efendi' nin derinlemesine tahlilini içerir. Diğer bölümler ise birbirini izler niteliktedir.
Felatun Bey adını Platondan alır. Babası Mustafa Meraki Bey dönemin zengin ailelerinden biridir. Oğlu ve kızı Mihriban'ı alafranga yaşantıda yetiştirmiştir ancak iyi mi yapmıştır orası muamma. Felatun Bey, batılılaşma meraklısı, Avrupalılık özentisi taşıyan 'hazırı tüketen' bir delikanlıdır. Kılık kıyafet meraklısı zengin cahillerdendir. Kibirli, ahmak ve ukaladır.
Buna keza; Rakım Efendi ise erken yaşta babasız kalmış ve annesiyle hayat sürerken onu da erken yaşta kaybedince hayatının geri kalanında annesi gibi gördüğü Arap dadısı 'Fedayi' nin çatısı altında büyümüştür. Rakım Efendi devlet dairesinde cüzi bir maaşla çalışan memurdur. Geçimini sağlamak için fazladan çalışır. Tercümeler yapar, dersler verir zira kendisi iyi derecede Arapça, Fransızca ve Farsça bilmektedir. 'Alaturka' yaşantı sahibidir.
Hem batı hem de kendi kültürüne ilgi duyan, araştıran, okuyan ve sentezleyen kültürlü biridir. İngiliz Ziklas ailesinin kızları Can ve Margarit'e özel Türkçe, Farsça dersleri vererek fazladan kazanç elde ederken, olgun karakteri sayesinde ailenin evladı gibi olmuştur. Dadısına yardımcı olması açısından satın aldığı cariyesi 'Canan' a hizmetçi muamalesi yapmak bir yana, ona Türkçe, Fransızca öğretmiş ve özel olarak; yakın dostu Jozefin'den piyano dersleri aldırmıştır.
Felatun, romanın ilerleyen bölümlerinde cahilliği, müsrifliği ve yapmacıklığı ile kendi sonunu hazırlarken, Rakım ise tutumlu,
Bu yaz yanınızdan ayırmak istemeyeceğiniz kitapları sizin için bir araya getirdik.
💬 Siz olsanız bu listeden hangisiyle başlardınız?
HikayalerEdebiyat
Sırça Köşk, içinde 13 öykü ve 4 masal barındıran eleştirel havada yazılmış bir hikaye kitabı. Her öykünün kendine has anlatısı ve dinamikleri var.
Sabahattin Ali bu kitabı derlerken, daha evvel dergilerde yayınlanan öykülerinden, kitabın amacına uygun olanlarını seçmiş. Kitaba ismini veren 'Sırça köşk' bir masal ve Ali'nin yazarlık tarihindeki en vurucu eseri! Tam bir sistem eleştirisi ve dönemin ileri gelenlerini hayli rahatsız edecek endamda yazılmış. Devlet sistemi için 'Kral Çıplak' ı göstermiş adeta! Ve bu masal yüzünden sayısız mahkeme görmüş Ali.. Geri adım atmamış ve kitabına basmış masalını.
Kitabın içinde yer alan 13 öykü ;
Portakal, Beyaz Bir Gemi, Katil Osman, Böbrek, Cıgara, Millet Yutmuyor, Bahtiyar Köpek, Çilli, Dekolman, Hakkımızı Yedirmeyiz, Cankurtaran, Çirkince, Kurtla Kuzu
Ve 4 masal;
Bir Aşk Masalı, Devlerin Ölümü, Koyun Masalı ve
SIRÇA KÖŞK!
Öyküler oldukça samimi. Bazıları Sabahattin Ali'nin bizzati yaşadıkları bazılarıysa çevresinden duydukları veyahut gördükleri.
Kitabı okurken şunu düşünüyor insan: Yahu bu adam her anını hikayeleştirmiş hayatta! Ne kadar da güzel bir şey. Gittiği, gördüğü herşeyi bir fotoğraf gibi aklına kazımış. Bunu sunduğu cümlelerin tasvirlerinden anlıyorsunuz! Ne muhteşem bir özellik. Öyküler zaman zaman tebessüm ettiriyor zaman zaman da şaşırtıyor. Yazarın zekasına hayran oluyorsunuz!
Öyküler hakkında kısa bilgiler sunmayacağım ki okuyacak olanın tadını kaçırmasın ama genel olarak beğendiklerimi belirteyim kısaca ;
Sırça Köşk, Böbrek, Hakkımızı Yedirmeyiz, Çirkince, Dekolman ve Beyaz Bir Gemi..
Kitabı çok beğendim ve eğlenerek okuduğumdan 10/8 puan verip, Raf'ıma aldım.
Herkese İyi Okumalar
Bilgeliğin Yolu
1922 yılında kaleme alınan eser, içindeki Öz'ü arayan ve onu bulmak için ruhsal bir yolculuğa çıkan Siddhartha adlı karakteri ele alıyor!
Sanskrit dilinde "Siddha" - elde etmek, "Artha" ise aranan demektir. Yani 'Siddhartha' aradığını elde eden, bulan demek. Kitabın mottosu'na uygun bir karakter ismi seçmiş Alman yazar Herman Hesse. Kendisi 1946 yılı Nobel Edebiyat ödülü sahibidir. Bu eseri de bir başyapıttır edebi alanda.
"Siddhartha" Hindu felsefesinden izler taşıyan ve hamurunu Budizm öğeleriyle karıp, derdini doğu mistisizmi üzerinden anlatan bir kitap. Bunda yazarın doğu kültürüne olan merakı sebep olmuş
Ana karakter Siddhartha, Budizm de var olan "Nirvana" ya yani tutkuların en büyüğüne ulaşmak istiyor. Bunun için de geride ailesini bırakıp, yakın dostu Govinda ile birlikte "İç Barış" ı aramak için yollara düşüyor! Ormanlık bir alanda aç, susuz ve dünyevi dertlerden uzak bir şekilde yaşamaya başlıyor. Budizm de bu kişiler 'Samana' (Gezgin Dilenci) olarak adlandırılıyor. Uzunca bir süre Samana olarak yaşam süren bu 2 dost, günün birinde Budha 'Gotama' ile karşılaşıyor. Binlerce keşiş'in yolunda gittiği Gotama ile sohbet etme fırsatı yakalayan Siddhartha, onun öğretilerini kusursuz bulmasına rağmen, aradığının çok daha farklı olduğunu düşünüp, Budha' nın koruluğundan ayrılmaya karar veriyor. En yakın dostu Govinda ise Gotama 'nın yanında kalıyor! Onun keşişlerinden biri oluyor. Siddhartha nın Budha' nın keşişlerinden biri olmamasının nedeni; sorgulayıcı bir kimliğe sahip oluşu. O, yazılan-çizileni kabul etmeyen ve daima aramayı ve sorgulamayı yeğleyen biri. Önceden belirlenmiş kalıplar onu mutlu etmiyor.
Siddhartha samanalıktan ayrılıp bir kente yerleşiyor ve burada normal bir insan gibi yaşamaya, ticaret yapmaya başlıyor. Kamala adında bir kadınla tanışıyor ve
