Yıllar sonra yeniden okuduğum kitap: Aylak Adam
Yusuf Atılgan'ın bu romanını aslında üniversite yıllarında kütüphaneden edinmiş ve okumuştum. Yıllar sonra hem kitaplığımda bulunmasını hem de yeniden okumak istediğim için alınca yeniden okumuş oldum. İyi ki yeniden okudum. Hem yıllar önceki Faruk'un kitapla ilgili anıları, düşündüklerini hatırladım hem de kitabın tadına yeniden vardım.
Aylak Adam, bir varoluş kitabı daha doğrusu kendini bulmaya çalışmanın zorluğunun resmedilişi. Bay C. kendi deyişiyle "içinde hep bir yere geç kaldığı duygusu"nu cebinde taşıyan adam. Toplumsal alışkanlıklara uzak kalan, insanlardan bayağılık nedeniyle kopan, "öteki" kalan, yalnızlığıyla mutlu olan ve "o"nu arayan , aylak adam Bay C.nin yaşantısı sizi de etkileyecektir. Toplumsal normlara bakışınızı sorgulatacak, belki zaman zaman kendinizi göreceksiniz.
Orhan Veli'nin şiirinde dediği gibi Bay C.'nin hayatında "bir aşk
resmigeçidi"ni okuyacaksınız. Buradan hareketle başkahramanın bir ehlikeyif olduğunu düşünmeyin. Huzursuz bir kentli aylak adamın hikayesi bu. Anlatı derinleştikçe, yaraların yüzü suya vurdukça ne demek istediğimi daha iyi anlayacaksınızdır. Daha fazla ipucu vermeyeyim.
Beğeneceğinizi düşünüyorum. Keyifli okumalar...
Peş peşe okuduğum dört Saik Faik kitabının ardından ki yaklaşık 70 civarında öyküye denk geliyor, bir durup soluklanmak, biraz okuduklarımı sindirmek, biraz da üzerimde biriken yükü boşaltmak maksadıyla bir mola vermek icab edince, bir semaver dibinden daha güzel bir köşe olamayacağını düşünüp çıkınımı buraya boşaltmaya karar verdim...
Gelin, incelememize Sait Faik'ten bir alıntıyla başlayalım bu sefer:
"Birtakım şeyler var ki başkalarına anlatıldığı zaman onlar üstünde hiçbir tesir bırakmıyor. Halbuki aynı şeyler, bende neler yapmamıştı?.."
İşbu alıntı, söze girmeden önce bir sigorta kabilinden eklendi buraya... Bu kadar Sait Faik yüklü bir halde, olur da şu satırları yazarken uçar gidersem ve birbirinden kopuk, anlamsız, hiçbir yere çıkmayan cümleler bırakırsam arkamda, geri dönüp beni anlayasınız, en azından halimi hayra yorasınız diye eklendi:)
Herakleitos'un çok sevdiğim bir sözü vardır; "İnsanın karakteri, onun yazgısıdır"
Bence, bu sözün hayattaki karşılığıdır Sait Faik... Orhan Veli'ye göre o, kırkını aşmış bir mahalle çocuğudur. Yani çocuk ruhlu ve halka bağlı, halkın içinde bir insandır. Haldun Taner onu, 'Sevimli bir aylak' olarak tanımlar. Onun 'aylaklığı' veya 'avareliği' en çok annesini üzer. Hayatı boyunca oğlunun 'gerçek bir işi' olmamasından, para kazanamamasından yakınıp durur. Oysa ki, babasından kalan işleri elinin tersiyle kenara iten ve hayatının bir bölümünü mirasyedi olarak geçiren Sait Faik, sadece yazarak da para kazanılabileceğini başta annesi olmak üzere herkese kanıtlamak istercesine avarelikten ona kalan izleri tek tek yazıya dökmeye başlar...
Rıfat Ilgaz bir anısında, Mahmut Zeki tarafından yayınlanan Zambak dergisinden Sait Faik'e yapılan bir iş teklifi için aracılık yaptığından bahsederek, Sait Faik'in teklifi ve alacağı ücreti
7/10
Beğendi
·2017 61. kitabı
"Kırmızı Saçlı Kadın", baştan sona bir babalar resmigeçidi. Öyle ki insana ister istemez "Yazarın babalarla zoru ne acep?"diye sorduruyor. Freud'un meşhur psikanalitik kuramına ilham veren Sophokles'in Kral Oidipus tragedyasına metinde sıklıkla vurgu yapılıyor. Orhan Pamuk, Oidipus'taki babasını öldüren oğul hikayesinin karşısına, Doğu dünyasından oğlunu öldüren bir baba hikayesi olan Firdevsi'nin Şehnâme'sini çıkartıyor. Hatta yazar bununla da yetinmeyip Oidipus kompleksine mukabil Sührab kompleksi kavramını uyduruyor:)
Pamuk'un katmanlı metni Psikanalitik okuma yapmaya çok uygun. Diğer taraftan metin farklı hikaye ve efsanelere yaptığı vurgularla metinlerarasılık açısından da incelenebilir. Hâkezâ içerdiği postmodern ögelere baktığımızda metin böyle bir okumaya da müsait. Son olarak Orhan Pamuk'un farklı okumalara uygun, katmanlı romanına klasik bir aşk hikayesi yahut popüler bir metin gibi bakmak romana haksızlık olur. Bütün bunların ötesinde Orhan Pamuk'un metni akıcı ve rahat da okunuyor. Bu da böyle derinlikli bir metin için büyük bir meziyet aslında. Kırmızı Saçlı Kadın oldukça iyi bir roman ve herkese tavsiye ediyorum.
