bilge berke
@b_berk
yazarın anlatım tarzını çok çok sevdim. yaşını başını almış torun sahibi bir erkeğin; çocukluğuna, gençliğine, evliliğine, aşklarına anımsama yöntemiyle geçmişine geri dönmesi. geçmişteki hislerini, bakış açısını olgunken değerlendirmesi. ve bütün bunları günümüz koşullarıyla anlatırken, geçmişten gelen ve kitabın sonuna kadar saklanan sırlarla anlatıma heyecan katması gerçekten enfes.
kahramanımız arkadaşlarıyla geçen çocukluğundan başlayarak, üniversitede yaşadığı aşklarına uzanan serüvenini anlatıyor. sevgilisini çocukluk arkadaşlarıyla tanıştırırken de kaderini değiştiriyor. sevgilisiyle ayrılmasına rağmen , eski dostuyla evlenmiş olması onda travma yaratıyor ve hayatına ailesinden ve arkadaşlarından uzakta devam ediyor. evlenip, çocuk sahibi oluyor, boşanıyor, torunu oluyor ve eski hayatıyla bir mektupla yüzleşmek zorunda kalıyor. eski dostunun intiharı ve kendine bıraktığı miras olan günlüğünün peşine düşerken aslında kendi geçmişinin de izini sürüyor.
eski dostunun ve kendisinin lisede iken tarih nedir sorusuna verdikleri cevap da kitabın sonu kadar etkileyiciliğini koruyor.
kahramanımız "tarih zafer kazananların yalanlarıdır" derken eski dostu finn " tarih, belleğin kusurlarının belgelemenin yetersizlikleriyle buluştuğu noktada üretilen kesinliktir." diye cevap veriyor.
Bulgakov okumayı seviyorum. Ölümcül yumurtalar ve köpek kalbinden sonra genç bir doktorun anıları biraz yavan geldi açıkçası. Yazarın sevdiğim özelliği, esprili bir dille fantastik öğeleri kullanan bir anlatım tarzı seçmesiyken; bu kitapta bunu göremiyoruz malesef. Bunun sebebi sanırım yazarın ilk eserlerinden olması. Ayrıca kendisi de genç bir doktorken buna benzer tecrübeler yaşamış. Kitap da biraz otobiyografik özellikler taşıyor gibi.
1890larda yazılmış olması, ilk bilimkurgu eserlerden biri olması da değerlendirilirse gerçek bir başyapıt. Goodreads verilerine bakarak Türk okuyucular tarafından da çok fazla tercih edilmemiş olmasına şaşırdım ve üzüldüm. Yazar bilimkurgunun atası olarak biliniyor ve eser uzaylıların dünyayı istilasını anlatan bilinen ilk eser olmasına rağmen şaşırtıcı derecede zamansız. Sadece uzaylılarla savaşı anlatıyor olsa özgünlüğünü methedeceğim. Ama aynı zamanda insanlığa değişik bir bakış açısı da kazandırıyor. Marslıların önlenemez istilasını, insanlığın hayvanlara ve doğaya yaptığı baskıcı ve acımasız davranışlara benzetmesi beni çok şaşırttı. " Bir an için insanların genelinin pek yaşamadığı, ama bizim tahakkümümüz altındaki o zavallı hayvanların çok yakından tanıdıkları bir duyguya kapıldım...artık bir efendi değil, marslıların ayakları altında ezilen hayvanlardan biri olduğumu kabullenmeye başlamıştım...insanların egemenliği ve diğer yaratıklara korku saldıkları dönem artık sona ermişti. " beni şaşırtan ikinci konu da spoiler olabilir, devasa güçlere sahip olduğu düşünülen marslıları öldüren şeyin de bakteriler olması. Zaten eseri okurken yaşanılanları pandemideki ürkütücü tabloya benzemiştim. Zira insanların ve yaşamın en korkutucu düşmanları virüsler olabiliyor. Yazarın 1890larden bize bu tiyoyu vermesi de gayet ilginç bence." Milyarlarca ölü karşılığında insanoğlu bu dünyada varolma hakkını satın almıştı, kim gelirse gelsin bu dünya onundu, marslılar olduklarından on kat daha güçlü bile olsalar yine onun olacaktı. ÇÜNKÜ İNSANOĞLU NE BOŞU BOŞUNA YAŞAR NE DE BOŞU BOŞUNA ÖLÜRDÜ"
