Geceyarısı Kuleleri İnceleme
MORAİNEEE HOŞ GELDİİN 🩷
Kitap daha çok Perrin ve Mat ağırlıklı, sonunda Perrine sevebileceğimiz bir hikaye yazıldığı için de teşekkürler çok sıkmıştı Perrin bu kitapta toparlandı en azından. Mat zaten çok iyiydi. EGWENE NE SANIYOR KENDİNİ? AMRYLIN OLDU DIYE TRIPLERE GEL ABİ??
Ben kitapta daha çok Seanchan olsun isterdim, bence o milleti anlatmakta çok geri kalıyor ve biraz karikatüristik bir ırk olarak görüyoruz. Mat hikayesinden aslında daha çok seanchanlar ile empati kurmayı bekliyordum şaşırdım açıkçası.
Birgitte bence yine iyi kullanılmayan karakterlerden onun Mat ve Thom ile gitmesini terci ederdim her ne kadar Noal da iyi gir üçüncü olsa da bence Brigette hak ediyordu bu hikayeyi, çok pasif bir durumda gerçekten.
Diğer karakterlerin gelişimi gayet iyiydi bence (Gawny-Egwene, Perrin, Avihenda vs.) Sadece bence 12 ve 13'ü karakerlere göre bölmektense kronolojik olarak bölmek daha iyj olurdu Perrin hikayesi çok geriden başlıyor çünkü oldukça kafam karışmıştı ilk başta.
Son savaş gelsin diyorum artık, geçiş kitabı olduğu için çok bir şey yazmıyorum.
Detaylar, ateşli bir hastalık geçiren anlatıcımızın hayatından gelip geçen birkaç insanı hatırlayıp bize de anlattığı kısa bir roman. Fakat kitap benim beklediğim gibi değildi. Ben anlatıcının hayatında daha çok iz bırakmış, detaylı bir anlatım bekledim; fakat yazar herhangi insanları herhangi bir kronolojik sıralamada anlatmış gibi hissettim. Mesela önce sevgilisi Johanna'yı, peşinden arkadaşı Niki'yi, sonra diğer sevgilisi Alejandro'yu, en son ise annesi Birgitte'yi anlatıyor. Aslında bu insanlar anlatıcının hayatında iz bırakmamış tabi ki diyemem, ama tam aradığımı bulamadım. Kronolojik sıralamanın karışık olması da elbette tercih edilen bir durum; çünkü yazar önemli olan şey detaylar diyor.
En sevdiğim kısım anlatıcının annesini anlattığı Birgitte bölümü oldu. Birgitte anksiyetesi olan, kaygı düzeyi yüksek bir karakter. Her şeyi kontrol etmek istiyor. Kaygı düzeyi o kadar yüksek ki insanları kırmaktan çok çekiniyor, dolayısıyla kimsenin fikrine karşı çıkmıyor. Yani kendisi olamıyor. Hayatı hep tetikte yaşayıp söylenilen her şeyi onaylıyor. Karakterin işleniş şeklini ve anlatımını bu kısımda beğendim.
Yazar karakterlerin isimlerini öyle bir seçmiş ki kim kadın kim erkek anlamak biraz güç oldu. Anlatıcımız bir kadın, fakat kitap cinsiyet rolleri yadsınarak yazılmış. Neredeyse çoğu karakter biseksüel. Bu durumdan pek hoşlanmadım.
Acaba Kuzey ülkelerinin edebiyatı bana çok geçmiyor mu diye düşündüğüm bir okuma oldu. Bir şeyler anlatılmış, kötü de diyemem, hatta hızlı da okudum, altını çizdiğim yerler de oldu. Fakat böyle bir konu daha farklı işlenebilirdi diye düşünüyorum. Yazarın anlatmak istediği şeyi sezdim ama hissedemedim
Detaylar, 90'lı yıllarda Afrika'ya yaptığı seyahatten kaptığı bir hastalık sonucu ateşlenen anlatıcımızın bir sayıklama hali. Geçmişte onun hayatına dokunan, hayatının merkezi olan insanlara dair anımsadıklarını bizlerle paylaşıyor anlatıcı.
Johanna, bir zamanlar her şeyi paylaştığı sevgilisi olarak karşımıza çıkıyor ancak sonu pek mutlu bitmiyor. Niki, onun yakın bir arkadaşı iken duygusal olarak dengesiz ve bir anda ortadan kaybolan bir arkadaşı. Tabi bu kaybolma anında anlatıcımızdan da bir şeyler götürüyor. Alejandro, anlatıcımız ile bir fırtınalı flörtün öznesi. Birgitte, anlatıcımızın annesi ve travmalarının sebebi belki de.
Anlatıcımızın hayatını etkileyen bu insanlardan en çok Birgitte, beni yaraladı. Ona nedense çok üzüldüm. Hayatımızda olan bu insanlar bizlerde nasıl izler bırakıyor, yazar bunu çok güzel bir şekilde anlatmış bana göre. Hayatından parça parça izlerle, o anımsama anında en önemli anlara değiniyor. Yazar kayıpları için yas tutmuyor, bunu olgunca kabul edip yoluna devam ediyor. Bu onu olgunlaştırıyor. Otobiyografik kurgu tarzında kitapları sevenler bu hikayeyi de seveceklerdir.
Ateşli bir hastalık geçiren kadın karakterimiz hayatına giren dört önemli kişiyi ve bu kişilerle yaşadığı anlıları bizimle paylaşıyor. Minimalist ama duygusal bir dile sahip İsveçli yazarımız Ia GENBERG bu dört kişi üzerinden aşk, arkadaşlık, ebeveynlik gibi temaları ele alırken, insan ilişkilerindeki küçük ama etkili detayları kendi anıları eşliğinde okura sunuyor. Eski sevgili( Johanna), yakın arkadaş( Niki), eski bir aşk( Alejandro) ve annesi(Birgitte) ile yaşadıklarını; kronolojik bir zaman çizgi yerine, aklına geldikçe anlatıyor. Bu anlatım biçimi ile zamanın ve insan ilişkilerinin üzerimizde bıraktığı etkiyi, otobiyografik tatta bir kurgu içinde aktarıyor. Kendine has yazış tarzıyla İskandinav edebiyatının güçlü kalemlerinden olan Genberg, okuru yönlendirmekten özellikle kaçınıyor. Ancak anlattığı detaylar ve anılar okurun kendisini metnin içinde bulmasını sağlıyor. Kitap oldukça akıcı, birçok karakterde “Ben de bunu yaşamıştım, böyle hissetmişim”, diyebileceğiniz noktalar var. Okura daha az yargılayan ve insan ilişkilerinde daha anlayışlı olmayı teşvik edecek bir bakış açısı kazandıracağını düşünüyorum. Her ne kadar hayatımızın belli dönemlerinde ilişkilerimizi noktalasak da, aslında yaşanmış hiçbir ilişkinin tam anlamıyla bitmediğini; geçmişte bir yerlerde var olmaya devam ederek bizimle bugüne geldiğini görüyoruz. Küçük detay içeren anıların, gelecekte aklımıza geldiğinde üzerimizde nasıl etkiler yarattığını fark ediyoruz. Detaylar çok olaylı ya da çok büyük etkiler yaratmayı amaçlayan bir kitap değil.Ama eğer doğru zamanda size eşlik ettiyse, ve sindire sindire ilerleme fırsatınız olursa, okuduğunuz cümleleri düşünecek zamanları ve üzerine yorumlama yapabilecek zamanları yaratabilirseniz bence oldukça keyif alacağınız bir kitap. Okumak isteyen herkese
Detaylar
Ia GENBERG’in 2024 Uluslararası Booker Ödülü finalisti olan romanı Detaylar’ı henüz bitirdim. Konusu kısaca şu şekilde; ismini bilmediğimiz anlatıcı bir ateşli hastalık sırasında geçmişini hatırlar.
Hayatımızda önemli bir yere sahip olan insanlar vardır. İşte Detaylar’da da anlatıcı geçmiş arkadaşları, aile ve romantik ilişkileri arasında yer edinmiş dört önemli kişiden bahsediyor. Johanna, Niki, Alejandro ve Birgitte.
Yazar hayatımızdan geçen insanlar ile yaşadıklarımız, yaşamadıklarımız ve koptuktan sonra bile bizde bıraktıkları izlerin peşinde sürüklüyor bizi. Kendimizden bir şeyler bulduğumuz kitaplara çekiliriz genelde.
Bu kitapta da beni kendine çeken şey, hikaye ve olay örgüsünden çok, o yaşanırken “küçük” görünen ama çok sonra ne kadar “büyük” olduğunu anladığımız “detaylarda” kaybolma hissinin tanıdıklığı oldu.
En çok etkilendiğim bölüm ise Birgitte’in hikayesi. Anlatıcının, annesinin hikayesini sona bırakması ile ilk üç ismin birbiri içine geçen hikayeleri, ilişkileri son bölümde daha da anlam kazanıyor.
Hayattaki pek çok ilişkinin anne ile olan ilişki ile benzer nüanslar taşıması gibi oldukça derinlikli bir konuyu gündelik detaylarda böylesine görünür kılabilmek… bu senenin en sevdiğim kitapları arasında yerini aldı bile.
8/10
2025 30. kitabı
İsimsiz kadın anlatıcı, geçirdiği yüksek ateşin ardından zihnini geriye sarıyor: yıllar öncesinde ateşlendiği bir dönemi ve sonrasında hayatında iz bırakan dört kişiyi anımsıyor. Parça parça bu anılar ve kronolojiye gereksinim duymadan anlatıyor, karşılaştığı insanların anlatıcının benliğine etki eden yanlarını yansıtıyor her biri. İskandinav edebiyatının şaşırtmayan bir örneği Detaylar, anlatımının sadeliğiyle cümlelerin yoğunluğu ters orantılı. Hiç çabasız bir anlatımla ve kısacık bir kitapta, anlatıcının geçmişinin önemli bir kısmına yol alırken hayatından geçenleri tüm özellikleriyle tanıyoruz.
Dört farklı kişiyle - Johanna, Niki, Alejandro, Birgitte - hayatının ve akıp giden zamanın dört farklı dönemine şahitlik ediyoruz okur olarak. Kişilerin anlatıcının hayatında bıraktığı izleri okurken, değişen dünyanın insan ilişkilerinde meydana getirdiği değişiklikleri kendi hayatımızla da kıyaslıyoruz elbette. Detaylar'ı güzel yapan da bu bence: her birimizin hayatında kayıplar, yaşanamamışlıklar, geride bırakılamayanlar var ve bu kitap okuyucuya anımsamak için kapı aralıyor.
"Başlangıç" ve "son" yok, kronoloji yok, sadece anlar ve o anların içinde olup bitenler var." Zamandan bağımsız, anların büyüklüğüne ışık tutuyor Detaylar ve zamanın her zaman ileri akmadığını kanıtlıyor.