Buse Emir
@busemir
Özel Eğitim Öğretmeni
İstanbul
22 Haziran
99 okur puanı
Mayıs 2020 tarihinde katıldı
Marie Darrieussecq’in Dişi Domuz adlı romanı, okuru baştan sona rahatsız eden, yer yer tiksindiren ama bir o kadar da düşündüren bir metin. Baş karakterin giderek bir domuza dönüşmesi, basit bir fantastik unsur değil; kadın bedeni, arzu, ötekileştirme ve toplumun çirkin yüzü üzerine sert bir alegori. Hikâye ilerledikçe insan olmaktan çıkışı sadece fiziksel bir dönüşümle sınırlı kalmıyor, ahlaki ve toplumsal olarak da bir çürümenin içine sürükleniyoruz.
Darrieussecq, kadın bedeninin nasıl bir meta haline getirildiğini ve sınıfsal hiyerarşinin en altına itilmiş bireylerin nasıl hayvansal dürtülerle eşleştirildiğini sert bir dille gözler önüne seriyor. Kadın olmak, arzu nesnesi haline getirilmek, istenildiği sürece var olup sonra da değersizleştirilmek… Yazar, bunları neredeyse mide bulandırıcı bir gerçeklikle anlatıyor. Ancak tüm bu güçlü anlatımın yanında, metinde yer yer ırkçı bir bakış açısının hissedildiğini söylememek de haksızlık olur. Karakterin dönüşüm sürecinde bazı unsurların fazlasıyla stereotiplerle yüklü olduğunu düşündüm. Darrieussecq toplumun çürümüşlüğünü eleştirirken, kendisi de belirli kalıplara hapsolmuş gibi hissettirdi.
Buna rağmen, Dişi Domuz okunmaya değer bir kitap. Çünkü rahatsız edici unsurlarına rağmen gerçeği tüm çıplaklığıyla anlatmaktan çekinmeyen, toplumsal ve bireysel dönüşüm üzerine derin bir sorgulama sunan bir metin. Okurken içimi sıkıştırdı, rahatsız etti, hatta bazı anlarda kitaba ara verme ihtiyacı hissettirdi ama tam da bu yüzden etkileyici. Eğer edebiyatın sadece güzel olanı anlatması gerektiğini düşünmüyorsanız ve sarsıcı metinler sizi cezbediyorsa, bu kitap uzun süre zihninizden çıkmayacak.
Reklam
Hayatı boyunca bir manzara resminden ibaret olduğunu sandığı şeylerin gerçek olduğunu fark etti bir anda. Yabancı kentler gerçekmiş, ünlü sanat eserleri de, metro sistemleri de, Berlin Duvarı’nın kalıntıları da. Adı paraymış bunun; dünyayı gerçek kılan madde. İnsanı yoldan çıkaran, seksi bir nesne.
Şu dünya, sevgi denen şeyi kimsenin şiddetin en adi ve aşağılık biçimlerinden ayırt edemediği kadar kötü bir yer olabilir mi?
Sally Rooney’nin Normal İnsanlar kitabını bitirdim ama ne yazık ki beni pek etkileyen bir hikâye olmadı. Konu olarak Connell ve Marianne’in yıllara yayılan ilişkisini anlatıyor ama bu ilişkinin sürekli aynı döngüde sıkışıp kalması beni fazlasıyla sıktı. Bir türlü tam anlamıyla birbirlerine bağlanamayan, sürekli ayrılıp barışan iki karakteri okumak, belli bir noktadan sonra yorucu hale geldi.
Kitap, modern ilişkilere, sınıf farklarına ve karakterlerin içsel çatışmalarına odaklansa da, birçok noktada derinlik yerine yüzeysel bir döngü hissi yaratıyor.
Connell ve Marianne’in birbirlerini anlamakta ve sağlıklı iletişim kurmakta yaşadığı zorluklar, bir noktadan sonra tekrara düşüyor. Bu durum, hikâyenin ilerleyişini durağan hale getirirken, olayların bir sonuca bağlanmaması da beni tatmin etmeyen şeyler arasında. Başlarda karakterlerin iç dünyasını anlamaya çalışsam da, bir süre sonra değişmeyen halleri yüzünden onlara karşı bir bağ kuramadım.
Anlatım dili de bana çok yüzeysel geldi. Rooney’nin sade üslubu ve diyalog ağırlıklı yazımı bazı okuyucular için akıcı olabilir ama ben karakterlerin duygularını daha derinlemesine hissetmek isterdim.
Son olarak, kitabın vermek istediği mesaj net olsa da, anlatım tarzı bunu güçlü bir şekilde hissettiremiyor. Bir ilişki hikâyesi olarak, Normal İnsanlar modern zaman ilişkilerinin kırılganlığını ve karmaşıklığını anlatmaya çalışıyor, ancak karakterlerin durağanlığı ve olay örgüsünün tekrar eden yapısı, kitabın duygusal etkisini zayıflatıyor. Bu yüzden, özellikle benim gibi daha derin karakter analizleri ve tatmin edici bir gelişim süreci bekleyen okuyucular için kitap anlamsız bir döngü gibi gelebilir.
Reklam