Cemile, Aytmatov'la tanıştığım kitap. Kimi yerlerde yazarın ilk eserlerinden bir tanesi olduğu göze çarpıyor, bunu bir kenara bırakırsak bir çok şekilde değerlendirebiliriz eseri;
1.Sadık, kitapta askere gittiği dönemde eşi tarafından ihanete uğrayan, döndüğünde de bununla yüzleşmek zorunda kalan kişi olduğu için büyük ölçüde en büyük darbeyi alan kişi olarak düşünülebilir.
2.Cemile ve Danyar, birbirlerine sıkıca bağlı, masum bir aşkla her şeyi göze almış bir çift olarak yansıtılmış.
3. Seyit, Sadık'ın küçük kardeşi. Ona göre Cemile ve Danyar'ın birlikte olması, olmamasından daha acı verici ve onları destekleyen tek kişi. Ancak ne var ki bu durum kendisinin de Cemile'den hoşlandığını fark etmesiyle yön değiştiriyor. Her ne kadar hâlâ saygı duysa da içindeki özlemle yaşamına devam edip, o da ailesini geride bırakma kararı alıyor.
4.Hiç kuşkusuz büyük evin baybiçesi ise durumdan en çok etkilenen kişi. Oğlu eşi tarafından aldatılan, en çok güvendiği gelini tarafından ihanete uğrayan, Seyit'in de onu bırakmasıyla giderek yalnızlaşan bir anne.
Aytmatov bazı kısımları detaylandırırken, bazı kısımları aceleye getirmiş olsa dahi konunun işlenişi, dili, anlatımının akıcılığıyla gerçekten kıymetli bir yazar olduğunun işaretlerini veriyor.