"Hüzün ve sevinç, insanların içinde yan yana, neredeyse birbirinden ayrılmayacak gibidir; fark edilmesi zor, akıl almaz bir hızla birbirlerinin yerini alırlar."
Sayfa 44 - Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları·Kitabı okudu
Ah sevgili martı Jonathan... Sanırım bu kitap beni ana fikrinden çok daha başka bir yöne sürükledi. Yazarın utana sıkıla, çekinerek yazdığı 4. bölüm sayesinde bambaşka bir ders çıkardım bu kitaptan. Belki anlatılandan, anlatılmak istenenden, hatta yazarın böyle bir anlam çıkarılmasını dahi istemediği bir sonuca vardım ama ben kutsal olarak gördüğümüz kimi mitolojik, kültürel, tarihi ve dini imgelerin insanlığın sıradanlığını örtbas etmek için oluşturduğu ürünler olarak görmeye başladım. Bilmiyorum belki de bu fikirle nereye varacağımı çözemeyeceğim. Her deneyim ve öğrenimin kutsal olduğunu öğrendiğim bu kitaptaki ve yazarımızın kitabın başında atfettiği gibi, "içimizde yaşan gerçek Martı Jonathan'lara..."
Hayatım boyu açıp açıp okuyacağım, anlamak isteyene onlarca ders veren bir eser.
Açıkçası bu kitabın her yüz sayfasında bir "incelemeye bunu kesin yazayım, ah şunu da ekleyeyim" diye diye okudum. Ama kitabı bitirdiğimde gerçekten tarif edilemeyecek bir hayranlık besliyordum esere karşı bu yüzden yazmak istediğim her şeyi unuttum. İnsandan üstün bir ırkın varlığı denizlerde saklı... Bu yazarın kitapta anlattığında en çok beni heyecanlandıran konu oldu. Muazzam bir bilgi ve bilimötesi bakışla yazılmış. Her bir satırı okurken, yazarın bu bilgilere nasıl sahip olduğuna hayran olmadan edemedim. Beni kitap boyu tek üzen nokta dediğim gibi muazzam bir bilim yoğunluğunun oluşu. Daha kısa sürede bitirebileceğimi düşünmüştüm ama o kadar yoğun ki sindire sindire okumanın verimi daha iyi olacak diye düşündüm. Denizlere bakışımı bambaşka noktaya taşımış olan bu esere binlerce teşekkür sunmak istiyorum çünkü; kendimi bilinçlendirdiğim ve insanları bilinçlendirmek için elimden geleni yapacağım bir deneyim kazandırdı bana. Çok uzak olmayan bir geleceğin izlerini taşıyan bu kitabı sakin bir kafayla uzun soluklu okumanızı şiddetle tavsiye ediyorum.