Teheccüd, Allah'la baş başa kalabilme imkânı hayırlı duaların müstecab olma fırsatıdır. Gece esrarlı bir vakittir, bu yüzden teheccüd de özünde kula has sırlar taşır. İstikrarla devam edildiğinde ancak lezzeti alınabilir. Bu meydanda selef büyüğümüz Ebu Süleyman Dârânî'nin şu manidar ifadesiyle sözü bitirelim: "Vallahi gece kalkıp ibadet etmek olmasaydı, dünyayı asla sevemezdim."
Orucun çok boyutlu tarafını İmam Gazzāli şu şekilde özetler:
"Bil ki oruç üç derecedir. Birincisi avamın orucu. İkincisi, havasın orucu. Üçüncüsü ise havassu'l-havasın orucu. Avamın orucu mideyi ve ferci şehevi arzulardan kesmektir. Havasın orucu kulağı, gözü, lisanı, eli ayağı ve diğer organları günahlardan uzak tutmaktır. Havassu'l-havasın orucuysa bütün deni himmetlerden, dünyevi fikirlerden Allah dışında külliyen her şeyden uzaklaşmak anlamında kalbin orucudur.
Kuşkusuz oruç yalnızca yeme içmeden kesilmek değil, boş ve kötü sözü terk etmektir.
Başka bir hadiste ise: "Nice oruçlu vardır ki, orucundan nasibi açlık ve susuzluktur." buyrulur.