İlknur Koyuncu
@ilknurkyncuu
Şu anda okuduğu kitap
John Steinbeck’in romanlarında beni en çok etkileyen şey, ekonomik düzeni ve bunun insanlar üzerindeki etkisini anlatırken bireyi değil, toplumu merkeze alması. Bitmeyen Kavga da tam olarak bunu yapan bir roman. Bir grevin etrafında, birlikte hareket eden insanların zamanla nasıl değiştiğini, nasıl yorulduğunu ve nasıl savrulduğunu anlatıyor.
Romandaki karakterler bu çatışmayı farklı yönlerden yansıtıyor. Mac, süreci okuma ve insanları yönlendirme konusunda güçlü ama güven kazanmakta eksik. London, güvenilen bir figür olmasına rağmen etkileyici bir lider değil. Jim ise düşünen, sorgulayan, kendini yetiştirmiş ama henüz nereye ait olduğunu bulamamış bir karakter. Bu yüzden bana en gerçek gelen kişi Jim oldu; çünkü hâlâ arayışta ve tamamlanmamış bir yerde duruyor.
Kitap boyunca anlatılan mücadele etkileyici olsa da, Bitmeyen Kavga bende bir yarım kalmışlık hissi bıraktı. Sonunu merak ettiğim, devamını görmek istediğim ama tamamlanmamış gibi duran bir hikâye olarak bitti. Belki bilinçli bir tercih, belki de hayatın kendisi gibi… Ama kitabı kapattığımda içimde kalan duygu buydu.
Spoiler İçerir!
Reşat Nuri Güntekin’in Acımak adlı kitabını bitirdim. Hayatımda beni bu kadar etkileyen kitap sayısı çok azdır ve bu kitap beni gerçekten derinden sarstı. Özellikle son satırlarda Zehra ile birlikte ben de ağlama noktasına geldim.
Acımak çok ince bir kitap ama çok dolu bir kitap. Sayfa sayısı az olsa da içinde koca bir hayat, koca bir kırgınlık ve ağır bir vicdan muhasebesi var.
Romanda Zehra’nın babasının hayatı üzerinden; iyi niyetle yola çıkan bir insanın nasıl adım adım yalnızlaştırıldığı anlatılıyor. Burada beni en çok sarsan şey, yaşananların yalnızca “yanlış anlaşılmak” meselesi olmamasıydı. Zehra’nın babası, özellikle kayınvalidesi ve eşinin anlatımlarıyla şekillenen bir algının içine hapsediliyor. Bir süre sonra gerçekler değil, insanların ona yakıştırdıkları konuşuluyor.
Kitabın bence en çarpıcı tarafı şu: Zehra’nın babasının iyi niyeti önce suistimal ediliyor. İyilikleri zamanla bir mecburiyet gibi görülüyor. Hayat onu sıkıştırıp bazı şeyleri “başka türlü yapmak zorunda” bıraktığında ise bu kez suçlanan o oluyor. Bu roman bana, bazen insanı asıl yıkan şeyin kötülük değil; iyiliğin bile yanlış yerde cezaya dönüşebilmesi olduğunu çok net hissettirdi.
Zehra’nın babasının mektuplarını okudukça yaşadığı değişim de kitabın en dokunaklı yönüydü. Zehra, babasını geç de olsa anlıyor ama artık çok geç; onunla konuşma ve yüzleşme şansını kaybetmiş oluyor. Bu da bana bazı duygulara ve bazı gerçeklere hayatta geç kalınabileceğini düşündürdü.
Acımak benim için yalnızca bir roman değil; insanı vicdanıyla baş başa bırakan, “acımak” kavramını yeniden sorgulatan ve bittikten sonra bile etkisi kalan bir kitap oldu.
Bu küçük masa benim. Bu sandalyeye filanın lütfu, falanın yardım ve tavsiyesi ile oturmadım. Memleket bu makamı bana sırf kendi emeğimin mükâfatı olarak verdi. Ben başkaları gibi bu küçük memuriyeti azımsamıyorum. Bilakis onu kendim için çok fazla yüksek buluyorum. Bu küçük masa bütün bir milletin saadeti için çalışan büyük makinenin bir parçası; benim onun başında göreceğim iş, ne kadar ehemmiyetsiz olursa olsun, eserin heyet-i umumiyesine (genel görünüş) tesir edecek. Büyük seslerin dağlardan aldığı aks-i sadada (yankı) nasıl en küçük ihtizazın (titreyiş) -duyulmayacak kadar hafif, fakat herhâlde mevcut- bir payı varsa benim naçiz mesaimin de bu büyük, dertli milletin saadetinde öyle bir hissesi olacak. Bunu ben daima böyle bilmeye ve ona göre çalışmaya azmettim.
