Forma herî kevin a peyva Kurd di hezara sêyem a berî mîladê da di nav nivîsên mîxî yên Sumeriyan da bi şêweya “Kardakî" hatiye bikaranîn. Arkeologê Frensî Thureau Dangin (k.d. 1944) tableta ku "Kardakî" tê da derbas dibe, li devera Mezopotamyayê li bajarê Teluyê ku li ser wîlayeta Zîqarê ye û dikeve başûrê Iraqa hevçerx peyda kiriye. Peyva Kardaki di serdema kralê Xanedana Sêyem a Urê Şu Sîn/Gimil-Sin (BZ ~2040- 2032) da ji aliyê waliyê wî yê bajarê Lageş (Lagash)ê yê bi navê Warad Nanar ve hatiye bikaranîn. Ev peyv di tabletê da bi şêweya "Mat Kardaki" derbas dibe. Ji ber ku di zimanê Sumerî da “mat” watayên wek welat û deverê dide û paşgira "ki” jî wateya cih û zemînê dide "Mat Kardakî" dibe "welatê Kurdan". Di serdema kralê Sumeriyan Şu-Sîn da ji bilî Kardakiyê deverên Su, Gutiyum, Erbîl û çend deverên dî jî di bin desthilata wî da bûn. Li gor ku ji Asurologê navborî Dangin tê veguhestin, devera "Su"yê li başûr rojavayê deryaçeya Wanê ye û devera Kardaki ya navborî jî cîranê wê ye. Hêjayî gotinê ye ku di serdema Şerefxanê Bidlîsî da jî li devera Bidlîsê bi navê “sûy”ê kelehek heye. Şerefxan di berhema xwe da li du cihan wek keleheke ava ya Bidlîsê ku di bin desthilata malbata Şerefxaniyan da ye navê Keleha Sûyê dide.¹º Herçiqas di belgeya Asûrî ya navborî da Sû wek welatê Kurdan nehatibe binavkirin jî, çawa ku ji Şerefnameyê jî tê fêmkirin, ew dever welatê Kurdan e.
Her çiçeğin bir mevsimi, her kitabın bir zamanı vardır. Haziranın tadını yeni hikâyelerle çıkarın.
Kurdistan tucar nayê sitandin bê west û
xebat
Kesê ne êșî ma qet dibînî azadî, felat?
Armanca kurd e ji bo azadî di qadê mayîn
Kî vê nexwaze ji bo gelê Kurd ew dibe xaîn
Hûn bibin rêber jê re salixdin rêya Kurdistan
Kurdistan tucar nayê sitandin bê west û xebat
Kesê ne êşî ma qet dibînî azadî, felat?
Armanca kurd e ji bo azadî di qadê mayîn
Kî vê nexwaze ji bo gelê kurd ew dibe xaîn.
Sayfa 86
Ji aliyê din ve statuya kurdi ji pirsa glottofobiyê jî zêdetir dijwar e. Em dikarin arîşeya kurdî wek terma linguicideê, ango wek kuştina zimên bi nav bikin. Çawa ku tê zanîn, kurd, di erdnigariya Rojhilata Navîn de bi agir hatine dorpêçkirin û hemî kes dijminên wan e. Li wir ki desthilatdar be, kurd bi zimanê wan diaxivin. Her wiha xirabiya herî mezin jî tê serê kurdi. Îro kurdî, di nav kategoriya zimanên binxeter û bê bandor de ye. Li gel ku di erdnigariya kurdan de tê axaftin jî pêwîst e desthilata xwe ava bike.
Evet ben bin gafil ve âmi Kürdü bir Türk olan Hulusi'ye karşı tutmadığımı ve bin cahil Kürdü birer Türk olan Âsım ve Re'fet'e mukabil göremediğimi ve bir genç olan Hüsrev'i bin âmi Kürdle değişmediğimi ehl-i dikkat ve benim ahvalime muttali olanlar tasdik ettikleri halde; firengîlik namına ve ilhad hesabına, Türkçülük perdesi altında, sahtekâr bir milliyetperverlik suretinde ve hodfüruşluk cihetinde bana tecavüz edenler ve Türk milletini ve milliyetini zehirleyen mülhidler bilsinler ki: Ben millet-i İslâmiyenin en mühim ve mücahid ve muazzam bir ordusu olan Türk milletine binler Türk kadar hizmet ettiğimi, binler Türk şahiddirler. İşte bana Kürd diyen ve ittiham eden, zahir hamiyetperverlik gösteren sahtekârlar, bu millete ne gibi hizmet ettiklerini göstersinler.
