Çevirmen:
Uğur Gülsün
Tahmini Okuma Süresi:
25 sa. 50 dk.
Sayfa Sayısı:
912
Basım Tarihi:
2023
Yayınevi:
İthaki Yayınevi
Orijinal Adı:
American Prometheus
ISBN:
9786052652022
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Sıralamalar
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Puan vermedi·912 syf.··
Beğendi
·2023 122. kitabı
·12 günde okudu
·Okunma: 31 Ağustos 2023 00:00
Atom bombasının babası olarak kabul edilen “karizmatik” bir fizikçinin en az yaşamı kadar komplike
biyografisiyle selamlıyorum sizi.
Martin J. Sherwin’in “Oppi” ile 1979 yazında başlayan ve sonradan #kaibird ile devam eden hem fiilen hem mecazen uzun yolculuğunu, benim için de uzun bir okuma yolculuğu oldu.
Amerika ‘nın önde gelen teorik fizik okulunun 1930’lardaki kurucusu
eski siyasi aktivist
”atom bombasının babası” olarak tanınan devlet danışmanı
İleri Araştırmalar Enstitüsü ( İkinci Dünya Savaşı sırasında Manhattan Projesi'nin) direktörü
McCarthy döneminin kurbanı
ve halka mal olmuş bir entellektüelin hayatını kaleme almak için yapılan yüzlerce röportaj, on binlerce mektup, araştırılan arşivler, görüşülen bilim insanları, FBI kayıtları, Oppenheimer’ın dostları, ailesi ve meslektaşlarıyla yapılan söyleşiler ile oluşturulmuş öyle kapsamlı bir hayat hikayesi okudum ki üzerine ne yazsam az kalır.
Tanrılardan ateşi çalan ve asla pişman olmayan Prometheus gibi bilim uğruna güneşin ateşini insanlara veren Oppenheimer.
Günümüzde hâlâ önemli bir konu (önemli bir sorun desem daha doğru olur) olan, atomik maddelerin uluslararası örgütler tarafından kontrol edilmesine dair bir teklif kaleme alan Oppenheimer hidrojen bombasına karşı çıktığı gibi Hava Kuvvetleri’nin nükleer savaş planlarını da hep eleştirmiştir.
Atom karşıtı bu tür çıkışları yüzünden, 1950’li yılların en çalkantılı döneminde Atom Enerjisi Komisyonu Başkanı Lewis Strauss, süper bombanın en büyük savunucusu Edward Teller ve FBI Direktörü J. Edgar Hoover’ın hep hedefinde oldu. #doğrusöyleyenidokuzköydenkovarlar
ABD ‘nin nükleer sırları konusunda kendisine güvenilemeyeceğini ifade edişinden sonra kahramanlıktan vatan hainliğine dönüşen bu başarılı bilim insanının acı dolu hayatı beni çok
Polisiye roman gibi biyografi.Biyografi
Kitap kalın evet fakat okuması kolay bir biyografi gözünüz korkmasın. Bu kitap sadece biyografi değil aynı zamanda tarihi bilgilerin detaylarının da bulunduğu bir kitap. Sadece Oppenheimer'a değil o dönemi ayrıntılarıyla anlatıyor yazar. Dünya tarihini değiştiren tabi ki sadece Oppenheimer'ın kendisi değil Manhattan projesinde olan herkes bu değişimin bir parçası Oppenheimer onların yöneticisiydi.Biliyorsunuz ki ekipler değil genelde onları yöneten lidere bütün başarı yazılır. Lider doğru insanları bulur ve eylemi gerçekleştirendir. İşte bu Oppenheimer'ı insanlık tarihinin unutulmaz isimlerinden biri yapıyor. Kitabı okudukça etik hakkında sürekli kendinizi sorguluyorsunuz. Ben Oppenheimer'ın yerinde olsam ne yapardım demeden duramıyorsunuz. Uzun lafın kısası Atom tarihine ilginiz varsa kesinlikle okumanız gereken bir kitap. Polisiye roman gibi bir biyografi olmuş. Şimdiden okuyacaklara iyi okumalar dilerim. Kitap sizi çok şaşırtacak.
Harvard Üniversitesi kimya dalında lisansını tamamlayan, Göttingen Üniversitesi fizik alanında doktora dereceleri alan,California Üniversitesi ve California Teknoloji Enstitüsü'nde akademisyenlik yapan
Amerika ‘nın önde gelen teorik fizik okulunun kurucusu Julius Robert Oppenheimer,
İkinci Dünya Savaşı sırasında Manhattan Projesi'nin direktörlük görevine getirildi, atom bombasının geliştirilmesinde önemli bir rol üstlenen Oppi, ilk nükleer silahlarını geliştirdi.
McCarthy döneminde Nükleer silahların daha fazla yayılmasına karşı çıkışması üzerine hükümet yetkilileriyle olan trajediyi,
çatışmaları,verdiği mücadelenin yanı sıra siyasi inançları,görüşleri,düşünceleri,
pişmanlıklarını kısacası Oppenheimer’in tüm yaşamına dair ne varsa ayrıntılarıyla ele alan Martin J. Sherwin ve Kai Bird,Yurt içi ve yurt dışındaki arşivler,kişisel koleksiyonlardan topladıkları binlerce kaydı,Kongre kütüphanesi ‘ndeki yazı koleksiyonu ve gözetim boyunca biriken binlerce sayfalık FBI kayıtlarını, akrabaları, arkadaşları ve meslektaşları ile yaptıkları görüşmeleri tüm dünyanın bilmesi için kaleme aldı.
#martinjsherwin #kaibird ‘in 25 yıllık çalışması“Amerikalı Prometheus”başlığıyla
Tanrılardan ateşi çalıp insanlığa hediye eden Prometheus gibi Oppenheimer ‘i de bilim uğruna yarattığı ateşi insanlığa vermesiyle özleştiriyor.
“Amerikalı Prometheus” #americanprometheus Pulitzer Biyografi veya otobiyografi ödülü’ne layık görüldü.
Duff Cooper Ödülü,Chicago Tribune Yılın En İyi Kitabı ve Discover Yılın en iyi Bilim kitabı ödüllerini kazandı. Üç kez Nobel Fizik Ödülü'ne aday gösterildi ama asla kazanamadı.#sözümbittiğiyer
#christophernolan tarafından beyaz perdeye uyarlanan #amerikalıprometheus ‘u şimdi bilinçli olarak izleyebileceğim.
24 güne sığdırdığım okumamı hüzünle sonlardırdığımda
bazıları onu nazik bir öğretmen olarak tanıyordu ve ona sevgiyle “oppie” diye hitap ediyordu. bazıları onu büyük bir fizikçi, 1945'te atom bombasının “babası” olmuş bir adam, ulusal bir kahraman ve topluma yararlı bilim insanının sembolleşmis bir örneği olarak görüyordu.
ve herkes sadece dokuz yıl sonra, başkan dwight eisenhower'ın yeni cumhuriyetçi yönetiminin onu nasıl güvenlik riski ilan ettiğini ve robert oppenheimer'ın amerika'nın antikomünist mücadelesinin başlıca kurbanı yaptığını derin bir acı ile hatırlıyordu.
Nolan filminin təsiriylə kitabı alıb 1 il rəfimdə gözlətdikdən sonra nəhayət oxumağa ürək elədim, 912 səhifəni 52 günə bitirmək həvəs istəyir)) əslində bioqrafiya yazmaq qədər oxumaq da zəhmətlidir, müəllifin illərini verdiyi araşdırmanı qısa müddətə oxuyub həzm etmək mümkün deyil.
Əvvəla onu qeyd etməliyəm ki, oxuduğum ən yaxşı bioqrafiyalardan biridir. Oppenheimer şəxsiyyətinin uşaqlığından ölümünün son dəqiqələrinə qədər psixoloji portreti mükəmməl şəkildə işlənib. Bir fəsildə bullinqə məruz qalan məktəblini anlamağa çalışarkən, digər fəsildə fərqli olduğunu hiss etdiyi üçün psixoloji gərginlik yaşayan yeniyetməni və çox sonralar atom bombasının atası çıxır qarşımıza. Həyatının bütün mərhələlərinin keçidləri əlaqəli işlənib, müəllif qeyd olunanların qarışdığını nəzərə alıb oxucuya öncəki paraqraflardan xatırlatma edir və bu da oxumanı rahatlaşdırır. Tək yorucu nüans fizika termin və anlayışlarıdır ki, sahənin insanı deyilsinizsə bəzən dialoqları belə başa düşməməyiniz mümkündür, nəyisəki elə də çox deyildilər.
Digər tərəfdən, Oppenheimer'in sevdiyi ədəbiyyat, musiqi və rəsm əsərlərinə aid sitatlar gətirilməsi xüsusilə maraqlı gəldi. Adətən oxuduğum bioqrafiyalarda bu kimi nüanslar qarşıma çıxmırdı, amma burda müəlliflər Oppenheimer ailəsinin evlərinin dizaynı, hətta divarlardan asılan tablolara qədər məlumat vermişdilər, bu da oxuduğun personanı evin içində, gündəlik həyatda düşünməyə, kitaba daha yaxın hiss etməyə kömək edir. Nəticədə hər insan həyatının dönüm nöqtəsi yaşananadək onu formalaşdıran nüanslardan asılıdır - Oppenheimer də atom bombasının atası olmadan öncə fizika sahəsinə maraq duyan sadə məktəbli idi.
Müəlliflər alimin həyatını təsvir edərkən ona təsir edən insanları əsas belə təsnifləşdiriblər: dostlar, düşmənlər və neytrallar. Oppenheimer şahmat
Yazar Hakkında
Kai BirdYazar · 0 kitap
Hiroşima ve Nagazaki'nin atom bombası saldırıları, Amerika Birleşik Devletleri-Orta Doğu siyasi ilişkileri ve siyasi figürlerin biyografileri üzerine yaptığı çalışmalarla tanınan Amerikalı bir yazar ve köşe yazarıdır.
