Puan
8.510 üzerinden
Abbas Sayar/ Çelo
Türk Dil Kurumu 1973 Roman Odülü kazanan romanı ÇELO'da sıcak, şiirli ve yumuşak anlatışı ile Yaşar Kemal tarzı bir esere imza atmış.
Yazardan okuduğum ikinci kitaptı. İlk olarak "Can Şenliği" kitabını okumuştum. Kullandığı yerel dil, kendi köyümde kullanılan Türçeye çok benziyordu. Yozgat-Çorum ağzıyla yazılmış olsa da tüm Anadolu'da kullanılan deyimler, atasözleri ilgimi çekmişti. Bu kitabında da aynı dili buldum. Şimdi de "Yılkı Atı" ile devam etmeye karar verdim.
Anadolu köylülüğünün hem güzel, eğlenceli hem de ağdalı dilini Yaşar Kemal gibi çok ustaca kullanıyor yazar.
Seçtiği öyküler de hayatın içinden, sarsıcı konuları işliyor. Evet işte Anadolu bu dedirtiyor özellikle köy hayatını yaşamışlara.
"Çelo" da; fukarılığın Anadolu köylüsündeki acımasızlığını, güçlünün her zaman güçsüzleri ezdiği feodal-kapitalist düzenin köylerdeki işleyişini, her şeye rağmen iyiliği savunanların tükenmediğimi ve de tükenmeyeceğini anlatmaya çalışıyor yazar.
Köyde yaşamayanlar köy hayatını görsün, köyde bir zaman yaşamış olanlar da yeniden hatırlasın derim.
Okuyanı bol olsun...
Hak yolunda!Edebiyat
Puan vermedi·269 syf.··
Beğendi
·2020 29. kitabı
·11 günde okudu
·Okunma: 30 Nisan 2020 04:23
“Namuslu şahitlik yapmaktan korkar. ''Doğru söylersem halk gücenir, yalan söylersem Hakk gücenir Hakim bey. Beni bağışla. Görmedim, bilmedim, hiç de buralarda olmadım” der. Ve alır başını kayıplara gider. İstemez fışkının üstüne sıçramasını. Gören görmediğini, bilen bilmediğini söyler. Naçar kalırsın orta yerde. Dinine, devletine bir küfür savurursun içinde. Ve o kadarla kalırsın.
Bura köy yeri Çelo! Kanun sökmez bu yerde. Burada kanun kuvvettir. Burada kanun arkadır. Bura da kanun paradır. Bu, dediklerim yoksa belin kıyamete dek büküktür...”
Ebeveynlerini küçük yaşta kaybeden Çelo’nun yanında binbir eziyet çekerek büyüdüğü amca evini terk edip babasından kalan toprağın yarısını amcasından almak üzere köye geri dönmesinin öyküsüdür Çelo. Bir hak mücadelesidir Çelonunki! Güçlünün güçsüzü kandırmasına mani olma mücadelesidir.
Yazar Sayar, köylülerin ne kadar değişken bir karaktere sahip olduğunu hissettirmiş kitap boyunca. Maslow’un ihtiyaçlar hiyerarşisine bakıldığında yiyecek ve barınma ihtiyaçlarından sonra gelen kişisel gelişimin köylülerdeki toplumsal yansıması olarak tabiri caizse “oturmamış” bir erdem hakimdir köylülere.
Çıkarlarını düşünmek zorunda hissederler çünkü köyde aç açıkta kalsalar bir yudum su verecek evini açacak kimse yoktur karşılık beklemeksizin. Bu uğurda yalancı şahitlik bile yaparlar mazluma karşı. Neden? O mazlum gibi olmamak için, hep güçlü kalmak için! Ya gerçekten vicdanı olanlar? Onlar köyde barınamazlar gerçeği görüp sustukları için. Göz göre göre Tanrının bildiğini kuldan sakladıkları için köklerinden, topraklarından, geçmişlerinden kopup belirsizliğe yol alırlar. Köyde kalanlar, yine kendileri gibi bu devranı döndürenler olarak kalmaya devam eder böylece. Aynı tas aynı hamam!
Kin! Haset! Dedikodu! Küfür! Yalan!...
Hepsini görürüz
Bu yaz yanınızdan ayırmak istemeyeceğiniz kitapları sizin için bir araya getirdik.
💬 Siz olsanız bu listeden hangisiyle başlardınız?
Çelo: Adalet, Aşk ve Toplum
Abbas Sayar’ın Çelo romanı, Anadolu köy yaşamını ve taşra toplumunun sosyal yapısını etkileyici bir biçimde yansıtır. Çelo, yetim ve yoksul bir genç olarak hem kendi toprak hakkını hem de bireysel adaletini amcasından arar. Bu süreçte Çelo’nun Kezik ile olan ilişkisi vardır ama aşkının toplumsal engeller tarafından nasıl sınırlandırıldığını hissettirir. Roman, karakterlerin iç dünyasını daha da derinleştirir. Yazar, yerel dil ve köy yaşamına özgü diyalogları kullanır, köydeki insan ilişkilerini ve günlük mücadeleleri canlı bir şekilde aktarır. Çelo, bireysel hak arayışı, aşk ve toplumsal baskı gibi konuları bir arada işleyerek, hem duygusal hem de düşündürücü bir okuma deneyimi sunar.
Şu romanı ne kadar övsem az. Abbas Sayar Anadolu köylüsünün açmazlarını karanlık taraflarını çok iyi işliyor romanda. Yaşar Kemal'in İnce Mehmet serisini sevenler bu kitabı da bayılarak okuyacaklardır.
İnce Memed tadında etkileyici bir roman olarak hafızama kazındı. Kullandığı yöresel dil, roman da geçen bazı kelimeler beni çocukluğuma götürdü. Okurken bilmediğiniz kelimelerin anlamını cümlenin içinden kendinizde çıkartabileceksiniz ve merak edip yine de araştıracak olursanız ki Türk Dil Kurumunun genel sözlüğünde değil de derlemeler sözlüğünde o kelimelerin yörelere göre hangi manalarda kullanıldığını göreceksiniz. Çelo'nun köy yerinde yaşadığı dramı içiniz cız ederek okuyacaksınız. Sadece kendime değil de ülkenin okuyamama kültürsüzlüğüne bir kez daha hayıflandım. 1971 Türk Dil Kurumu ödülünü alan bu kitap - sonuna kadar hakketmiştir- kaç kişi tarafından biliniyor. Hatta Abbas Sayar ne kadar biliniyor? Buna en güzel cevabı 1000Kİtap istatistikleri veriyor. An itibarıyla 1000Kitap'ta okuyan dokuzuncu kişiyim.
