Puan
810 üzerinden
pandomima üzerine bir inceleme·70 syf.·
8/10
2020 1. kitabı
Pandomima
Samipaşazade Sezai’nin ilk öykü kitabı Küçük Şeyler’in içinde yer alan “Pandomima” öyküsünde “Paskal” karakteri, bireyin iç dünyasının okuyucuya sunulduğu bir hikâye olarak karşımıza çıkıyor. Öyküde göze çarpan ilk noktalardan biri de mekân tasvirlerinin ana karakterin iç dünyasının bir yansıması olarak yazar tarafından gözler önüne serilmesidir. Paskal’ın çürüyüp yıkılmaya yüz tutmuş bakımsız ve ilgiden yoksun evi; kendi zihninin ve mevcut hayatının düpedüz bir yansıması olarak okuyucuya sunuluyor. Kimselerin olmadığı sessizlik ve hüznün cirit attığı karanlık bir yerde yaşayan Paskal benzer durumu kendi iç dünyasında da yaşamaya devam etmektedir. Nitekim hikâyenin ilerleyen bölümlerinde bu ilişkinin gerçekliğinin zaman zaman yazar tarafından okuyucuya hissettirildiğini görmekteyiz. Toplum tarafından yabancılaştırılmış ilgiden ve kabul edilmekten menedilmiş bir karakter olarak Paskal bu durumun farkına varmamakta ve kendisini ölü köpeğine yahut bir maymuna benzeten Eftelya adlı bir kızdan hoşlanmaktadır. Paskal’ın kendi gösterisinde Eftelya’ya aşkını duyurmak için dilini çıkarma hareketi toplum tarafın bir mizah ve şebeklik objesi olarak algılanmaktadır. Öte yandan Paskal’ın hayatı boyunca kimse tarafından sevilmemiş ve değer gösterilmemiş olması, hayat sebebi olarak gördüğü bu aşkı tek başınayken bile düşünmeye cüret etmemesine sebebiyet vermiştir. Kimsenin kendisini en ufak bir sevgi kırıntısına bile layık görmemesi Paskal’ı kendi odası ve gösteri sahnesi arasında gidip gelen yüzü maskeli bir hayalete çevirmiştir. Eftelya’nın evlenmesine derinden üzülen Paskal’ın zaten toplum tarafından görülmeyen iç dünyasının ve kabul edilememiş benliğinin son nefeslerini vermesine sebep olmuştur. Hikâyede Paskal’ın intihar ettikten sonra bile dilinin dışarda kalmasına
BİR PANDOMİM SANATÇISININ DRAMI...
Samipaşazade Sezai, Pandomima'da iç güzelliğine ehemmiyet vermiş. Paskal ne kadar çirkin ise, Eftelya o kadar güzel ve Eftelya Paskal'ın derin tutkusuna sonsuz bir soğukluk, ürkütücü bir acımasızlık içinde kayıtsız kalır. Müellif edebî anlayışında acı duygusunu ön plana çıkarmış, bu duyguya odaklanmış. Paskal bir pandomim sanatçısıdır, öyküde, zâhirle bâtının, zâhirde görülen bâtında gizlenen hülâsa söylenenle söylenemeyenin karşı karşıya getirilmiş. Güzel Eftelya sözsüz oyuncu için düşüncelerini, benzetmelerini yüksek sesle söyleyebilirken, Paskal bir köpeği, bir maymunu andırmaktadır; bu Pascal'ın dış görünümüdür, zâhiridir. Ama Pascal, Eftelya'nın sahnede kendisine savurduğu çiçekleri toplar, evinin en mutena köşesinde saklar... Eserin son cümleleri:
- "Bir öğleden sonra, kapısı kırılarak odasına girilen Pascal, yine asılmış bir adam taklidi yaparak, o meşhur maharetiyle dilini çıkarmış bir vaziyette bulunmuş, herkesi ölü halinde bile güldürmüştür. Hayatında herkesi güldüren, ölümünde de kimseyi ağlatmamış ve zavallı Pascal'ın bu seferki hâli taklid değil, ölüm gibi hakikatti..."
Vakur ÇaysevenHikaye (Öykü) Edebiyat
Puan vermedi·70 syf.·
2025 6. kitabı
Samipaşazade Sezai, Pandomima'da iç güzelliğine ehemmiyet vermiş. Paskal ne kadar çirkin ise, Eftelya o kadar güzel ve Eftelya Paskal'ın derin tutkusuna sonsuz bir soğukluk, ürkütücü bir acımasızlık içinde kayıtsız kalır. Müellif edebî anlayışında acı duygusunu ön plana çıkarmış, bu duyguya odaklanmış. Paskal bir pandomim sanatçısıdır, öyküde, zâhirle bâtının, zâhirde görülen bâtında gizlenen hülâsa söylenenle söylenemeyenin karşı karşıya getirilmiş. Güzel Eftelya sözsüz oyuncu için düşüncelerini, benzetmelerini yüksek sesle söyleyebilirken, Paskal bir köpeği, bir maymunu andırmaktadır; bu Pascal'ın dış görünümüdür, zâhiridir. Ama Pascal, Eftelya'nın sahnede kendisine savurduğu çiçekleri toplar, evinin en mutena köşesinde saklar... Eserin son cümleleri:
- "Bir öğleden sonra, kapısı kırılarak odasına girilen Pascal, yine asılmış bir adam taklidi yaparak, o meşhur maharetiyle dilini çıkarmış bir vaziyette bulunmuş, herkesi ölü halinde bile güldürmüştür. Hayatında herkesi güldüren, ölümünde de kimseyi ağlatmamış ve zavallı Pascal'ın bu seferki hâli taklid değil, ölüm gibi hakikatti..."
Vakur ÇaysevenReklam
Hikaye giriş, gelişme ve sonuç olmak üzere üç safhada anlatılır. Giriş kısmında Paskal'ın oturduğu yeri ve vücut yapısını, gelişme kısmında Eftalya'ya karşı duyduğu aşkı, sonuç kısmında Eftalya'nın evlenmesini ve Paskal'ın intiharını anlatıyor.
Paskal'ın oturduğu ev de Paskal gibi zavallı ve yalnızdır. Evin önündeki ağaç ise Eftalya gibi güzeldir.
Tiyatrocu Paskal, yalnız ve içe kapanık bir adamdır. Oyunlarında insanları güldüren bu adamın içi kan ağlar. Bir gün oyununu izlemeye gelen genç ve güzel Eftalya'ya aşık olur. Ancak Eftalya bir müddet görünmez. Bir gün tiyatroya kocasıyla birlikte gelir.
Bu duruma çok üzülen Paskal'ın cansız bedeni ertesi gün evinde bulunur.