Yazar:
Hacı Bektaş Veli
Tahmini Okuma Süresi:
5 sa. 26 dk.
Sayfa Sayısı:
192
Basım Tarihi:
2000
Yayınevi:
Can Yayınları
ISBN:
9789756791035
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Vilayetname, Hacı Bektaş Veli’nin hayatını, kerametlerini ve düşünce dünyasını anlatan önemli bir tasavvufî eserdir. Bu metin yalnızca biyografik bir anlatı değil, aynı zamanda Anadolu’daki Alevi-Bektaşi inanç sisteminin şekillenmesinde büyük rol oynayan sembolik ve öğretici bir kaynaktır.
Eserde Hacı Bektaş Veli’nin Horasan’dan Anadolu’ya gelişi, insanlarla ilişkileri, gösterdiği kerametler ve irşad faaliyetleri anlatılır. Ancak bu anlatımlar tarihsel gerçeklikten çok menkıbe (efsanevi hikâye) formundadır. Bu yüzden eser, akademik bir tarih kitabı gibi değil; inanç, kültür ve tasavvuf geleneğini yansıtan bir metin olarak değerlendirilmelidir.
Vilayetname’nin en dikkat çekici yönlerinden biri, Hacı Bektaş Veli’nin hoşgörü, eşitlik ve insan sevgisi üzerine kurulu anlayışını güçlü bir şekilde aktarmasıdır. Eserde sıkça karşılaşılan kerametler aslında sembolik anlamlar taşır ve okuyucuya ahlaki dersler vermeyi amaçlar. Bu yönüyle eser, didaktik bir tasavvuf metni olarak öne çıkar.
Dil açısından bakıldığında, sade ve anlatı odaklı bir üslup kullanılmıştır. Halkın anlayabileceği bir dil tercih edilmesi, eserin geniş kitlelere ulaşmasını sağlamıştır. Bu da onun yüzyıllar boyunca sözlü ve yazılı kültürde canlı kalmasına katkıda bulunmuştur.
Bu yalnızca Hacı Bektaş Veli’nin hayatını anlatan bir eser değil; Anadolu’nun inanç dünyasını, tasavvuf geleneğini ve halk kültürünü anlamak için önemli bir kaynaktır. Tarihsel gerçeklikten ziyade manevi ve sembolik derinliğiyle okunması gereken bir eserdir.
Vilayetname´nin en eski kopyası, Hacı Bektaş Tekkesi´nden gelen kopyadır. Ankara Kütüphanesi´nde bulunan bu kopya, 1034 yılı Rebiülevvelinde (13.11./12.12.1924) yazıldı. Çalışmamızda, Abdülbaki Gölpınar´lı tarafından tıpkı basımı ve çevirisi verilen bu kopya, temel alındı. Birkaç tümce ve aynrıntıdaki kimi eklentiler dışında, Vilayetname´nin tüm kopyaları hemen hemen birbirinin aynıdır.
Puan vermedi·160 syf.·
2022 26. kitabı
Hacı Bektaş diyarı rum'u ele geçirmek için güvercin kılığına girerek gelir. Onu engellemek isteyen bir gruptan kişi de doğan kılığına girip karşılar. Hünkâr Bektaş şöyle der: siz bize zalim kılığına girerek geldiniz, biz size mazlum kılığında.
13. yüzyıl Anadolu'sunun çalkantılı döneminde, göçebe Türkmen kitlelerinin merkeziyetçi/Sünni Selçuklu-Osmanlı devlet aygıtına karşı geliştirdiği heterodoks direnişin, mistik bir örtü altındaki belgesi. Gölpınarlı'nın süzgecinden geçen bu menkıbeler, Babai İsyanları'nın bakiyesi olan yoksul köylülerin, eşitlikçi ve komünal yaşam pratiklerini inanç zemininde nasıl koruduklarını gösteriyor. Anadolu'nun dinsel tarihinden ziyade, ezilenlerin tarihini ve sınıfsal köklerini arayanlar için muazzam bir kaynak.
Yazar Hakkında
Hacı Bektaş VeliYazar · 9 kitap
Horasan Melametîliğinin önde gelen temsilcilerinden Yusuf Hemedani'nin öğrencisi Hoca Ahmed Yesevi tarafından kurulmuş olan Yesevîlik tarikâtının Anadolu'daki en fa'al uygulayıcısı konumunda 13. yüzyıl Anadolu'sunun İslâmlaşma sürecine önemli katkılarda bulunarak adını “Horasan Erenleri” olarak anılan şahsiyetler arasına yazdıran, 16. yüzyılda ise Balım Sultan önderliğinde 14. ile 15. yüzyıl Azerbaycan ve Anadolu'sunda yaygınlaşmış olan Hurûfîlik akımının etkisi altında kalınmak suretiyle ibahilik, teslis (üçleme), tenasüh, ve hülul anlayışlarını da bünyesine alarak kurumsallaşan Bektaşîlik tarikâtının isim babası, Kalenderî / Haydarî şeyhi, islam mutasavvıfı.
Lokman Parende'den ilk eğitimi almış ve Hoca Ahmed Yesevî (1103-1165)'nin öğretilerini takip etmişti. Bundan dolayı Yesevi'nin halifesi olarak kabul edilmektedir. Anadolu'ya geldikten sonra kısa zamanda tanınarak kıymetli talebeler yetiştirdi. Hacı Bektâş-ı Velî kendisinin de bağlı olduğu "Ahilik Teşkilâtı" ile, Osmanlı Devleti'nin kuruluş devrinde Anadolu'da sosyal yapının gelişmesinde önemli katkılarda bulunmuştur.
Hayatının büyük bir kısmını Sulucakarahöyük’te (Hacıbektaş) geçiren Hacı Bektâş-ı Veli, ömrünü de burada tamamlamıştır. Mezarı, Nevşehir iline bağlı Hacıbektaş ilçesinde bulunmaktadır.
