Merve Zorlu
@mrvzrl
Memento Mori
İnstagram: harikalarkitapligi
Bu yaz yanınızdan ayırmak istemeyeceğiniz kitapları sizin için bir araya getirdik.
💬 Siz olsanız bu listeden hangisiyle başlardınız?
Öncelikle uyarayım sevgi ile ilgili romantik şeyler okuyacağınızı ya da kendinize aşık etmenin yollarını maddeler halinde bulacağınızı sanıyorsanız evet bu kitap tabi ki size göre değil
Kitap bize "Sevmek nedir?" "Sevgi nedir?" Sorularını sormayı ve cevapları üzerinde düşünmeyi öğretiyor.
Sevgi sandığımız şey, alışkanlık, korku, bağımlılık ya da bir boşluk doldurma çabası olabilir mi?
Fromm, sevgiye dair o romantik sis perdesini bir kenara çekiyor ve geriye daha çıplak, daha gerçek bir şey bırakıyor:
Sevgi, bir duygu değil… bir seçim. Bir emek. Bir sorumluluk.
Sakin bir günde tek başınıza okuyun.
Yavaş yavaş sindirin.
Bazı satırlar, ilk anda değil… günün sonunda, hatta haftalar sonra aklınıza düşüyor.
Ve evet, bu kitabı bitirince sevgiye bakışınız biraz değişiyor. Daha ağır ama daha gerçek bir hâle geliyor.
Sevmek sandığımız kadar kolay değilmiş.
Ama belki de tam bu yüzden… öğrenmeye değer...
Sevgiler
Freud, Espriler ve Bilinçdışı kitabında bize şunu gösterir:
Gülmek, basit bir refleks değil; bilinçdışının açılan küçük bir penceresidir. Espriler hem bastırdıklarımızı özgür bırakır hem de toplumsal ilişkilerde “güvenli alan” yaratır.
Freud’a göre bir insanın nasıl güldüğü, neye güldüğü ve ne zaman güldüğü aslında ruhsal enerjisinin boşalma biçimidir. Kelime oyunları ise bilinçdışının en sevdiği OYUN PARKIdır; çünkü anlam kaydırmalarını sever, dolaylı konuşmayı sever.
Peki bunu Karadeniz insanının mizacı üzerinde düşünürsek ne olur?
Bildiğiniz gibi Karadeniz mizahı diye bir şey var peki ama bu nasıl oluyor?
Kendi gözlemlerimle çıkardığım sonuç şu ki:
Kelime oyunlarının çok olması, Freud’un tanımıyla “engellenmiş enerjinin zekâ üzerinden boşalması”dır.
Zor yaşam koşulları, mizahı hayatta kalma stratejisine dönüştürüyor.
Bir yandan sert bir doğa, bir yandan hareketli bir sosyal yaşam…
Sonuç: hem esprili hem keskin hem de pratik akıllı bir mizah.
Bu mizahın en ilginç tarafı ise şudur:
Hem laf sokar, hem güldürür, hem kızdırır. Ama kendisine yapıldığında inanılmaz alıngandır!
Peki alınganlık nereden geliyor?
Yine tahmin ettiğim kadarıyla,
Hayat şartları sert.
İnsan ilişkileri aslında önemli ve onay, saygı, “sözün karşılığı” onlar için çok kıymetli.
Freud buna “benlik değerinin savunulması” der.
Yani bir Karadenizlinin alınganlığı çoğu zaman kırılganlıktan değil,
“Ben seni ciddiye alıyorum, sen de beni al” beklentisinden geliyor.
Puan vermedi
Kitap biraz öyleymiş gibi anlatılsa da bence
Ali ile Ramazan bir aşk hikâyesi değil.
Asla değil...
Çocuklukta hiç kapanmayan yaraların, yetişkinliğe nasıl kirli bir miras bıraktığını anlatan karanlık bir hikâye.
Yetimhaneden çıktıklarında da kimseyle sağlıklı bir ilişki kuramamaları, kadınların bile “kullanıcı” birer figüre dönüşmesi tesadüf değil.
Çünkü ilişki kurmayı hiç öğrenmemiş iki çocuğun yetişkinliğe zorla geçirilmiş hâlini okuyoruz.
Bu romanın sarsıcılığı da burada zaten:
Aşk sanılan şey aslında yarım kalmış bir çocukluğun yankısı.
Ben bu kitabı okurken ilk kez bir metnin, 'istismar gören bir çocuğun ileride nasıl bir ilişki kuracağını' bu kadar acı bir açıklıkla gösterdiğine tanık oldum.
Güzellemeye yer yok; gerçek ağır, karanlık ve rahatsız edici.
Aşk değil.
Kader sanılan bir tutunma.
Yönelim değil.
Bozulmuş bir sevgi algısının ömür boyu süren izi.
Bin yıl süren kısacık ömürler...
