Okan Maden
@okanmaden
6 okur puanı
Ocak 2018 tarihinde katıldı
Anton Çehov-Vişne BahçesiEdebiyat
Vişne Bahçesi Anton Çehov’un bir tiyatro oyunudur. Çehov bu eserini ısrarla komedi çatısında değerlendirse de kimi çevreler Vişne Bahçesi’ni trajedi olarak kabul etmektedir. Bu yapıtta aristokrat bir ailenin hatıralarıyla yüklü vişne bahçesini ekonomik problemler nedeniyle satmak zorunda kalması üzerinden dönemin Rusya’sında aristokrasinin değişen içtimai ve iktisadi koşullara adapte olmaması konusu işlenmektedir.
Vişne Bahçesi’nde dönemi yansıtan orijinal karakterlere rastlamak mümkün. Çehov bu oyununda aristokrasiyi ve o gün itibarıyla artık tozlu raflara kalkmış köleliğin yeni kılıfını, nitekim farklı sınıfların rafine bir analizini ortaya koymaya gayret etmiş. Eser bir tiyatro oyunu olması sebebiyle hikâye tabiatından uzak ve matbu olarak okunması kimi okuru tatmin etmeyebilir. Zira betimlemelerden, anlatıcının cümlelerinden yoksun; yalnızca diyaloglardan ibaret. Karakterlerin verilmek istenen mesaja uygun kurgusu eseri keyifle okumamı sağladı fakat yine de tiyatro oyununu usta oyuncuların sahne almasıyla izlemek eminim daha keyifli olacaktır.
Bazı hikâyeler tam tahmin ettiğin gibi ilerler. Bazılarıysa son sayfada tüm bildiklerini sorgulatır. 🤯
Ters köşeleri seviyorsan, seni sonuna kadar merakta bırakacak 3 kitap önerisini keşfetmeye hazır ol!
Üç İstanbul Mithat Cemal Kuntay’ın tek romanı. İstanbul’un üç farklı dönemini ele alıyor: İstibdat İstanbul’u, Meşrutiyet İstanbul’u ve Mütareke İstanbul’u.
Mithat Cemal bu eserinde bambaşka şartların hüküm sürdüğü dönemlerde değişmeyen adam olmaya gayretli şahısların girdiği hâlleri konu ediniyor. Üç farklı İstanbul’da silinmemek üzere çırpınanların ağır eleştirisini başarıyla yaptığı kanaatindeyim. Dönemin önde gelen simalarının dönemin gerektirdiği kaygıları taşımadığına, şahsî menfaatlerin ve tatminlerin hep ön planda tutulduğuna sıkça değinmesini atlamamak gerek. Dönemler arasında keskin geçişler yerine hafif değişimler göze çarpıyor. Tarihî bir roman olarak nitelendirilmesine karşın boğucu bir tarih anlatımından uzak, dönemin ve karakterlerin yapısı gereğince tarihe dokunuyor. 576 sayfa boyunca mütemadiyen bütünüyle muazzam cümlelere rastlamaktasınız. Bir şahsın, bir duygunun, bir olayın, bir tahlilin kalifiye kelimelerle anlatılması okumayı pek keyiflendiriyor.
Üç İstanbul eleştiri niyetiyle baştan aşağıya aşırılığın, uç noktalardaki örneklerin yer bulduğu bir roman. Günlük hayatta tanıklık edilmesi pek mümkün görünmeyen uçurumlara denk geliyoruz. Romanın korkunç kalabalık bir kadrosu var. Bu korkunç kalabalığın neredeyse tamamının korkunç karakterleri var. Esasen romanın yazılma amacına hizmet eden bu keyfiyet bir yandan yazarın aşırıya kaçmış olma ihtimalini akla getiriyor. Aynı vakitte eserde acayip dinamik bir olay örgüsü var. Eminim ki Mithat Cemal dahi olan bitenlerin birçoğuna hakim değildir.
Ben Üç İstanbul’u okurken yeterince keyif aldım. Mithat Cemal’in kullandığı üslubun eserin kusurlarını kapatacak yahut görmezden gelmeye değecek derecede kudretli olduğuna inanıyorum. Uzun bir roman ve yer yer ağır tasvirleri, eski kelimeleriyle kimi okuru
Çivit Mavisi-Yeşim MonusEdebiyat
Çivit Mavisi, Yeşim Monus’un on altı hikâyesinin iki kapak arasında toplandığı eseri. Adını bu hikâyelerden birinden alıyor. Bir çırpıda okunabilecek bu kitapta yer alan hikâyeler genellikle günlük hayatta tanıklık ettiğimiz yahut birilerinin tanıklık ettiğine şüphe barındırmayan hadiselerin yazarın süzgecinden okura aktarılmasıdır. Elbette bunun yanında olan bitenlere dair iki çift söz etme hakkının icrasıdır. Yeşim Monus’un akıcı ve dingin dilinin Çivit Mavisi’ni keyifle okumanızı sağlayacağına inanıyorum.
Arafat’ta Bir Çocuk-Zülfü LivaneliEdebiyat
Zülfü Livaneli’nin Arafat’ta Bir Çocuk adlı eseri 1978’te okurlara sunulmuş. Kitabın adı hikâyelerdeki ana karakterlerin arafta kalmasından hareketle esasen Arafta Bir Çocuk’muş fakat Yaşar Kemal “Halk ‘Kaldım Arafat’ta’ der. Yanlış bile olsa güzeli budur” diyerek son hâlini vermiş. Livaneli’nin ilk metinlerinden mürekkep bir yapıt. Sekiz hikâye bir araya toplanmış. Bu kitapta yer alan hikâyeler genel itibarıyla dönemin siyasi atmosferini yansıtmak üzere kurgulanmış. Bununla birlikte müellifin ideolojik görüşlerini yoğun bir biçimde nakşetmekten çoğunlukla uzak durduğunu, yalnızca o mahallenin baktığı yönün yaşantılarına sirayetinde kaldığını söylemeliyim.
Arafat’ta Bir Çocuk’un Livaneli’nin kalemi eline aldığı ilk dönemlerin ürünü olduğu apaçık ortada. Zira hikâyeler teknik eksiklikler barındırıyor ve işlenen hadiseler klasik argümanların sıradanlığını taşıyor. Aynı doğrultuda betimlemelerin birçoğu fakir kalıyor. Özellikle bir hikâyede çantayı sadece ve ısrarla lacivert sıfatıyla betimlemesi oldukça bayağıydı. Bir hikâyedeki malzemeye diğerinde rastlamak mümkün. Sahte kimlik ve pasaport, arama listeleri, karanlık ve nemli oda, azınlık psikolojisi, kaçak, polis, yolculuk… Elbette dönemle eşdeğer kavramlar bunlardır fakat bu kavramlar yazarın yaratıcılığını arka plana itecek kadar işlenirse bambaşka hikâyeler ortaya çıkmaz. Esas mesele bu ortak ögelere rağmen apayrı tablolar çizebilmektir. Kimi zaman anlatıcının fazlasıyla sahnede olduğu kitap hakkındaki diğer bir gerçek. Birçok hikâyedeki müphem bitiş, nihayeti okurun hayal gücüne bırakmanın ötesine geçmiş. Fakat dilin yahut olayların seyrinin okuru yormadığını -birkaç noktayı ayrı tutarak- söyleyebilirim. Son iki hikâye diğerlerinden farklı tarzdaki hadiseleri ele alıyor ve öncekilerden bariz biçimde ayrılıyor.