Eskilerden Unutulmaması Gereken bir Seri1000Kitap
Kitabın basılı halini almayı uzun zamandır istiyordum lakin hangi yayın evi ve hangi sırada yoksa toplu set mi? Almalıyım gibi mevzulardan hep erteledim ve almaya fırsatım olmadı. Yaklaşık altı ay önce kız arkadaşımın teşviki ile aldığım Kobo e kitap okuyucu sağolsun biraz önce bahsettiğim sorulara derman oldu. Bu Kobo sayesinde alamadığım pahalı veya nadir olan çoğu eser gibi Pardayanlar serisinin de ilk ve örjinal çevirilerinden biri olan sahaflar da bile bulamadığım Başkan yayınları baskından okumak nasip oldu.
Bu seri öyle bir seri ki ülkenin entellektüel hemen hemen her bireyinin okuduğu gibi reisliği ile bilinen Sedat Peker'in bile okumadan büyümediği bir seri. Zaten kapağında da "Dünyanın en bilinen aşk ve macera romanı" Yazısı her şeyi açıklar nitelikte. Günümüzde kesinlikle hak ettiği değeri görmeyen bir seri bence.
Kitabın bir önceliği veya bir şey anlatma gibi gayesi var mı? bilmiyorum varsa da ben yakalayamadım. Kitabı çok rahat ve keyifle okudum su gibi aktı lakin e kitap okuyucuya tam alışamadığım için uzun bir serüven oldu.
Hoşuma giden en büyük özelliği dönemin içinde yaşadım resmen. 15-16. Yüzyıl Fransasında mükkemel bir serüvene ve geziye misafirdim. Serinin geri kalanına okumak istiyorum kitap hakkında, karakterler hakkında veya her hangi bir içerikten bahsetmeme gere yok bunu benim yerime yapan uzun uzadıya yazan arkadaşlar illaki var onların hakkını teslim edelim. Sadece son olarak şunu demek istiyorum 21. Yüzyılda böylesi bir dönemde 70-80'lerde dünyanın bir çok yerinde çılgınlar gibi okunan bu roman serisini bitirmek her okura nasip olur mu? bilmiyorum, bu seriyi okudum demek şüphesiz benim gözümde ayrı bir okurluk seviyesi olacak. Umarım herkes bu seriye bir şans tanır.
….uzun süre etkisinden çıkamayacağım bir kitap .. Okurken insan bazen heyecanlanıyor, bazen de durup düşünmeden edemiyor. Özellikle karakterlerin yaşadığı olaylar, güç hırsı, korku ve vicdan meseleleri kitabın içinde çok ağır hissediliyor.
Bazı bölümlerde adalet için verilen mücadele insanı etkiliyor, bazı satırlarda ise insanın içini garip bir hüzün kaplıyor. Kitap bana şunu düşündürdü, İnsan ne kadar güçlü görünürse görünsün, aslında en büyük savaşı kendi içinde veriyor.
Ve en sonunda insan şunu anlıyor, dünyada gerçekten en değerli şey huzurlu yaşayabilme ve ölebilmek.. herkese huzurlu ölümler temenni ediyorum.
Reklam
Ben bu 10 Ciltlik serinin, benim için mottosu olan Ahmet Altan’ın sözünü her cildinde paylaşacağım.
“ İnsanlar ikiye ayrılır. Pardayanları okuyanlar ve okumayanlar “
Evet müthiş serinin 4. Cildini de bitirdim.
Yine 1588-1589 yılları Fransa’sın dayız.
Taht için Valois, Lorreine ve Bourbon hanedanları arasındaki entrikalar ve Bizans oyunları ve Din savaşları tam gaz devam etmekte.
Jean Pardayan yine bir dürüstlük, onur, vicdan, adalet ve kahramanlık abidesi gibi ve o asil duruşu aynı zamanda o kibar ve nazik kullandığı dille okuyucuyu mest ediyor.
Ben yıllar sonra ikinci kez okuyorum.
Eğer okursanız sıkılmayacağınıza emin olabilirsiniz. Yer yer çok matrak, hüzünlü ve heyecanlı. Kullanılan nazik ve kibar lisanı çok seveceksiniz.
Bir kez daha yazmıştım sanırım, en azından ebeveyn olan okurlar veya küçük kardeşleri olan okurlar kütüphaneleri için alsınlar. Küçüklerine okutsunlar. Ben hep şikayetçi olduğumuz, ülkemizde kitap okunmuyor eleştirisini bu tip kitapların bitireceğine inanmışımdır. En azından benim kuşağımın okuma alışkanlığı bu tür kitaplar sayesinde olduğunu rahatlıkla söyleyebilirim…
Ne macera ama! Buralar alev aldı!
16.yy... Fransa yanıyor... Katoliklerle Protestanlar arasındaki savaş haddini aşarak bütün Fransa'yı, özellikle Paris'i esir almış durumda... Sokaklar öyle bir durumda ki birini gösterip ''işte bir prostestan'' diye bağırsanız, o kişi katoliklerin ölümcül saldırılarına maruz kalıyor.
Böyle bir atmosferin merkezinde elbette 'güç' var. Ve olmazsa olmazımız, 'krala sadakat' bahanesi altındaki bencillikten doğan çıkar ilişkileri.
Şimdi bu atmosfere kral, kraliçe, kral adayı, kont, mareşal, aşık, dost unvanlarına uygun bir sürü karakterin dahil olduğunu düşünün. Ve bunların dışında bir unvanımız daha var ki, bu kusursuz maceranın en önemli sahnelerinde boy gösteriyor, Şövalye...
Şövalye dendiği zaman aklıma gelen ilk isim elbette Dumas'nın d'Artagnan'ı. Üç Silahşor romanı zihnimin en güzel odalarından birinde senelerdir yaşıyor. Şimdi ise zihnimdeki o odanın yanına başka bir roman daha taşındı: Pardayanlar...
Ve bu iki roman daha şimdiden öyle iyi arkadaş oldular ki, aralarındaki uyum muazzam.
Pardayanlar'ı okurken sık sık Dumas'yı andım ve yaptığım araştırmalardan sonra Pardayanlar'ın yazarı Michel Zevaco'nun ciddi bir Alexandre Dumas hayranı olduğunu öğrendim.
Kitaptaki karakterlerin işlenişinden biraz bahsedecek olursak; Zevaco, gerçekten her karakteri detaylıca veriyor bize. Yoldan geçen bir karaktere, sakın yoldan geçen herhangi bir kişi olarak bakmayın. Zira sayfalar sonra o karakter bambaşka bir olayın kilit ismi olabilir. Genç şövalyemiz Jean Pardaillan ve babası Honore Pardaillan’ın aralarındaki uyuma bayıldım. Düşünce olarak sık sık çatışsalar, hatta farklı kişilerin yanında olsalar bile, birbirlerine olan bağlılıkları, son ana kadar el ele yürek yüreğe savaşmaları çok etkileyiciydi. Genç şövalyemizin ruhunda aşk ve iyilik gibi iki baskın duygu varken; baba
Çelişkiler ve itiraflarDuygu ve Düşünce
%40 hayranlık, keyif ve üzüntü karışık, %60 yorgunluk hissettiğim bir kitap oldu.
Hayranlık, yazarın dilde çocukluğunu hatırlayabilme, yorumlayabilme becerisinden,
Keyif ve üzüntü, yalın çocukluk hatıralarının bizzat kendisinden,
Yorgunluk, aslında temel birkaç kavramın etrafında tekrar tekrar tekrar tekrar dönen anlatımından kaynaklandı.
Yazar bu kitabı, kendine kendini, çocuk Sartre'ı yetişkin Sartre yapan çelişkileri; acınası, samimi, boğucu ve dolambaçlı bir yoldan anlatmış, biz okurlar ise bu anlatımda yalnızca bir durak ve de aracıyız gibi hissettim.
Ancak, 'okumak' ve 'yazmak' iki başlığı altında ele alınan kitabı, Sartre'ın duygu ve düşünceler evreninin gelişimi otobiyografisinden çıkarıp erken okumalarının keşfi ekseninde incelerseniz, içinde o dönem ve öncesine ait bolca kitap ve referansla karşılaşacaksınız. Pardayanlar adı en çok geçen eserlerden biri. Griselidis ise benim aklımda en çok kalan hikaye oldu.
Evet, Michel Zevaco’nun ölümsüz eseri Pardayanların 3.cildininde sonuna geldim. Daha 7 cilt kalmasına karşın bitecek hüznü de yavaş yavaş beni sarmaya başladı.
İlk iki ciltte ki yorumlarımda, gerek Michel Zevaco’dan gerekse çeviriyi yapanlardan sanıyorum yeterince bahsettmiştim. O yüzden tekrara girmek yersiz olacağı için elimden geldiği kadar eserden bahsetmek isterim.
1553 yılı Fransa’sı ve Kral IX Charles döneminde başlayan macera, üçüncü ciltte, 1572 yılı Katolik Ve Protestan Huguenot katliamı sonrası Fransa’nın 1588 yılları ve III Henry dönemini yaşatıyor yazar okurlara.
Paris yine kaynamaktadır. jean Pardayan artık orta yaşlardadır. Bir yandan halk içinde için için Katolik, Protestan kini sürerken, diğer yandan Valois, Bourbon, Lorraine hanedanları arasındaki taht mücadelesi devam etmekte, Bizans oyunları, taraf değiştirmeler, acımasızlıklar vs tam hızla devam ediyor. Tüm bu olumsuzluklar, kötülükler ve Karanlıklar içinde mücevher gibi parlayan karakter Jean Pardayan.
İlk cilt yorumumda yazmıştım, Pardayanlarla ilk tanışmam ve okumam çok uzun yıllar öncesinde çocukluğumda olmuştu ve bana okuma alışkanlığını kazandıran kitapların başlarında gelen bir eserdir.
Nefis, naif ve müthiş akıcı bir anlatım dili. Aşk, macera, mizah, gerilim, kötülük ve en önemlisi onur, merhamet, adalet, dürüstlük adına canını ortaya koyma derecesinde kahramanlık.
Ben bu serinin yayıncısı Dedalus yayınlarını kutlarım, o kadar kaliteli ve özenerek hazırlamışlar ki, okurun not alabilmesi için her cildin sonuna notlar başlıklı, 5-8 boş sayfa bırakmışlar.
Her şeyden önemlisi Fransızca aslından, tam metin ve kusursuz bir çeviri. On ciltlik olan bu seriyi kitapsever dostların kitaplıklarında bulunmasını ve okumalarını çok tavsiye ederim….
Reklam
Reklam