İsa bizim günahlarımız için acı çekmeden çok önce, Prometheus bir dağa bağlandı ve yüzlerce yıl boyunca her gün bir kartal tarafından karaciğeri deşildi, çünkü tanrılardan ateşi çalıp bize verdi. İnsanlığa. Prometheus bizi çamurdan şekillendirmekle görevlendirilmişti. Fakat bize daha iyi bir dünya inşa etmek için bizlere öngörü ve araçlar verdi ve bunun için Zeus onu cezalandırdı.
Başarılı olmamız gerekmiyordu. Yaratmak için yaratılmadık. Başarılarımızın kökleri günaha dayanıyor; ister Prometheus’un hırsızlık yapması olsun, ister Havva’nın elmayı koparması, Bu hikayenin iyilik, öngörü ve nezaketin açıklanamaz bir şekilde zulüm, işkence ve cehennemle ilişkilendirilmediği hiçbir versiyonu yok.
Binlerce yıldır Prometheus, tüm insanları koruyucusu olarak nitelenmiş ve armağan ettiği ateş, uygarlığın, bilginin teknik ilerlemenin simgesi olmuştur. Bu düşüncenin doruk noktasını , Aydınlanma Çağı ve Fransız Devrimi oluşturur. Fakat tam bu zamanlarda, örneğin Goethe (1749-1832), bir şeylerden kuşkulananların başında gelir. Goethe daha 1790 yılında, bir yandan Büyük Fransız Devrimi'ni tüm içtenliğiyle selamlarken, bir yan dan da, "herkesin, kendisine yeni vatanlar ürettiği bir dönemde. çağının üstüne yükselebilen ve önyargısız düşünebilenlerin vatanları, her yerde ve hiçbir yerdedir" diye yazabilecek kadar yaşadığı çağı tüm boyutlarıyla görebilmiş az sayıda insandan biridir.
0-30p: Kontrollü okuyucu 📖
40-70p: Hafif bağımlı 👀
80p+: Geçmiş olsun, kitaplar seni ele geçirmiş 😅
İyi zamanlar olsun..
Zamanın tezgâhında dokunan bütün kumaşları yırttılar.
Artık örtemiyor hiçbir maske çıplaklığı, en korunaklı limanından vuruluyor rüzgâr
Ve nefes almak bir yük gibi biniyor omuzlara buralarda...
Kaçmalı....
Ama hangi coğrafyaya?
Bakma modern çağın parıltılı vaatlerine,
Süslü kürsülerden dökülen o soğuk adalet sözlerine...
Hiç derman olur mu bir gazete manşeti yangın yerine?
Gökdelenlerin gölgesinde açlıktan kuruyan bir fidan gördün mü ki..
Betondan sarayları alkışa boğup, toprağın çığlığını görmezden gelirsin?
Sen suçluu değilsin,
Ben değilim.
Onlar değiller..
Kim suçlu.
Bütün bu hoyrat çarkları arsızca çevirirken birer birer,
Zerre sızlamaz vicdanlarıi ve insandırlar...
Gılgamış mı buldu ölümsüzlüğü?
Prometheus mu getirdi o ateşi?
Nuh mu haklıydı, yoksa dalgalara teslim olanlar mı?
Bütün günah ilk kıvılcımda mı, yoksa onu harlayan insanda mı dersin?
Bak, adalet terazisi bile pas tutmuş güç odaklarının pazarında,
Ticarete döküldü umut tacirliği.
"Devran dönecek, elbet bir gün" diye avutuyorsun ya kendini;
Sahi, dönecek bir ekseni kaldı mı bu hoyrat dünya düzeninde?
Rûken..
Rûken..
Prometheus ve Sisifos'u zihnimde yanlışlıkla aynı kişi olarak kabul etmişim yakın zamana dek, ne malım.
İLGİ DUYDUĞUNUZ ALANA GÖRE ÖNERİLER.
İlgili Alanlar: Psikoloji, mitoloji, botanik, felsefe, dil ve kökenleri, müzik, sanat tarihi, gastronomi, edebiyat.
1. PSİKOLOJİ
📚 Kitap
İnsanın Anlam Arayışı – Viktor E. Frankl (Toplama kampı deneyimlerinden doğan, varoluşçu psikoterapinin temel taşı.)
Hafifçe Bir Silkinsek? – Engin Geçtan (Türkiye’nin en değerli psikiyatristlerinden, insan ilişkileri ve çağın getirdiği yabancılaşma üzerine.)
Düşünme, Hızlı ve Yavaş – Daniel Kahneman (Zihnimizin kararları nasıl aldığını ve bilişsel yanılsamaları anlatan Nobel ödüllü başyapıt.)
🎬 Film
Shutter Island (Zindan Adası) – Yön: Martin Scorsese (Algı, travma ve savunma mekanizmaları üzerine kusursuz bir psikolojik gerilim.)
Memento (Akıl Defteri) – Yön: Christopher Nolan (Anterograd amnezi [yakın hafıza kaybı] ve kimlik inşasını ters kronolojiyle işleyen bir yapıt.)
Persona – Yön: Ingmar Bergman (İnsan ruhunun maskelerini [persona] ve kimlik çözülmesini anlatan sinema klasiği.)
🎙️ Podcast
Merdiven Altı Terapi – Deniz Dülgeroğlu
Anlam Arayışı – Umut Ateş
Hidden Brain – Shankar Vedantam (NPR) (İngilizce; insan davranışlarının arkasındaki bilinçaltı kalıpları inceliyor.)
📄 Makale / Akademik Eser
"Grup Psikolojisi ve Ego Analizi" – Sigmund Freud
"Kitlelerin Psikolojisi" – Gustave Le Bon (Kitle davranışlarını anlamak için temel metin.)
"The Magical Number Seven, Plus or Minus Two" – George A. Miller (İnsan hafızasının sınırlarını belirleyen, bilişsel psikolojinin en ünlü makalelerinden biri.)
