İslami nizamın en kısa tercümesi, onu din ve kanun, yetiştirme ve güç, mefkure ve menfaat, dini toplum ve devlet, gönüllülük ve zorlamanın bir oluşu şeklinde tarif eder.
...Bugün İslam dünyasında muhafazakar anlayışın ana akımın, hepsi bunlardan ibaret olmasa da, hoca ve şeyhler oluşturur. İslam'ın yorumlamasında kendilerini tekel kılacak özel bir sınıf şeklinde organize olan hoca ve şeyhler, İslam'da ruhbanlığın olmamasına ilişkin kesin tavra rağmen kendilerini Kur'an ve insan arasında aracı konumuna yerleştirirler.