15 sûfiden tasavvufun izahı: Tasavvuf nedir?
Gönlü kirlerinden temizleme, Müslümanlığı Rasulullah Efendimiz’in Müslümanlığına azami derecede benzetmeye çalışma gayreti olan tasavvufu, bu ekolün temsilcileri olan 15 sufi nasıl ifade etmiş? Ahmed Sadreddin derledi.
1- Ebû Muhammed el-Cerîri: Tasavvuf, her türlü güzel ahlâka girmek ve bütün kötü huylardan sıyrılmaktır.
2- Cüneyd-i Bağdâdî: Tasavvuf, Hakk'ın seni senden öldürmesi, nefsinin özelliklerinden arındırması ve kendisi ile ihya etmesidir. Her şeyden alakanı kesip bütünüyle Allah'la beraber olmandır. -Tasavvuf, kişinin Allah yolunda nefsine karşı giriştiği, sulhu olmayan bir savaştır. Tasavvuf, kalbi toplayarak Allah'ı zikretmek, ilahî hakikatlere kulak verip vecd hâli yaşamak, sünnete uyarak amel etmektir.
3- Amr b. Osman el-Mekkî: Tasavvuf, kulun her vakit o vakitte yapılması en evlâ olan ameli yapmasıdır.
4- Muhammed b. Ali el-Kassâb: Tasavvuf, değerli bir zamanda değerli bir topluluk içinde değerli bir insanda zuhur eden değerli ahlâkî vasıflardır.
5- Semnûn: Tasavvuf, senin hiçbir şeye mâlik olmaman ve hiçbir dünyalık şeyin de sana mâlik olmamasıdır.
6- Ruveym: Tasavvuf, nefsini ilahî iradeye teslim etmen, kendini O'nun iradesine bırakmandır. Tasavvuf şu üç haslet üzerine kurulmuştur: Fakirlik ve Allah'a muhtaç olma esasına bağlı olmak. Elde olan her şeyi verip başkalarını tercih etmek ve başa gelen durumlar karşısında takdire itiraz etmeyip tercihte bulunmamaktır.
7- Maruf el-Kerhî: Tasavvuf, hakikatlere sarılmak ve insanların sahip olduğu şeylere göz dikmemektir.
8- Kettânî: Tasavvuf güzel ahlâktır. Güzel ahlâk itibariyle senden ilerde olan kimse tasavvuf yolunda senden ilerdedir.
9- Ebû Ali er-Ruzbârî: Tasavvuf, seni kapısından kovsa da sevgilinin kapısına baş koyman ve oradan ayrılmamandır.