niyazi
@serhatld
kitaplardan edindiğim izlenimleri, notlarımı, incelemelerimi ve düşüncelerimi burada paylaşıyorum. okuduğum her eser fikirlerime yön vermeyebilir, paylaştığım her yazı da görüşlerimi yansıtmayabilir.
Türk IhtilaliAlıntı
"Son Türk Ihtilâli’ni (2) ele alırsak, aynı prensibin hâkim olduğunu görmekte zorluk çekmeyiz. Bağımsızlık savaşları tesadüfi bir olaydır ki bunu, esasen anlamını bitirmiş olan hilâfet ve onun gereği olan bütün kurumlar; -ekonomik, sosyal, siyasal- bir ihtilâl vuruşuyla, yerlerini yenilerine bıraktılar. Bu bir zorunluluktu. Ekonomik, sosyal, siyasal Türk durumu bunu gerektiriyordu. O kadar ki, kurtuluş savaşları olmasaydı bile bu değişiklik yine olacaktı.
Son Rus İhtilâli’ni ele alırsak, aynı gözlem ortaya çıkar. Dünya Harbi’nde Rus çarlığının uğradığı yenilgi, çarlığı ve ona bağlı kurumları temellerinden sarsınca, yerini komünizm alıverdi. Fakat Dünya Harbi olmasaydı başka bir olay, anlamını yitirmiş olan çarlığı devirecek, bunun yerini yeni bir rejmi mutlaka alacaktı."
(2) 1919
Sayfa 37
Bu yaz yanınızdan ayırmak istemeyeceğiniz kitapları sizin için bir araya getirdik.
💬 Siz olsanız bu listeden hangisiyle başlardınız?
Kemalizm/Sosyalizm DevletçiliğiAlıntı
"Sayın Berkes’in yanıldığı bir nokta daha var. Devletçiliği Kemalizm’in şaşmaz bir unsuru olarak kabul ediyor. Ve bunu, Kemalizm’e ait evvelce olmayan bir nitelik olarak görüyor. Bu fikri uzun müddet ben de savunmuştum. Sonradan, sosyalist olmayan bir devletçilikte, devletçiliğe aykırı unsurların tasdik edildiği sonucuna vardım. Osmanlı İmparatorluğu’ndaki devletçilik, bir anlamda, Kemalizm’in savunduğu devletçilikten daha ileridedir (1). Kemalizm’in devletçiliği, Osmanlı devletçiliğine karşı liberalizmi savunan tohumlan beraberinde getirmiştir."
(1) Bak. Ömer Lütfı Barkan, Osmanlı tmparatorluğu’nda Çiftçi Sınırların Hukuki Statüsü, Ülkü Dergisi, sayı 49-50, cilt IX, yıl 1937.
-Önsöz, Prof.Cahit Tanyol.
Sayfa 20
Anadolu Beylikleri ve Devleti AliyyeTarih
Puan vermedi·639 syf.·
2024 62. kitabı
Türk Tarih Kurumu'nun klasikleşmiş bu eseri, Osmanlı'nın kuruluşundan İstanbul'un fethine kadar olan dönemi ele alıyor.
İlk olarak şunu belirtmeliyim: Bu eser, popüler tarih kitaplarından çok farklı. Uzunçarşılı Hoca'nın titiz akademik yaklaşımı, her sayfada kendini gösteriyor. Dipnotlar, arşiv belgeleri ve kroniklere yapılan atıflar, eserin bilimsel değerini ortaya koyuyor. Sahip olduğum eser, 1988 yılı basılmış olan 1.Cilt-5.Baskıdır.
"Osmanlı Beyliği'nin kuruluşu meselesi, tarihin en çetin problemlerinden biridir."
Bu cümleyle başlayan kuruluş bahsi, aslında kitabın metodolojisini de özetliyor. Yazar, her meseleyi şüpheci bir akademisyen gözüyle ele alıyor, efsaneleri bir kenara bırakıp belgelerin peşine düşüyor.
Kitabın en etkileyici yanlarından biri, Uzunçarşılı'nın olayları anlatırken kullandığı dengeli üslup. Ne övgüde aşırıya kaçıyor ne de yergiyi elden bırakıyor. Örneğin, Yıldırım Bayezid dönemini anlatırken:
"Bayezid'in süratli hareketleri ve ani kararları, devletin genişlemesinde faydalı olduğu kadar, bazı meselelerde de aceleciliği yüzünden zararlı neticeler vermiştir."
Bu tür dengeli değerlendirmeler, kitabı propaganda eserlerinden ayırıyor ve bilimsel değerini artırıyor.
Özellikle dikkatimi çeken bölümler:
Osmanlı Beyliği'nin kuruluş teorileri,
Gaza ve uç beyliği kavramlarının detaylı analizi,
Erken dönem Osmanlı kurumlarının oluşumu,
Balkanlardaki fetih siyaseti,
Ankara Savaşı ve sonrasındaki fetret devri analizi.
# Notlarım arasında da şu detaylar var:
Birinci el kaynaklara dayanması,
Objektif ve akademik yaklaşımı,
Detaylı dipnot ve referans sistemi,
Kronolojik akışın mükemmel kurgulanması,
Akademik dil, genel okuyucu için zor olabilir. Ana dalı, benim gibi, tarih olmayanlar için özellikle lügatla okunmalı.
Sonuç olarak, "Osmanlı Tarihi I.
RabıtaAlıntı
Puan vermedi·611 syf.·
2024 136. kitabı
Uğur Mumcu ismini duyduğunuzda aklınıza ilk gelen şey ne oluyor? Cesur gazetecilik? Titiz araştırmalar? Toplumsal yaralara parmak basan kalem? İşte "Rabıta", Mumcu'nun tüm bu özelliklerini bir potada erittiği, okuyucuyu derinden sarsan bir başyapıt.
Kitap, adını, Suudi Arabistan merkezli bir örgüt olan "Rabıta-i Âlem-i İslâmî"den alıyor. Ancak "Rabıta", sadece bu örgütün analizinden ibaret değil. Kitap, Türkiye'deki laiklik ilkesinin örselenişini, din istismarını ve karanlık ilişkiler ağını gözler önüne seren bir belge niteliğinde.
Peki, "Rabıta"yı bu kadar özel kılan ne?
Öncelikle, Mumcu'nun kalemindeki sarsıcı gerçeklik. Kitapta yer alan her bilgi, resmi belgelerle destekleniyor. Mumcu, iddialarını havada bırakmıyor, okuyucuyu ikna etmek için elindeki tüm verileri kullanıyor.
İkinci olarak, kitabın sürükleyici anlatımı. Karmaşık konular bile akıcı bir dille ele alınıyor. Belge analizleri, tarihsel arka plan bilgileri ve çarpıcı anekdotlar ustaca harmanlanarak okuyucunun dikkatini her daim canlı tutuyor.
Türk demokrasisiAlıntı
Puan vermedi·480 syf.·
2024 42. kitabı
Ahmed Feroz'un "Demokrasi Sürecinde Türkiye" adlı kitabı, Türkiye'nin siyasi tarihine dair derinlemesine bir inceleme sunar. Kitap, Türkiye'de demokrasinin gelişim sürecini ele alırken, Osmanlı İmparatorluğu'ndan Cumhuriyet'e geçişin dinamiklerini ve bu süreçte yaşanan zorlukları detaylandırır.
#### Türkiye'de Demokrasi ve Tarihsel Arka Plan
Ahmed Feroz, kitabında Türkiye'nin demokrasiye geçiş sürecini tarihsel bir perspektifle ele alıyor. Osmanlı İmparatorluğu'nun son dönemlerinde başlayan modernleşme çabalarının, Cumhuriyet'in kurulmasıyla birlikte nasıl bir demokratik dönüşüme evrildiğini tartışıyor. Burada, Feroz'un şu sözleri oldukça dikkat çekici: "Osmanlı'nın son döneminde başlayan reform hareketleri, aslında Cumhuriyet'in demokratik temellerini oluşturdu." Bu ifade, modernleşme çabalarının sürekliliğini ve Cumhuriyet'in bu mirası nasıl devraldığını vurguluyor.
#### Çok Partili Hayata Geçiş
Kitapta, Türkiye'nin çok partili hayata geçiş süreci de ayrıntılı bir şekilde ele alınıyor. Feroz, bu dönemi değerlendirirken, özellikle Demokrat Parti'nin yükselişini ve bu dönemde yaşanan siyasi değişimleri analiz ediyor. Yazarın şu tespiti oldukça önemlidir: "Demokrat Parti'nin iktidara gelişi, Türkiye'de demokrasi anlayışının genişlemesine katkıda bulunmuş, ancak aynı zamanda yeni sorunları da beraberinde getirmiştir." Bu noktada, Türkiye'nin demokrasi yolculuğunda yaşadığı iniş çıkışlar ve bu sürecin karmaşıklığı gözler önüne seriliyor.
#### Askeri Müdahaleler ve Demokrasi
Feroz'un kitabında, Türkiye'deki askeri müdahalelerin demokrasi üzerindeki etkileri de kapsamlı bir şekilde inceleniyor. Yazar, askeri darbelerin Türkiye'de demokrasinin kesintiye uğramasına neden olduğunu ve bu müdahalelerin uzun vadede siyasi kültürü nasıl şekillendirdiğini tartışıyor. Feroz'un şu