6/10
2025 58. kitabı
Ekonomi politik alanında kaynak bir kitap. Toplumun bir kesiminin diğerlerinin aleyhine aşırı zenginleşmelerinin (veya zenginleştirilmelerinin) toplumun geneline yönelik nasıl olumsuz etkilerinin ortaya çıktığını örneklerle ve oldukça açık ve anlaşılır bir dille anlatmış yazar.
Bununla birlikte kitabın ABD merkezli anlatılması ve çok uzun olması nedeniyle sıkabiliyor, daha kısa ve ülke özelinden ziyade konuya yönelik bir metin diğer ülke vatandaşları için daha ilgi çekici olabilirdi anca sonuçta yazar ABD'li ve kendi ülkesinin sorunlarını dile getirmiş. Ayrıca sorunu oldukça açık bir şekilde tespit etmesine rağmen çözüm konusunda yapısal düzenlemelerden itina ile uzak durarak sadece süreç iyileştirmelerine odaklanmış olması yazarın da sistemin bir unsuru olduğunu ortaya koyuyor. Kitap boyunca sürekli sağcı yaklaşımları eleştirse de kendisi de aslında sağcı bir yaklaşım gösteriyor.
Sonuç olarak ekonomi meraklıları için oldukça başarılı ve ufuk açıcı bir kitap ancak ülke ekonomisi ötesinde konuyla ilgilenmeyen okuyucular için biraz sıkıcı gelecektir.
9/10
Ekonomiye ilgi duyanların, iktisat öğrencilerinin mutlaka okuması gereken bir kitap. Ortak para birliğinin sorunları ve çözüm yollarını anlatan bir kitap. Bir çok yazarın aksine sadece teşhis değil çözüm yolları da sunuyor.
Kapitalizm ve sistem eleştirisi yapmayan genel bir uygulama eleştirisi yapan bir kitap. Ahlaki eleştiri de yok denecek kadar az ama o da bizim anladığımız bir ahlaki eleştiri değil. Sistemi çökertecek kadar yapmayın eleştirisi. Kapitalist sistem kolektif bir akılla yönetilmeli, bireysel kapitalizm olmamalı diyor basitçe. Stiglitz'in temel eleştirisi siyasi. Zaten bunu da Clinton'ın "Mesele siyasidir, sersem!" sözünü alıntılayarak tak diye kitabın başlarında söyleyiveriyor. Mutlak serbest piyasa yoktur. Piyasayı şekillendiren siyasi irade vardır. Bu siyasi irade de kontrol edilebilir.
"Kamuoyunu etkilemenin en verimli yollarından biri siyasetçileri ele geçirmektir. Çoğunlukla, fikirlerin kaynağı siyasetçiler değildir; daha ziyade, akademisyen ve entelektüellerin, devlet ve sivil toplum kuruluşlarının yaydıklarını alırlar. Bunların kendi dünya görüşleriyle uyan suni bir karışımını oluştururlar, en azından kendi seçmenlerinin destekleyeceğini düşündükleri bir kombinasyonunu. ABD'nin paralı siyasetinde tüm seçmenler eşit yaratılmamıştır. Siyasetçiler paralı çıkarlara hizmet eden fikirleri desteklemeyi isteyebilirler."
"ABD ve Avrupa merkez bankaları, finans sektörü tarafından ele geçirilmiştir."
Açık bir şekilde tekrar tekrar puanlama sistemlerinin, notların tümüyle siyasi bir kontrol mekanizması olduğunu da vurguluyor. Dönüp dolaşıp kitapta geldiğimiz nokta hep en baştakiyle aynı. Temelde kapitalizmde, sistemde sorun yok. Sistemi çökertecek kadar eşitsizlik yapılmamalı yoksa Amerika bu şekilde devam edemez. ABD zaten liderlik rolünü halihazırda kaybediyor ve dikkatli olmalıyız diyor. Buradan geri dönülmezse ABD'nin çok keskin bir şekilde ikiye bölüneceğini söylüyor.
Kitabın bölümlendirmeleri yerinde, açıklamaları iyi ve anlaşılır. Kendilerine yönelik eleştirileri
Puan vermedi
Kitabın adı Sigmund Freud'un "Bir Yanılsamanın Geleceği Uygarlık ve Hoşnutsuzlukları" isimli kitabına bir gönderme yapıyor.
Nobel ödüllü Amerikalı bir ekonomist olan Joseph E. Stiglitz Bill Clinton'ın ekonomi danışmanlığını yapmış ve ardından Dünya Bankası Başkan Yardımcılığı görevinde bulunmuş.
Küreselleşme-Büyük Hayal Kırıklığı'nda uluslararası ekonomik kuruluşlara eleştiri yöneltiyor bu eleştirilerden en büyük payı ise IMF almış
Eşitsizliğin Bedeli2023 Okuma Raporları
Puan vermedi·375 syf.··
Beğendi
·2023 3. kitabı
·3 günde okudu
·Okunma: 15 Aralık 2023 16:21
Yazarın kendi ifadesi ile "Bu kitap, verimlilik ve adalet politikaları hakkındadır."
Önce tespit ve son bölümde çözüm önerileri sunulmaktadır. İktisat kitabı olması nedeni ile aynı zamanda sosyoloji kitabı. Her iktisat kitabı gibi ABD temelli bir anlatım olmakla birlikte diğer ülkeler ile karşılaştırma yapılabilir.
Eşitsizliğin ekonomi, kalkınma, verimlilik ve demokrasi için olumsuz etkilerinden bahsedilmekte. Eşitsizliği isteyen ve körükleyen düşüncelerden ve devlet politikalarından bahsedilmekte. Tavsiye ederim.
Ekonomi ve buna bağlı olarak siyaset severler buyursun. Eser baştan sona bilgi yüklü. Esere başlığını veren “attac” örgütü küreselleşme karşıtı bir örgüt. Esere göre küreselleşme beraberinde büyük problemeler de getirir. Mesela “Dış kaynak kullanımı artar, hükümet ülkesindeki nüfusa iş imkânı sağlarken, birçoğunu kendi kaynaklarından üretmeden dışarıdaki bir ülkeden temin etme yoluna gider.” Bunun yanı sıra kültür erozyonu, takip edilemeyen piyasa ekonomisi, yapay ekosistemle mali kayıpların yaşanması gibi senaryolar gerçekleşebilir. En önemlisi de nedir biliyor musunuz ? Bu sistemin teminatı olan IMF, Dünya Bankası, veya DTÖ gibi kuruluşlardır. Bunlar demokratik bir sistemden ziyade balyoz elde dolaşan bir yapı taşırlar. Sadece IMF dahi 80’ li yılların sonrasındaki bütün krizlerin mimari olmuştur.
Bunlar birazcık ütopik gibi görünüyor değil mi? Gelin şu pasajı okuyalım. Joseph Stiglitz. Dünya Bankası’ nda baş ekonomist olarak görev yapmış ve 2001 yılında Nobel ödülü almıştır. Ancak aynı kişi “Uluslararası ekonomi siyasetleri (IMF-DTÖ-IBRD) demokratik değildi” dediği için ABD Maliye Bakanı tarafından hızlıca görevden el çektirildi. IMF’ nin bizim politikaları uygulamazsa ayakta kalma şansı yok dediği Malezya’nın aynı yıl içinde milyarlarca dolar sermaye çekmesi de bir başka örnek.
Eserin uluslararası ekonomide önemli veriler barındırdığını unutmayalım. Zihinde kalın.
