DİJİTAL ÇAĞDA DÜŞÜNCE ETİĞİ: NAKİLDEN DÖNÜŞÜME BEŞ AŞAMALI BİR MODEL ÖNERİSİ
Öz
Bu çalışma, dijital platformlarda bilgi paylaşımının giderek “yorumsuz alıntı” düzeyine indirgenmesini eleştirel bir çerçevede incelemekte ve bu eğilime karşı etik-epistemolojik bir model önermektedir. “Düşünceyi emanet olarak kavramsallaştırma” yaklaşımı temelinde geliştirilen model; nakil, temas, dönüşüm, sükût ve ihlâs olmak üzere beş aşamalı bir düşünce disiplinine dayanmaktadır. Çalışmanın temel iddiası, dijital kültürde yaygınlaşan pasif bilgi aktarımının, bireysel düşünce üretimini zayıflattığı ve entelektüel sahiciliği aşındırdığıdır. Bu bağlamda önerilen model, alıntıyı bir “sonuç” değil, bir “başlangıç” olarak yeniden konumlandırarak, dijital mecraların düşünce üretim alanlarına dönüşme potansiyelini tartışmaktadır.
Anahtar Kelimeler: Dijital kültür, alıntı etiği, entelektüel sahicilik, epistemoloji, Walter Benjamin
Abstract
This study critically examines the reduction of knowledge sharing on digital platforms to mere quotation without interpretation and proposes an ethical-epistemological model in response. Grounded in the conceptualization of thought as a “trust” (emanet), the proposed framework consists of five stages: transmission, engagement, transformation, silence, and sincerity. The study argues that passive information transfer weakens intellectual production and erodes authenticity in digital culture. By repositioning quotation as a starting point rather than an endpoint, the model explores the potential of digital platforms to evolve into spaces of genuine intellectual production.
Keywords: Digital culture, quotation ethics, intellectual authenticity, epistemology, Walter Benjamin
1. Giriş
Dijitalleşme, bilgiye erişimi tarihsel ölçekte eşi görülmemiş bir biçimde