MÖ 1. yüzyılda Roma, askeri olarak Akdeniz'in hakimiydi ancak ekonomik olarak tam bir yapısal krizin, devasa bir borç sarmalının içindeydi. Sürekli içeride yaşanan iç savaşlar (Marius-Sulla, Sezar-Pompeius çatışmaları), lejyonların maaşları, generallerin bitmek bilmeyen harcamaları Roma hazinesini kurutmuştu. Roma elitleri ve senatörleri lüks içinde yaşarken, devlet bu devasa askeri mekanizmayı finanse etmek için sürekli borçlanıyor, paranın içindeki gümüş oranını düşürüyor (enflasyon yaratıyor) ve iflasın eşiğinde yüzüyordu. Tıpkı bugünkü karşılıksız dolar basan ve trilyonlarca dolar borcu olan ABD gibi.
Roma Cumhuriyeti (ve sonra İmparatorluğu) ile Ptolemaios Mısır’ı arasındaki o nihai çatışma —yani Jül Sezar ile Kleopatra dönemiyle başlayıp, Marcus Antonius ve Octavianus (Augustus) savaşıyla biten süreç— tam olarak bugünkü ABD-İran/Çin parselasyonuyla aynı ekonomik temele dayanıyordu: Aşırı borç yükü, para biriminin devalüasyonu ve stratejik emtia (tahıl/petrol) üzerindeki tekel arayışı.
MÖ 1. yüzyılda Roma, askeri olarak Akdeniz'in hakimiydi ancak ekonomik olarak tam bir yapısal krizin, devasa bir borç sarmalının içindeydi. Sürekli içeride yaşanan iç savaşlar (Marius-Sulla, Sezar-Pompeius çatışmaları), lejyonların maaşları, generallerin bitmek bilmeyen harcamaları Roma hazinesini kurutmuştu. Roma elitleri ve senatörleri lüks içinde yaşarken, devlet bu devasa askeri mekanizmayı finanse etmek için sürekli borçlanıyor, paranın içindeki gümüş oranını düşürüyor (enflasyon yaratıyor) ve iflasın eşiğinde yüzüyordu. Tıpkı bugünkü karşılıksız dolar basan ve trilyonlarca dolar borcu olan ABD gibi.
O dönem dünyasında tahıl (buğday), bugünün petrolü neyse tam olarak oydu. İnsanlığı besleyen, orduları yürüten ve şehirleri ayakta tutan yegane stratejik enerji kaynağıydı. Ve bu kaynağın dünyadaki mutlak tekel sahibi, Nil Nehri'nin bereketli topraklarına hükmeden Ptolemaios Hanedanlığı (Mısır) idi. Mısır, sadece muazzam bir tahıl üreticisi değil, aynı zamanda Akdeniz dünyasının en zengin, en yüksek likiditeye (altın ve gümüş rezervine) sahip devletiydi. Roma’nın borç batağındaki elitleri, ayakta kalabilmek ve Roma halkını doyurup isyanları engellemek için (meşhur Panem et Circenses - Ekmek ve Sirk politikası) tamamen Mısır tahılına ve Mısır'ın finansal kredilerine bağımlı hale gelmişti.
Mısır Kraliçesi Kleopatra, Roma iç savaşındaki klikleri (önce Sezar’ı, sonra Antonius’u)
Her çiçeğin bir mevsimi, her kitabın bir zamanı vardır. Haziranın tadını yeni hikâyelerle çıkarın.
harbi romanın varisi de bizizTarih
Şiddet kendini Roma’nın kutsal sınırları olarak kabul edilen pomerium’da dahi göstermeye başlamış, ordular Roma’da savaşmışlar, kanunlar hiçe sayılınca insanların hukuk sistemine olan güveni kalmamış, Sulla döneminde yapılan geniş çaplı istimlakların ardından İtalya genelinde huzursuzluk meydana gelmişti. Daha önce bazı mahkemelerde görev yapabilme haklarını kaybeden equites, yani süvari sınıfı mahkemelerde yolsuzluk ve rüşvetle görev yapan senatör kesimine saldırdı. Tahıl fiyatlarındaki enflasyon halktaki huzursuzluğu çoğalttı. Bu dönemde senatoya meydan okuyan memurlar da çıktı.
Kitaptan öğrendiğim kelimeler ve kişilerSiyaset & Politika
Domesthenes: MÖ 388-322 yılları arasında yaşamış Atinalı politikacı ve hatip. Kekeme olmasına karşın olağanüstü çabasıyla bu aksaklığını gidermiş ve dönemin en ünlü hatiplerinden biri olmuştur.
Antonius: MÖ 70 yılında senatodan kovulan Antonius daha sonrasında MÖ 66 yılında Cicero'nun desteğiyle praetor seçilmesine karşın MÖ 64 yılı seçimlerinde Catalina ile beraber hareket etmiştir.
Catalina: MÖ 108-62 yılları arasında yaşamış olan Catalina Roma Cumhuriyeti'ne karşı olması nedeniyle bir darbe girişiminde bulunmuş ancak girişimi başarısızlığa uğradıktan sonra Roma ile girdiği savaşta yaşamını yitirmiştir.
Sulla: MÖ 138-78 yılları arasında yaşamış Romalı general ve devlet adamı.
Gaius Cotta: Sulla taraftarlarından olan Cotta MÖ 75 yılında konsüllük yapmıştı.
Marcus Marius: Ünlü General Gaius Marius'un yeğeni.
Gaius Cornelius: MÖ 67 yılında tribunus olarak görev yapan Cornelius daha sonrasında yargılanmasına karşın Cicero tarafından başarılı bir şekilde savunulmuştur.
Epikharmos: MÖ 540-430 yılları arasında yaşamış Yunan komedya yazarı.
Publicani: Roma'da vergi toplayan ya da kamu sözleşmelerindeki açık artırmalara teklif veren iş adamları.
Censor: Roma'da beş yılda bir nüfus sayımı yapmak ve vatandaşların servetlerini kontrol etmekle görevli memurlar.
Centurialar: Siyasi olarak Centuria ifadesi halk meclisinin eski bir formu olan comitia centuriata içinde toplu oy hakkına sahip olan bir oylama birimi anlamına gelmektedir.
Praetorluk: Roma'da vatandaşlar arasındaki uyuşmazlıkları çözen yargıç ve yöneticilere verilen isim.
Libera legatio: Senatörlerin herhangi bir resmi görevleri olmaksızın özel işleri için kent dışına çıkmaları durumu. Özel durumlarda senatörlere devlet tarafından masrafları da karşılanarak bir elçi gibi kent dışına çıkmaları hakkı
Sei limpido come l'acqua sulla terra, luminoso come la mezzaluna nel cielo, amore mio.
Sen yeryüzündeki su kadar berrak, gökteki hilal kadar parlaksın sevgilim.