Kelami Bir İtiraz ve Cevabı
Şayet şöyle denilirse: Kulun fiili işleyebilmesi için gerekli olan kudret, irade, şuur ve organlar (aletler) tamamen Allah Teâlâ’nın yaratmasıyla var olmaktadır. Fiil ise ancak bu unsurların tamamının (mecmuunun) bir araya gelmesiyle hasıl olur. Bu bütünlük sabit olunca fiil zorunlu olarak meydana gelir, sabit olmadığında ise meydana gelmez. Durum böyleyken, fiilin kula nispet edilmesi (isnadı) nasıl doğru olabilir?
Cevap olarak derim ki: Şüphe yok ki irade ve kudretin aslı Allah Teâlâ’nın yaratmasıyladır.
Ancak bu irade ve kudretin, fiili işlemek veya terk etmek şeklindeki iki yönden birine bağlanması (taalluku), kulun hareket ve sükunetiyle birlikte bizzat kuldan sadır olur. İşte bu (seçim ve yönelim) sebebiyledir ki fiilin kula nispet edilmesi sahih ve doğru olmuştur.
اَلْمَجْمُوعَةُ السَّنِيَّةُ عَلَى شَرْحِ الْعَقَائِدِ النَّسَفِيَّةِ
ÂŞK; AKIL, İRÂDE İŞİ DEĞİL...gökhanözcanyazıları
(...) Âşk, kendi yatağında akan bir ırmak... Mecâzî de olsa böyle bu... Kuru akılla düşününce, birbirine âşkla yönelen insanların bu durumlarının pek de mantıklı bir açıklaması olmadığını görüyoruz. Çoktan seçmeli bir durum değil bu, adaylar belirleyip mantık süzgecinden geçiriyor, sonra en doğru olduğuna inandığımız kişiyi seçmiyoruz âşık olmak için. Her şey kendiliğinden oluyor, şuur sesini bile çıkaramıyor hattâ bu işe.
-
Gökhan Özcan, "Suyun İçinde Susuz...", yenisafak.com, 26 Haziran 2023-
Gökhan Özcan, "Suyun İçinde Susuz...", yenisafak.com, 26 Haziran 2023-
Her çiçeğin bir mevsimi, her kitabın bir zamanı vardır. Haziranın tadını yeni hikâyelerle çıkarın.
İNSANLIK TARİHİ ve MUTLAK FİKİR...İnsana Bakış
(...) Tabiatta oluş vardır, fakat tarih yoktur; tarih, insanın şuur, irâde, memûriyet ve mânâ verme kabiliyetiyle başlar. İBDA tarih görüşünün merkezinde ise Allah Resûlü vardır. Bu mânâda insanlık tarihi, Mutlak Fikir’in farklı zaman ve şartlarda görünmesi, ona bağlı kalınması veya ondan sapılması etrafında şekillenen ruhî, ahlâkî ve metafizik bir oluş tarihidir.
-REHA KANSU, “Mücerret İnsan”dan “Gaye İnsan”a, -İbda’da İnsanî Hakikat-III-, besincidevre.org/5devre, 17 Haziran 2026-
SÜBJEKTİF VAROLUŞ ve ÖZ-SAF BEN...İnsana Bakış
(...) Öz, "kendisi nesneleştirilemeyen" ve "şuurun tüm değişimleri boyunca değişmeden kalan" saf beni, yâni sübjektif varoluşun özünü ifade eder. Bu "ben" bilgisi (malûm), insanın kendisinden gizlidir (sır) ve her bilgi ona dayanır.
Bir başka deyişle, İslâm'da Mutlak Varlık'ın temsilcisi olarak nitelendirilen ruh, insanın her eyleminde eksikliğe karşı çıkarak kendini tamamlama çabasının (varoluşun) temelidir ve yöneldiği her şeyde Mutlak Varlık'ı aramaktadır.
İnsanın özgürlüğü, irâde ve eylemi vurgulayan bu çabanın maksadına uygunluğu (ahlakî zorunluluk) oranında gerçekleşebilir. Dolayısıyla kişi, oluş içinde kendi meçhûl varlığına karar verirken, aslında Küllî Ruh'un ona bakan yönüyle kendi derecesini belirlemektedir. “Küllî Ruh” bahsi ferdin bu iç macerasını bütün varlık ve tarih dâvasına bağlar. Bundan dolayı her insan ve her kültür, insanî hakikatin aynı derecede gerçekleşmesi değildir; farklı derecelerde, farklı istidatlarda ve farklı şuur süzgeçlerinde gerçekleşmesidir.
-REHA KANSU, “Mücerret İnsan”dan “Gaye İnsan”a, -İbda’da İnsanî Hakikat-III-, besincidevre.org/5devre, 17 Haziran 2026-
İNSANIN TABİATI YOKTUR; TARİHİ VARDIR...
(...) Madde insanda en ileri organizma seviyesine ulaşır; fakat insanın bundan sonraki macerası, organizmanın değil ruhun, yani şuur ve hürriyetin tarihidir.
“Ruh tabiatta değil, tarih içinde izlenecektir.” Hayvanın tabiatı vardır ama tarihi yoktur; çünkü içgüdü aynı kalır.
Mirzabeyoğlu’nun aktardığı çerçevede hayvan bağırışı içgüdüyle ilgilidir ve içgüdülerin tarihi yoktur; buna karşılık dil, tarih ve kültürün şartıdır.
Yalnız şuurlu varlık olan insanda zaman şuuru ve bundan dolayı tarihîlik bulunur. __Dolayısıyla insanın insanlığı, insana mahsus olan tarihte görünür.
Bununla birlikte, Mirzabeyoğlu, insanlık tarihinin başlangıcını evrimci veya “insan-altı” bir safhadan “insana yükseliş” şeklinde kurmaz;__ ona göre insanlık tarihi “en baştan insan olarak” başlar. İBDA’nın ilk insandan başlayan tarih anlayışı, seküler antropolojinin “ilkel insan” tasavvuruyla kökten ayrılır. İBDA’ya göre insanın başlangıcı dilsizlik, şuursuzluk ve hayvanî sürükleniş değildir; başlangıçta Âdem vardır, yâni insan, ilk insan ve ilk peygamber. Bu yüzden başlangıç noktası hayvanî organizmanın tedricî gelişmesi değil, “Allah’ın kendi nefesinden üflediği” ruhla, insanın insan olarak zuhûrudur...
-REHA KANSU, “Mücerret İnsan”dan “Gaye İnsan”a, -İbda’da İnsanî Hakikat-III-, besincidevre.org/5devre, 17 Haziran 2026-
Burada şuur kitap klubüne daha önce katılmış bir arkadaş var mıdır? Bana bir yazabilir mi sormak istediğim şeyler var. 🙂