Harrari yine çok iyi bir kitap çıkarmış. Geleceğimiz hakkında karamsar bir tablo sunan, distopik bir kitap bence. Yazara katılmadığım noktalar olsa da birçok yerde ortak düşünüyoruz.
Önceden hasta insanlar iyileştiriliyordu, sağlık sektörü bunun için vardı. Artık sağlıklı insanlar daha "iyi" daha "performanslı" daha "üstün" olmak için bıçak altına yatıyor.
Gelir adaletsizliği günden güne artarken, zenginlerin elinde sonsuz kaynak varken yarın öbür gün ölümsüzlüğü bulmayacaklarına emin olabilir misiniz?
En acı kısım ise yapay zekanın günden güne yaşamımıza ortak olması. Yapay zeka dünyayı ele geçirecek demiyorum ama artık ipleri eline almaya başladı bence. Karar alma mekanizmamızı hırsı, motivasyonu, yanlı düşüncesi olmayan yapay zekaya bırakmaya, daha da kötüsü yapay zekayı otorite olarak görmeye başlamadık mı?
Dışarı çıkacağım, şunu mu giyeyim bunu mu? Bu pantolonun üstüne ne renk gömlek almalıyım? Şu kadar bütçem var, bana şu bütçe aralığında en iyi suv arabayı öner. İngilizce öğrenirken ne yapmam gerekir? Paralel park yapmam için bana tüyo ver. Arkadaşımla xx konuda tartıştık. Sence ben mi haklıyım o mu?
gibi gibi... Chat gpt'yi, gemini'yı otorite olarak görmeye başladık. Her söylediğini doğru kabul ediyoruz.
Herhangi bir olayda yapay zeka ile farklı düşündünüz ve kendi bildiğinizi yaptınız; yapay zeka haklı çıktı diyelim.
Bu 2 olur, 3 olur; 4. olayda yapay zekanın haksız olduğunu düşünseniz bile karar verme aşamasında ikilemde kalabilirsiniz. Bu da bence işin distopik kısmı.
Velhasıl oldukça beğendiğim bir kitap oldu, öneririm.
“Birileri bu ülkeye boydan boya bir ağ attı, biz de içine düştük, dedi annem”
Anlatıcımız Ladydi Garcia Martinez on dört yaşında, annesinin kulağına fısıldadığı “artık seni çirkinleştirmenin zamanı geldi” demesi hatırladığı en eski anısıdır. Kauçuk ağaçlarıyla, yılanlarla, iguanalar, kırmızı dev karıncalar ve zehirli akrepleriyle erkeksiz bir bölge Meksika nın bir dağ köyü olan Guerrero. Evlerde kız doğduğunda “oğlum oldu” der anneler. Herkes bilir bunu ama ses etmezler. On bir yaşından itibaren kızların saçları uzatılmaz, yüzlerine ve dişlerine çirkin olmaları için koyu renkli boyalar sürülür. Bazen kızları kişisel kullanımları ya da insan ticareti için kaçırmaya uyuşturucu kartellerine ait SUV araçları gelir. Kızlar daha önce açılmış çukurlara gizlenirler. Onları koruyacak babaları ya da abileri yoktur çünkü tüm erkekler sınırdan geçip ABD ne kaçak yollarla giderler, arada para yollarlar ama bir daha asla dönmezler.
Ladydi nin gözünden okuduğumuz, tavşan dudaklı doğan Maria, Jennifer Lopez den daha güzel bir kız olan Paula, annesi AİDS olan Estefani, güzellik salonu sahibi Ruth ve anneleri… hikâyelerini okumak hayal dahi edemeyeceğim bir boyutta içimi acıttı. İnsanın çukurdaki akreplerden daha merhametsiz olmasını okuyacaksınız, sevginin, arkadaşlığın fedakarlık demek olduğunu okuyacaksınız, haş haş yetiştirilen topraklara insan hayvan ayırt etmeden paraquat adlı kimyasal ilacın hükümet tarafından havadan serpildiğini okuyacaksınız.
Maalesef okuyacaklarınız, karakterler haricinde kurgu değil arkadaşlar. Bu roman günümüzde de yaşanan gerçek olaylara dayanıyor. Meksikalı bir yazar Jennifer Clement ve anlatılanlara hakim, dili şiirsel ve akıcı, Melisa Kesmez in çevirisi de çok başarılı. Tüm okuyuculara rahatlıkla tavsiye edebileceğim bir romandı, severek okudum.
📚🔔 Tatil zili çaldı!
Bir yıl boyunca verilen emeklerin ardından şimdi dinlenme, keşfetme ve yeni maceralara atılma zamanı. 🌞
Bu yaz bol kahkahalı, bol anılı ve elbette bol kitaplı geçsin. Tüm öğrencilere keyifli tatiller diliyoruz! 💙📖
Besh chambar kitobi — Miyamoto Musashi
Musashi shaxsiyati bilan ilk bor 2023-yil dekabrida, Youtube'da videosini ko'rib, tanishib chiqqandim. U 17-asr oxiri 18-asr boshlaridagi Yaponiyada yashagan, "Qilich ustozi" nomini olgan, tarixdagi eng kuchli samuraylardan biri bo'lgan. Uning hayot falsafasi haqida bu postda (t.me/stoik_kutubxona...) qisqacha yozgandim.
Keyinchalik esa uning o'zi kitob yozgani haqida ham xabar topdim. U 60 yillik umri davomida to'plagan tajribasi va strategiyasini ushbu kichik qo'llanmaga (t.me/burasihepkitap/979) yozib ketgan ekan. Kitob inglizchaga "The book of five rings" deb tarjima qilingan. Men esa turkchadan tarjimasini oldim, "Besh chambar kitobi" (Beş çember kitabı). Kitob mazmunidan kelib chiqqanda ham, shunisi mantiqan to'g'ri.
Kitobni o'zi jang san'ati qo'llanmasi sifatida yozilgan. Musashi dzen buddizm, konfutsizm va o'sha davrdagi mahalliy din unsurlaridan foydalanib, o'zining "Strategik Yo'l" tushunchasini yaratadi. Bu strategiyadan esa biz nafaqat jang maydonida, balki oila, shaxsiy hayot, ish, biznes va hokazo vaziyatlarda qo'llashimiz mumkin bo'ladi. Usta samuray har bir taktika so'nggida takrorlashning muhimligini sizga eslatib turadi.
Ushbu "strategiya" beshta kitobdan (qismdan) iborat bo'lib, ular: tuproq, suv, olov, shamol va bo'shliq deb nomlanadi. Bu buddizmdagi besh muqaddas unsurdan olingan. Har bir unsur davomida Miyamoto o'ziga xos usullar, taktikalarni o'rgatib boradi.
Kitobda jangchi o'zini kurashga ruhan tayyorlashi kerakligi ilgari suriladi. Har qanday jangda g'alaba qilishning yagona yo'li, unga allaqachon o'lgandek kirishishdir, deydi qilich ustasi. Menimcha ham bu to'g'ri yondashuv, modomiki o'lib bo'lgan ekansan, yo'qotadigan hech narsang qolmagach, dushmaningni oldida umuman imkon qoldirmaysan. Shunday ekan, jangchining
Sığlıkta da Eğlenebilir İnsanİnsan ve Duygular
Tamam sığ ve yavan ama güzel. 127 sayfalık bir öykü aslında. 1 günde bitti. 1000 motor küçük şirin bir araba gibi. 2000 motor sedan veya SUV'larla mukayese etmemek gerekir. Zira segmentleri çok farklı. Yemek beklerken omlet gelmesi gibi. E ama omlet lezzetli. Devamını yazsana, biraz baharat katıp edebiyat yapsana. 3 boyutlu olsun, karnımız doysun.
Tutunamayanlar — Oğuz Atay
Bir yildan beri havas qilib, faqat iqtiboslardangina tanish bo'lgan asarim - Tutunamayanlar'ni axiyri o'qib bitirdim. Axiyri deyishimni sababi, o'qilishi o'tgan oyda boshlanib, 200-sahifalarda to'xtatib qo'ygandim. Sababi murakkab tilda yozilgani va meni tushunmay qolayotganim edi. Lekin, ikki haftalar oldin qayta boshladim va kecha bitirdim.
Asar Turkiyada eng ko'p o'qiladigan kitoblar ro'yxatida 3-, eng ko'p chala qoldiriladigan kitoblar ro'yxatida esa 1-o'rinda turarmish, buning sababi meniki bilan ayni - kitobni birinchi yarmi qo'shiqlar va ularning tahlillari bilan, qahramonlarning ichki va tashqi ovozlari qorishib, ba'zan esa bularning hammasi boshqa bir qahramonniki bilan aralashib, kim asli kimligi, kim qaysi gapni aytayotganini tushunishda chigalliklarni keltirib chiqaradi. Kitobni yarmidagi bir bobda esa hech qanday nuqta, vergul ishlatilmay, birgina jumla shaklida 70 betlar davom etgan. Shu sabab, judayam ko'pchilik kitobni chala qoldirgan. Lekin, ishoning yaxshiyam davom ettiribman.
Asar nomi bilan bog'liq berilgan eng ko'p savol - "Tutunamayanlar" nima degani? bo'ldi. O'zbek tilida bu so'zni "Tutina olmaganlar" deb nomlasak bo'ladi. Dilgir, ruhan yolgʻiz, hayotda nimagadir tutina olmagan va shu koʻyi o'tib ketgan odamlarga adib "Tutunamayanlar" deb nom bergan. "Kimdir kitoblarga, kimdirlar ichkilikka, kimdir esa filmlarga tutinadi. Menimcha, ortiq inson insonga tutina olmaydi" deydi Atay o'z asarida. Va kitobda ta'riflanganidek, tutina olmaganlar haqida so'z boradi.
Asar bosh qahramoni Selim Ishik ko'p aqlli, ta'sirchan va tutina olmaganlarning "eng kattasi". Uning yagona istagi kimgadir tutinish edi. Lekin, hayot adolatsiz, odamga esa mehr yetishmaydi. Selimning hayoti go'yo darz ketgan stakandagi suv kabi edi. Umidsizlik, kutuv va
Grinin Elli Tonu, Karanlığın Elli Tonu ve Özgürlüğün Elli Tonu serisini Pegasus Yayınları etkinliği için okudum. Konu belli kapakta yazdığı gibi. Seri olduğu ve konu devam ettiği için üçünü birden yorumlayacağım. Birincisi okurken kendimi reklam seyrediyor gibi hissettim. Her şey marka idi. Bir paragrafta 5- 6 kere Converse ayakkabılarım. Her paragrafta Audi SUV , A3, A8. "Kodak makinemi aldım, Kodak filmimi taktım." gibi marka kullanılmadan kurulmuş cümle yok gibi. Bu da çok rahatsız edici. Çoğu bölüm erotiklik sınırını aşıyor, bence bu kadarı gereksiz. Aşk - erotizm- porno sınırları iyi çizilmeli. Marka reklamları abartıldığı gibi erotizm de abartılmış. Bir Barbara Cartland, Beyaz Dizi, Daniella Stell tadı yok. 25 senedir aşk romanı okumadığım için yeni yazarları bilmiyorum :( Psikolojik tahliller yapılmaya çalışılmış ama oda yeterli değil, çok yüzeysel. Başından sonu belli polisiye romanlar gibi. Sayfa sayısını çoğaltmak için gereksiz uzun tasvirler yapılmış ; şifoniyerin çekmecesinin kulpuna kadar anlatmış. Oyun odasına her girdiğinde odanın detaylarını anlatarak hikaye gereksiz uzatılmış. Devamlı olarak zenginlik vurgusu var , zenginlik abartısın dan olaylara adapte olamıyorsunuz. Bir de " Son Söz " diye bir bölüm eklenmiş ; kitabın yarısı neredeyse bayağı uzun bir son söz ve ilk kitabın yarısı tekrarlanmış. Bu zamana kadar okumamakla hiç bir şey kaybetmemişim, Pegasus yayınları etkinliği olmasaydı ve Nihal Kara Yurtseven okumam için göndermeseydi kesinlikle alıp okumazdım. Genede merak edenler , okumak isteyenler okuyabilir.
