Tahir
@tahirts
a nerdy genius one
Ruletka yalnız masada deyil.Edebiyat
Ruletka yalnız masada deyil.
Dostoyevskinin "Qumarbaz" əsəri ilk baxışda qumar bağımlılığı üzərində qurulmuş bir hekayə təsiri bağışlasa da, əslində çoxqatlı və dərin psixoloji mövzulara toxunur. Hekayənin mərkəzində sadəcə ruletka masasında uduzan və ya qazanan bir adam deyil, özünü hiss etdirməyə çalışan, emosiyalarla və qürurla boğuşan bir insan durur. Burada insan iradəsinin zəifliyi, ehtirasın qarşısında aciz qalması, və ən əsası – insanın öz daxili xaosuna məğlub olması mövzusunda yazılmış çox güclü bir nümunə var.
Alekseyin davranışlarında təkcə qumar asılılığının deyil, eyni zamanda insanın özünü sübut etmə ehtiyacının, alçaldılma qorxusunun və sevgi ilə qürur arasında qalan ziddiyyətli duyğuların izlərini görmək mümkündür. O, yalnız pulla deyil, münasibətlərlə də “oynayır”. Polina ilə olan münasibət bu ziddiyyətin ən parlaq nümunəsidir: nə tam yaxınlıq, nə də tam uzaqlıq – sadəcə içində boğulmaqdan başqa çıxış yolu olmayan bir əlaqə. Onun üçün bu qadın həm ideal, həm işgəncə, həm də sınaq vasitəsidir.
Əsərdə maraqlı bir cəhət də var: pul anlayışı yalnız maddi deyil, simvolik bir güc formasında təqdim olunur. Pul vasitəsilə kiminsə hörmətini qazanmaq, kiminsə gözündə yüksəlmək və ya kimisə özündən asılı etmək istəyi ön plandadır. Bu baxımdan "Qumarbaz", təkcə qumar stolunda deyil, bütün sosial münasibətlərdə “oyun”ların necə oynandığını göstərən bir əsərdir. Qəhrəmanlar bir-biri ilə daim oyun içindədirlər: hisslərini gizlədir, aldatır, manipulyasiya edirlər.
Əsərin ən təsirli tərəflərindən biri də budur ki, hər şey real həyatdan kənar təsəvvürlərlə yazılmayıb. Dostoyevski özü də eyni dövrdə borclar içində boğulub, ruletka masalarında vaxt keçirib və bu romanı çox qısa müddətdə, maddi çətinliklər səbəbilə qələmə alıb. Bu da əsərin hər sətirində bir növ şəxsi
Reklam
Puan vermedi·336 syf.·
2023 1. kitabı
Reklam