Ramzi Nafi' Reşîd Axa (1917–1949) Ramzi Nafi' Reşîd Axa (jdb. 1917, Hewlêr - m. 1949, Hewlêr) netewperwerekî Kurd û xwendekar bû ku di dema Şerê Cîhanî yê Duyemîn de roleke girîng di dîplomasî û çalakiyên nehênî de lîst. Ew ji malbateke navdar a Hewlêrê bû û di nav ciwanên Kurd de ji bo serxwebûna Kurdistanê gelek çalak bû. Tevlîbûna di Hîwa û Xoybûnê de Nafi' di xortaniya xwe de tevlî Partiya Hîwa (Hêvî) ya neteweyî bû. Piştî xwendina xwe li Beyrûtê, ew tevlî rêxistina Xoybûnê jî bû, ku wê demê li Sûrî û Lubnanê ji bo dewleteke Kurd a serbixwe dixebitî. Ew dijberê tund ê siyaseta Brîtanya li Rojhilata Navîn û lihevkirina Brîtanî-Iraqî bû, ku Kurdistan di nav sînorên Iraqê de hiştibû. Operasyona Mammut (Gama) Bûyera herî navdar a jiyana wî tevlîbûna wî di "Operasyona Mammut" (Gama) de ye. Ev operasyon planeke veşartî bû ku di sala 1943an de ji aliyê îstîxbarata leşkerî ya Nazî Almanyayê (Abwehr) ve di bin serokatiya Major Gottfried Johannes Müller de hate amadekirin. Armanc ew bû ku Nafi' û tîma wî bi paraşûtê dakevin başûrê Kurdistanê da ku serhildaneke çekdarî li dijî desthilatdariya Brîtanî û hikûmeta Iraqê derxînin. Plan ev bû ku bi piştgiriya Almanya, Kurd li Iraqê serxwebûna xwe îlan bikin. Lê belê, operasyon bi ser neket. Nafi' û hevalên wî yên Alman piştî demek kurt ji daxistinê hatin girtin. Pirtûka Müller ya bi navê "Einbruch ins verschlossene Kurdistan" (Pêngava Naziyan a Kurdistanê ) derbarê vê operasyonê de agahiyên berfireh dide. Mirina wî Piştî girtinê, Nafi' ji aliyê Brîtaniyan ve rastî îşkenceyên giran hat. Tê gotin ku ji ber êşkenceyê rewşa wî ya derûnî xera bû û piştî ku hate berdan (di sala 1947an de), demek kurt şûnda di sala 1949an de li Hewlêrê jiyana xwe ji dest da. Ramzi Nafi' di dîroka neteweperweriya Kurd de wekî kesayetiyek trajîk û
Reklam
Em we bi rêzdarî bi bîr tînin…Helbestên Kurdî
Ez mirov bûm
Ez hevalê dilsoz ê hemû bindestan im
Ez dijminê zilm, zordarî û îstismarê bûm.
Di têkoşîna serxwebûn û azadîyê de
Ez di rêzên pêşîn ên gelê xwe yê bindest de bûm
Min bi çek di dest de bi qehremanî şer kir
Tîma xayîn ji nebûna min qedehan li hev xistin
Wan nizanibû ku ez di strana ku dihat gotin de bûm
Ez ew kes bûm ku di nav şîna şewitî û dengê guleyên bêdawî de dijîm… 🌾
Reklam