Kitap Yakup Kadri Karaosmanoğlu’nun ilk romanı. Değişen düzen neler getiriyor, getirirken beraberinde neler götürüyor çok net görüyoruz. Batılılaşma ile gelen kültürel çözülme kitabın ana fikri. Tanzimat’tan, Meşrutiyet’e uzanan hatta 1. Dünya Savaşı yıllarını okuduğumuz kitapta İstanbul’da yaşanan değişiklikleri görüyoruz. Yaşam şeklinin değişimi, kuşak çatışması… Kiralık bir konaktan sonra dağılan bir aileden savrulanlar. Ana karakter Seniha adeta yozlaşmanın, maddeye verilen değerin sembolü halinde. Seniha’nın dedesi Naim efendi ise hala değerlere tutunmaya çalışan, maneviyatı korumaya çalışan ama ne yaparsa sözü dinlenmeyen bir karakter. İşte bu iki karakter kuşak çatışmasının en keskin hali. Yan karakter ile dönem istanbulundaki çözülmeler ve dahi bozulmalar net bir ortaya konuyor. Yazar Fecr-i Ati ekolünden geldiği için dili haliyle biraz ağır. Ama kitap olay örgüsü ile hemen insanı sarıyor. Dönemin İstanbul’unu, insanını, düşünce yapısını panoramik olarak görmek isteyen herkesin okuması gereken bir kitap.
Etkiledi.
Emine Işınsu dilini beğendiğim, kurgusuna güvendiğim bir yazardır. Bu okuduğum üçüncü kitabı oldu. Diğer kitaplarına göre bu kitap olaydan ziyade ana karakterin psikolojik tahlilleri üzerine yoğunlaşmış.
Kitap bana şu soruyu sordurttu:
En yakın olduklarımızı bile ne kadar tanıyoruz? Gerçek bir baba-kız mücadelesi. Ana karakter Mevsim ünlü bir roman yazarıdır. Babası oldukça zengin olduğu için çocukluğundan beri hiç yokluk çekmemiştir. Ancak Mevsim’in ruhunda, içinde hep bir eksiklik vardır gideremediği. Bu onu hep bir arayışa sürükler. Yazdığı romanların karakterleri ile takıntılı bir bağ kurar, onlarla yaşar. Babası onu her konuda desteklese de yine de cevaplayamadığı sorular beynini kemirir. Babası için, babasına inat, babasına rağmen… yaşıyor her şeyi. Hem çok seviyor,hem uzak kalmak istiyor. Ayrıldığı anda özlüyor. Gerçek bir git-gel, aşılmaz bir çelişki yumağı. İnsan zaman zaman kendi hayatından bir şeyler okuyor hissine kapılıyor. Kim çatışmamıştır ki ailesiyle :) Mevsim son romanı için yazdığı Mehmet karakterine de yoğun bir şekilde bağlanır. Mehmet’te kendi eksikliklerini tamamlar. Mehmet modern bir derviştir. Dini, kuralları ile yaşamaktadır. Mevsim kendindeki bu eksiği gördükçe bocalar. Eğer psikolojik fotoğraflar sunan kitapları seviyorsanız bu kitaptaki tahlil çok başarılıydı. Hele son bölümde ki darbe şok etkisi yarattı. Onu tabi ki yazmayacağım:)
Dediğim gibi; en yakın olduklarımızı bile tam anlamıyla tanıyor muyuz???