Mustafa Bakar
@8Bofor
Karışık bi’adam mesleği mühendis ama ipe sapa gelmez biri*
Şu anda okuduğu kitap
Bu Bir İnceleme Değildir, Kendime Bir SohbetEdebiyat
Çocukluk adlı kitabını okumadan okumayın. Bu yazı da bir inceleme değil keyif almak için taze taze konuşmak istedim hepsi bu; neticede ben Dobrolyubov değilim. Okurken bir yandan da aklımda Dostoyevski ve Tolstoy karşılaştırması yapıp durdum kendimce. Anlatım tarzlarına göre bence; Dostoyevski sanki elinde içinde tek mermi olan revolver bulunduruyor, siz o silahın patlayacağını dönen yuvarlağın sesinden biliyorsunuz o bekleyişle sürdürüyorsunuz okumayı; Tolstoy ise beklenmedik bir anda bomba atıyor, bir kaç satırı ile soluk kesiyor. Tabii bu yorum yazarların ilk kitapları üzerinden yapılıyor. Mesela D/Ev Sahibesi T/İlkgençlik arasındaki bariz fark bu benim açımdan. Zamanın eleştirmenlerinden Belinksi de D* hakkında ilk kitapları için fazla dağıttığını söyler, bunu da yazarın fazla yaratıcı olduğuna bağlıyor. Bunların haricinde de İlkgençlik, Tolstoy gibi bir yazarın çocukken nasıl biri olduğuna tanık olmak için muazzam bir kitap. 15 yaşında metafizik üzerine konuşuyorlar, kendi trajedileri, dünya ve yaşamak üzerine ilk fikirlerine denk geleceksiniz. Ama yine de siz bana bakmayın ben biraz Rus edebiyatına saplandığımdan
ve kitaplar da birbirini çağırdığından da daha anlaşılır ve eğlenceli geliyor olabilir. Bilemiyorum Altan bilemiyorum.
0-30p: Kontrollü okuyucu 📖
40-70p: Hafif bağımlı 👀
80p+: Geçmiş olsun, kitaplar seni ele geçirmiş 😅
ÇocuklukEdebiyat
İzahı çok zor zaten şu “inceleme” kelimesini de hadsizce buluyorum. Zatıalimin okuma sürecini yazıyorum hepsi bu. Ben çok sevdiklerimizi fiilen kaybetmeden hala biraz çocuk olduğumuzu düşünüyorum. Ve asla da büyümek istemiyorum. Bazı kani sonlar için çok zayıf olduğumu düşünüyorum, geri kalan her şey geçer de işte; damarlarıma oturmuş kalakalmıştık mı daha ağırdır yoksa o kani son mu bilemiyorum Carlo, bilmek de istemiyorum. Kitapta anlattığı çocukluk dönemi, annesinin ölümü ile bitiyor. Araba giderken içime içime sustum arka koltukta. Bir de okuyacaksanız üçleme şeklinde alın ben tahmin edip çocukluk-ilkgençlik-gençlik diye aldım üst üste patlatmak daha güzel olur bence diye düşünüyorum. Mevzu bahis Tolstoy burada zaten, tovsoyo odoyorom gibi boş bi cümle kurmayacağım. Carlo sundu.
CinlerEdebiyat
Duygusal bir arayış içinde olan için yarım bırakılacak bir kitaptır. Siyaset ve tarihe dair bir merak yoksa bulaşmayın. Kitabın adına bakıp da önyargı da duymayın mevzunun cinlerle bir alakası da yok. Puşkin’in şiirinden geliyor.
Çok geniş bir alana dağıldığından neyden bahsedeceğimi de şaşırıyorum açıkcası. Toprak reformu arefesini ele alıp bunun gerçekleşme öncesi soylular üstündeki etkisini, sonrasını; aynı şekilde köylüler üzerindeki etkisine kadar değiniliyor.
Bu kitap öncesi okunması gereken kitap olarak da Babalar ve Oğullar derim ki sürekli kitapta Turgenyev eleştirisi ve Bazarov (kitabın baş kahramanlarından) üzerine dokundurmalar var. Bunun sebebi de nihilizmi o dönemde popüler hale getiren, düşünsel bunalıma girmiş gençliğe yol verenlerden biri olan Turgenyev’e belki de açtığı tahribatı göstermektir, bilemiyorum. Bu dediğimi de şöyle destekleyebilirim; Dostoyevski bu kitabı o dönemde işlenen Ivan isimli bir öğrenci cinayetinden etkilenerek yazıyor. Cinayeti işleyenler de nihilist olarak geçiyor. Çok kaba ve düz geçiyorum çünkü uzun uzun makale yazmak değil işim.
Ama tavsiyem eğer hiç Turgenyev okumadıysanız onu da bundan önde okumanız çünkü bu kadar ağır eleştiri alan bir yazara karşı gönülsüzlük duyabilirsiniz. Ki kendisi de esasen Dostoyevski’den evveldir bir nevi babasıdır. Hatta eleştirilen Bazarov karakterine dair şöyle denir; yazarın yarattığı bu karakter sonradan yazarı etkisi altına almıştır. Siz düşünün işte işin boyutlarını.
Bir de bu nihilistlerin Bakunin,nin Devrimci El Kitabı’ndan yola çıkıldığı söyleniyor. Ben okumadım bir ara bakacağım sizlere de söyleyeyim.
Bir de ufak şamata: kitapta öldürülen Şatov(gerçekte İvan) ölmeden önceki gün baba oluyor ve eşiyle bebeğin isim tartışmasında İvan mı olsun adı gibisinden bir atışma yaşanıyor. Muazzam
Tolstoy’un olguları ulviyeti dayandırmasının arşa çıktığı bir eser. Daha çok Dostoyevski okudum lakin Tolstoy tokatlar kendisini. Özellikle kitabın adı olan öykü gerçekten çok hoş. Kendisi hristiyanlığa muazzam eleştiriler yapıyor genelde özellikle okunması gereken bir yazar zaten.
Avrupa edebiyatı da benim nezdimde Rus edebiyatını yakalayamaz, ki yine aynı şekilde realizmin içine yerleşmiş bir edebiyatla romantikler kıyaslanmamalı neyse konu saptı bende.
içsel hezeyanlarEdebiyat
İvan esasen farkındalığı olan kafası da çalışan birisi lakin toplum çoğu zaman bireyi yuttuğu için kendisinde o dönemde basitlik ve “normal” olana kendini kaptırıyor. Ölümüne yakın da kendisine bunlar hücum ediyor ve ağır hezeyana sürükleniyor. Kitap sonu şunu dediğimi hatırlıyorum; bilemiyorum İvan belki de göğüs kafesini tekmeleyen şeylere kulak asmalıydın belki de yalnız kalsan da özgün olmalıydın şimdi üzülmek yetmiyor; ölümünde huzur bul.
Tavsiye ederim