Ragıp Reis
@Ailenizintarihogretmeni
Michelangelo'nun 87 yaşında söylediği çok değerli bir cümlesi var:
“Ancora Imparo. Yani, “Hâlâ öğreniyorum.”
Van'daki katliamların ilk hedefi olarak Osmanlı yönetici ve dinî liderleri ile aileleri seçilmiş görünüyor. Bu yöntem, yâni sivil bir direniş tertipleyebilecek kapasitedeki insanların önce öldürülmesi, Balkanlarda görülen modelin tekrarıydı ve bir plan dâhilinde hareket edildiğinin göstergesiydi.Van'da İslâmiyet'e ait ne varsa yerle bir edilmişti. Sadece antik değeri olan üç bina dışındaki tüm camiler yakılmış veya yıkılmıştı. Müslüman mahallelerin tamamı yerle bir edilmişti. Ermeniler işlerini bitirdiğinde ve Osmanlılarla Ermeniler arasındaki iç çatışma sonlandığında, Van bir şehirden çok, eski bir harabeye dönmüştü.
Reklam
Cihan Harbi'nde Doğu Anadolu...Tarih
Yönetmeliğe göre Kürt aşiret mensupları da Osmanlı ordusunda görev almalıydılar, fakat uygulamada bu nâdiren gerçekleşirdi. Tarımla uğraşan yerleşik Kürtler ile Doğu'daki şehirlerde yaşayan Kürtler, aynı Türkler gibi askere yazılır ve savaşa katılırlardı fakat aşirete bağlı Kürtler farklı davranırlardı. Osmanlıların Kürt aşiret üyelerini askere alması için, üzerlerine bir askerî birlik gönderip, onları öncelikle bastırmaları gerekiyordu; bunun da savaş halinde yapılması imkânsızdı. Bu nedenle birçok Kürt aşireti, savaşta tarafsız kalıp fırsat buldukça kendi çıkarlarını gözetirdi. Hattâ Kürt aşiretleri, Van vilayeti ile Dersim bölgesinde Osmanlı'ya karşı savaşmışlardı
Ömer Hayyam, idolü olan İbn-i Sina'ya ve savunduğu her şeye acımasızca saldıran Gazalî'nin Bağdat'ın gözdesi olmasını endişeyle izlemişti. Hayyam, Gazalî'nin dogmatik ve kendi işine yarayan yaratılış savunmasına özellikle saldırmaktaydı:
"Bu varlık denizi nerden gelmiş bilen yok
Öyle bir inci ki bu büyük sır delen yok
Herkes aklına eseni söylemiş durmuş
İşin kaynağına giden yolu bulan yok."
Müslüman ilminin en şahane abidesi
Yazar bir konu hakkında, çoğu kez yaptığı gibi, "asla emin olmadığını" ya da bilmiyor olmalarını basit bir şekilde "bilmiyorum" şeklinde ifade etmeyi reddedenleri yerden yere vurduğunda okurlar titiz bir araştırmacı, anlayışı kuvvetli bir kültür klinisyeni ya da, bugün rahatlıkla söyleyebileceğimiz üzere, sosyal bilimlerin büyük bir ismi ile karşı karşıya olduklarını anlayabiliyorlardı. Biyografisini yazanlardan birisi Birûni için Müslüman ilminin "en şahane abidesi" derken pek de mübalağa etmiş sayılmazdı.
Hindular Müslümanlardan neden nefret ediyor?
Birûni lafını hiç sakınmadan Müslümanların (yani Mahmut'un) yakın zamanlardaki fetih savaşlarının her yeri mahvettiğini bildirmekteydi. "Mahmut ülkenin bütün refahını yok etti ve orayı öyle bir dağıttı ki Hindular çöldeki kum tanecikleri gibi etrafa saçıldılar. Geriye kalanlar da hâliyle bütün Müslümanlara karşı bir nefret beslemektedirler," diye yazmaktaydı. Refah ortadan kalkınca kast sistemi daha da güçlenmişti ve en iyi zihinler sürgün edilmişlerdi. Bu durumda Hinduların Müslümanlardan nefret etmemeleri beklenemezdi.