Mustafa Azak

Mustafa Azak
@MustafaAzak
İnsan ne kadar yaşarsa yaşasın, ne kadar okursa okusun, en az bildiği şey, kendisi.
Şizofreni Geliştirme Riski (%)
Şizofreni Hastasıyla Yakınlık Derecesi Genel Nüfus %1 Anne Baba %6 Kardeşler %9 Çift Yumurta İkizleri %17 Tek Yumurta İkizleri %48
Sayfa 114 - Kolektif Kitap·Kitabı okudu
Bilim
Reklam
Şizofrenide Sinaptik Budanma
.. üç yaşındaki çocuğun beynindeki sinaps sayısı yetişkine göre iki kat fazladır. Aşağı yukarı erinlik döneminde başlayan sinaptik budanma, işlem belleğinin fiilen işine yaramayanlar da dahil, beynin kullanmadığı dendrit dikenlerini ortadan kaldırır. Ergenlik ve genç yetişkinlik dönemlerinde sinaptik budanma en etkin haline gelir. Göründüğü kadarıyla şizofrenide sinaptik budanma ergenlik döneminde kontrolden çıkar ve gereğinden fazla sayıda dendrit dikeni kırpılır.
Sayfa 110 - Kolektif Kitap·Kitabı okudu
Bilim
Şizofrenide Biyolojik Tedaviler
Tıpkı depresyonda olduğu gibi, şizofrenide de biliminsanları ancak ilk etkili ilaç ortaya çıktıktan sonra gözlerini bozukluğun biyolojisine çevirdi. Her iki durumda da ilk ilaç tesadüf eseri bulunmuş, başlangıçta başka sorunlara çözüm getirmek amacıyla üretilmişti. Rhône-Poulenc adlı ilaç firmasında görev yapan Fransız kimyager Paul Charpentier, alerjiye iyi gelen fakat o dönemki ilaçlar kadar yan etkisi bulunmayan bir antihistaminik üretme niyetiyle çalışmaya başlar. 1950 yılında geliştirdiği ilaca Thorazine adı verilir (etken maddesi klorpromazindir). Thorazine'in klinik deneylerde gösterdiği etki herkesi şaşkına çevirir: İlaç insanların kendilerini çok daha sakin ve rahat hissetmesini sağlamıştır. Thorazine'in sakinleştirici etkilerini gören iki Fransız psikiyatrist, Pierre Deniker ve Jean Delay onu psikotik hastalarında kullanmaya karar verirler. İlaç özellikle şizofreni hastalarında sihirli bir değnek gibi çalışır. ABD Gıda ve İlaç İdaresi'nce onayladığı 1954 yılından bu yana, sadece ABD'de iki milyon kişi Thorazine'le tedavi edilmiştir. Hastaların pek çoğu bu sayede akıl hastanelerinden taburcu olabilmiştir. Thorazine ilk başta hastaları fazla uyuşturmadan yatıştıracak bir sakinleştirici olarak düşünüldü. Gel gelelim 1964'ten sonra Thorazine ve benzeri ilaçların şizofreninin pozitif belirtilerine yönelik özel etkiler gösterdiği açıkça görüldü: Hezeyanları, sanrıları ve bazı tür düşünce süreci bozukluklarını ortadan kaldırıyor veya hafifletiyordu. Dahası belirtilerin görülmediği iyileşme dönemlerinde kullanıldıklarında bu antipsikotikler nüksetme sıklığını da azaltıyordu. Ne var ki Parkinson hastalığının nörolojik belirtilerini de içeren ciddi yan etkileri vardı. Bu ilaçları kullananlarda el titremesi, yürürken öne eğilme ve kas sertleşmesi
Sayfa 105 - Kolektif Kitap·Kitabı okudu
Bilim
Şizofreninin Temel Belirtileri
Şizofreni, her biri beynin farklı bölgesini etkileyen üç tür belirti ortaya çıkarır; bu da onu, kavranması ve tedavisi özellikle zor bir bozukluk haline getirir. Şizofreninin pozitif belirtileri -“pozitif” denmesinin sebebi iyi olması değil, bunları yaşayan kişide gözlenen yeni davranış biçimlerini ifade etmesidir- bu hastalığı en çok akla getiren ve genellikle varlığı hasta tarafından fark edilen ilk belirtilerdir. Pozitif belirtiler irade ve düşünce sürecindeki bozulmaları yansıtır. Düşüncede bozulma kişiyi gerçeklikten koparıp sanrı (halüsinasyon) ve hezeyan gibi algı ve davranış değişikliklerine yol açar. Bu psikotik belirtiler sadece bunları yaşayan kişi için değil, bunlara tanık olan insanlar için de dehşet vericidir. Bunlar ayrıca şizofreni hastalarına yapıştırılan damganın da başlıca sebeplerindendir. ... En yaygın pozitif belirti sanrılardır, bunlar görsel ya da işitsel nitelikte olabilir. İşitsel sanrılar çok rahatsız edicidir; hastalar kendilerini merhametsizce eleştiren, bazen de aşağılayan sesler duyar. Bu sesler hastanın kendine ya da başkasına zarar vermesine neden olabilir. Hezeyanlar, yani gerçeklikle bağdaşmayan inanışlar da sık görülür. Farklı hezeyan türlerinin en yaygını paranoid hezeyandır. Hastalar genellikle diğer insanların kendilerine zarar vermeye çalıştığını, kendilerini takip ettiklerini ve peşlerini bırakmadıklarını düşünürler. Birinin kendilerini zehirlemeye çalıştığını, özellikle de bunu ilaçlar vasıtasıyla yapmaya çalıştığını düşünenlere de sık rastlanır. Bir diğer yaygın hezeyan tipi, üzerine alınma ve kontrol edilmeyle ilgilidir. Hasta televizyondan ya da radyodan sadece kendine yönelik özel mesajlar aldığını hisseder; kendi zihninin başka insanlar tarafından kontrol edebileceğine inanma da şizofreni hastalarında sık görülür
Sayfa 100 - Kolektif Kitap·Kitabı okudu
Bilim
İnsanlar kendilerini gerçekten mutlu hissettiklerinde, gözlerinin çevresindeki kazayakları bunu belli eder; kazayaklarından yoksun gülümsemelerse sahte neşeye işaret eder.
Sayfa 124 - Varlık Yayınları·Kitabı okudu
İnsan ve Toplum