Samkhya ve Yoga felsefesindeki iki temel kavram olan Puruṣa (saf bilinç, değişmez öz) ve Prakṛti (doğa, madde, değişken olan her şey) arasındaki farkı anlatıyor.
Citta (zihin maddesi), doğası gereği sürekli değişir. Bizler genellikle zihnimizi susturmaya ya da kontrol etmeye çalışırız, ancak Yoga Sūtraları’na göre asıl hedef bu değildir. Çünkü zihin doğası gereği hep değişecektir.
Gerçek huzur, zihni değiştirmek veya susturmakla değil, onun ötesine geçmekle mümkündür. Bunun için, Puruṣa’yı (gerçek benliği) tanımak gerekir.
Puruṣa değişmez ve gözlemleyicidir, zihnin hareketlerini fark eder ama onlardan etkilenmez.
Zihin ve düşünceler sürekli değişirken, içimizdeki saf bilinç (Puruṣa) sabittir ve eğer bu bilinçle özdeşleşirsek, zihnin gelgitlerinden etkilenmeden huzur içinde kalabiliriz.
Bu anlayış, meditasyon ve yoga pratiğinde önemli bir yere sahiptir. Çünkü zihnin dalgalanmalarını susturmaya çalışmak yerine, onları gözlemlemeyi ve onlardan bağımsız olan gerçek benliği fark etmeyi amaçlarız.