izmir'in smyrna'sı (paleolitik çağ'dan türk fethine kadar)
ersin doğer
iletişim yayınları
•
tarih boyunca önemli bir şehir olmuş izmir. ona bu hususiyeti armağan eden de, malum, körfezi. başlarda izmir'in ilk yerleşim yerinin 5000 sene önce kurulan bayraklı olduğu kabul ediliyordu, ancak yeşilova'daki (bornova) kazılar, şehrin ilk kurulduğu yerin burası olduğunu ve tarihinin de 8000 sene önceye gittiğini gösteriyor.
anadolu'ya hakim olan hititler zamanında izmir'in bulunduğu bölgede hititler'e bağlı bir beylik ya da beylikler bulunuyor. hititler'in çökmesinden (m.ö. 1200'ler) sonra ortaya çıkan boşlukta yunanistan anakarasından gelen (m.ö. 800'ler) aiol halkı bayraklı izmir'ine yerleşiyorlar. onları, kolophon'dan (değirmendere, menderes) gelen, aslen yunanistan'dan gelme diğer bir kolonizatör halk ionlar yerlerinden ediyor ve izmir'e (symrna) bundan böyle, bölgeye de adını veren ionlar hakim oluyor (efes şehri ile izmir şehri arasında, ion topraklarının hakimiyeti için bir rekabet söz konusu. önce efes, sonra ise izmir bu rekabette öne geçiyor) (m.ö. 800 dolaylarında yaşayan meşhur kör ozan homeros'un da izmirli olduğu “sanılıyor”). persler anadolu'yu fethedince onların, atina hegemonya kurunca da bu sefer onların hakimiyetine giriyor. persler'den önce bir de lidya'ya tâbi olmaları var. bu dönemler boyunca izmir genel olarak otonomisini korumuş. denizcilik ve ticaret, şehrin simgesi.
bayraklı'dan sonra şehrin bugünkü kadifekale'ye (pagos) taşınması, gelenekte büyük iskender'in gördüğü bir rüyaya bağlanıyor. uydurma bir hikaye ama, kadifekale'nin hellenistik çağ'da inşa edildiğini bildiriyor. seleukoslar'ın ve pergamon krallığı'nın da bir dönem ele geçirdiği şehirden bir temsilci, roma imparatorluğu'nu anadolu'ya davet etmek için gönderiliyor. çünkü pergamon,