Tolstoy,bu kitapda döneminin adalet sistemini,hapishaneleri sert şekilde eleştirmiştir.Ayrıca toplumun ekonomik eşitsizliği, burjuva-köylü ilişkileri,insana verilmeyen değer ve daha birçok toplumsal sorunlardan bahsedilmiş.Hapishanelerin insanları düzeltmediğini, hatta daha da ahlaksızlaştırdığı savunulmuş.
Bir zamanlar hayatını bencil, umursamaz ve zevklerine düşkün bir şekilde yaşayan nehludov, jüri olarak katıldığı mahkemede ilk aşkı olan maslovayı sanık olarak görür. Nehlüdov geçmişinde maslovayı tek gecelik bir arzusu için kullanır ve hamile bırakır fakat bunda hiçbir şekilde sorumluluk almadan terk edip gider.
Daha sonra bu denk geliş nehlüdov için ömür boyu taşıyacağı bir yük olur. Burada da nehlüdovun kişisel olarak dirilişi başlar. Kitabın sonunda nehlüdov kurtulmadı veya düzeni değiştirmedi fakat eskisi gibi yaşayamayacağının farkına vardı.
Bana göre Nehlüdovun yaşadığı değişim sonrası fikirleri Ütopyadan ibaretti. “Kötülüğe kötülükle karşılık verme” veya “Bir yanağına vurana sende öbür yanağını uzat” gibi düşünceler tamamen ütopya.