"İKİ BIÇAĞI BİRBİRİNE" Kitabı Üzerine
Bir Kutu Kitap seçkisi sayesinde ilk kez tanıştığım,çağdaş Türk edebiyatının dikkat çeken isimlerinden 
Çilem Dilber Çilem Dilber’in kaleme aldığı, Budala Kitap etiketli 
İki Bıçağı Birbirine "İki Bıçağı Birbirine" adlı romanı bir aile dramından yola çıkarak insanın karanlık yüzüne inen,sırların ve yüzleşmelerin yer aldığı,dili akıcı,katmanlı ve psikolojik derinlikli kurmaca bir metindir.
Yazarımız Çilem Dilber Çilem Dilber, doğrusal bir anlatım yerine,geçmiş ile şimdiki zaman arasında mekik dokuyan, anıların ve sırların iç içe geçtiği bir kurguyu tercih etmiş.
Kapakta yer alan, koltukta oturan ama başları gerçeküstü (hayvan/boynuzlu figürler) tasarlanmış üç insan resmi ve renkler, skandalları ile malum adada geçen maske olayları ile ilgili çağrışım yapıp oldukça irite etmişti beni,ancak kitabı okuduktan sonra bir mitten esinlenildiğini farkettim daha farklı bir temsil yapılabilirdi,yine de kapak kitabın genel havasına dair ipucu veriyor.
Roman, ana karakter Melih’in babasının ölümünün ardından başlar.Melih, babasının ölümüyle, onun "mabedim" dediği,kitaplar,dolma kalemler,defterler ile dolu çalışma odasına girer ve babasının kilitli bir çekmecesini keşfeder.
Çekmecenin içinden çıkan gizemli dosyalar ve yarım kalmış hikâyeler, Melih’i ve kız kardeşi Çiğdem’i hiç bilmedikleri,yıllarca saklanmış bir hayatın eşiğine getirir.Melih,aslında hayatı boyunca hiç tanımadığı bir babanın gölgesiyle ve onun sırlarıyla baş başa kalır.(Aslında herkes babayı kendince tanıyor)
Bir insanı ne kadar tanıyabiliriz?Hele ki bu insan en yakınımızsa?
Roman,aile bağlarının içindeki yabancılığı,yabancılaşmayı ve bireyin kendi kimliğini koruma mücadelesini karakterler açısından tek tek ele alır.
Kitapta kapak dışında rahatsız olduğum iki husus daha var.Biri kitap oldukça dikkat çekici başlıyor ancak
Çilem Dilber Çilem Dilber’in kaleme aldığı, Budala Kitap etiketli İki Bıçağı Birbirine "İki Bıçağı Birbirine" adlı romanı bir aile dramından yola çıkarak insanın karanlık yüzüne inen,sırların ve yüzleşmelerin yer aldığı,dili akıcı,katmanlı ve psikolojik derinlikli kurmaca bir metindir.
Yazarımız Çilem Dilber Çilem Dilber, doğrusal bir anlatım yerine,geçmiş ile şimdiki zaman arasında mekik dokuyan, anıların ve sırların iç içe geçtiği bir kurguyu tercih etmiş.
Kapakta yer alan, koltukta oturan ama başları gerçeküstü (hayvan/boynuzlu figürler) tasarlanmış üç insan resmi ve renkler, skandalları ile malum adada geçen maske olayları ile ilgili çağrışım yapıp oldukça irite etmişti beni,ancak kitabı okuduktan sonra bir mitten esinlenildiğini farkettim daha farklı bir temsil yapılabilirdi,yine de kapak kitabın genel havasına dair ipucu veriyor.
Roman, ana karakter Melih’in babasının ölümünün ardından başlar.Melih, babasının ölümüyle, onun "mabedim" dediği,kitaplar,dolma kalemler,defterler ile dolu çalışma odasına girer ve babasının kilitli bir çekmecesini keşfeder.
Çekmecenin içinden çıkan gizemli dosyalar ve yarım kalmış hikâyeler, Melih’i ve kız kardeşi Çiğdem’i hiç bilmedikleri,yıllarca saklanmış bir hayatın eşiğine getirir.Melih,aslında hayatı boyunca hiç tanımadığı bir babanın gölgesiyle ve onun sırlarıyla baş başa kalır.(Aslında herkes babayı kendince tanıyor)
Bir insanı ne kadar tanıyabiliriz?Hele ki bu insan en yakınımızsa?
Roman,aile bağlarının içindeki yabancılığı,yabancılaşmayı ve bireyin kendi kimliğini koruma mücadelesini karakterler açısından tek tek ele alır.
Kitapta kapak dışında rahatsız olduğum iki husus daha var.Biri kitap oldukça dikkat çekici başlıyor ancak
“Ataerkil toplum kavramları size şekil verip, sizi programladığından, sizin için en iyi olanın en iyi farkına varamayan olursunuz anca. Felakete sürüklenmekte olduğunun bile farkına varamayan budala bir genç kız olursunuz.”
Kitabın konusuna geçmeden önce değinmek istediğim bir nokta var. Bu eser, bir dönem ülkemizde "müstehcenlik" gerekçesiyle toplatılmış, ardından kitabın çevirmeni hakkında soruşturma açılarak gözaltı kararı verilmişti. Açıkçası bu haberi gördüğümde çok da şaşırmadım. Çünkü kitap yalnızca rahatsız edici sahneler içeren bir yeraltı edebiyatı örneği değil; aynı zamanda ataerkil düzeni, cinsiyetçi normları ve toplumun kadın bedeni üzerindeki tahakkümünü sert bir şekilde eleştiren bir metin. Bu nedenle kitabın yarattığı tartışmaların, içerdiği sahnelerden çok ortaya koyduğu eleştirilerle ilgili olduğunu düşünüyorum. Ne yazık ki kadın-erkek eşitliği ve toplumsal cinsiyet meselelerinde hâlâ ciddi sorunlar yaşayan toplumlarda bu tür eserler çoğu zaman edebi yönleriyle değil, yarattıkları rahatsızlık üzerinden değerlendiriliyor.
Yeraltı edebiyatı diye bir tür olmasaydı, bu kitap o türü tek başına yaratabilirdi. Okurken inanılmaz derecede rahatsız oldum; yeraltı edebiyatının o kirli, bunaltıcı ve insanın içine işleyen atmosferini iliklerime kadar hissettim. Hatta bir noktada kitaba ara vermek zorunda kaldım. Uzun uzun nefes alıp kendimi toparlamaya çalıştım. Şu ana kadar okuduğum en rahatsız edici kitap olduğunu rahatlıkla söyleyebilirim. Bunun da ötesine geçen bir kitap okur muyum, açıkçası emin değilim. Chuck Palahniuk, Ölüm Pornosu'nda yeraltı edebiyatının en sert ve en sarsıcı tonlarından birini kullanıyor. Toplumsal normları ve tabuları acımasızca parçalayarak özellikle ataerkil düzeni hedef alıyor. Erkek egemenliğinin kadın bedeni üzerindeki
“Kötü bir anıyı unutmanın en iyi yolu güzel bir tanesiyle değişmektir.”
Budala, okuyucuya yalnızca "budala" bir adamın öyküsünü sunmakla kalmaz; özüne inildiğinde 19. yüzyıl insanına batılılaşma ve modernleşme üzerinden çarpıcı mesajlar verir. Bu dönemde Rusya, Batı Avrupa etkisinde kalmış, toplum yapısı hızla değişmiş; modernleşme, sanayileşme ve kentleşme gibi sorunlarla toplumsal düzen sarsılmıştır. Romanda bu dönüşümün etkileri açıkça görülmektedir. Karakterlerin çoğu toplumdaki konumlarını yükseltme, maddi kazanç elde etme veya sosyal statülerini koruma çabası içerisindedir. Dostoyevski, bu durumun insan ilişkilerini samimiyetten uzaklaştırdığını ve bireyleri çıkar odaklı bir yaşam anlayışına sürüklediğini gösterir. Modernleşmeyle birlikte insanların manevi değerlerden uzaklaşması, romandaki birçok trajedinin de temel nedenlerinden biri olarak sunulur.
Romanın başkarakteri Prens Mışkin ise bu dünyanın karşısında duran bir simge konumundadır. O, insanları maddi durumlarına göre değerlendirmez; her zaman sevgisi, saygısı, affediciliği ve merhametiyle ön plandadır. Böylesi bir dünyada herkesten farklı özelliklere sahip olmak, çevresi tarafından anlaşılamamasına ve bir "budala" olarak görülmesine neden olur. Bu durum, modern toplumun ahlaki değerlerden ne kadar uzaklaştığını açıkça yansıtmaktadır.
Kapitalizm Kıskacında İnsan İlişkileri ve Metalaşma
Kapitalizmin temel özelliklerinden biri, ekonomik çıkarın toplumsal ilişkiler üzerinde belirleyici hale gelmesidir. Budala romanında da birçok karakterin davranışı ekonomik kaygılarla şekillenmektedir. Özellikle Gavrila Ardalionoviç İvolgin (Ganya) karakteri bu durumun en belirgin örneğidir. Ganya, Nastasya Filippovna ile evlenmek istemektedir; ancak bu isteğin temelinde sevgi değil, ekonomik kazanç ve sosyal yükselme arzusu yatar. Bu durum, evlilik kurumunun bile ekonomik hesapların bir
Budala - İyiliğin Sınırı Üzerine Bir Roman
Dostoyevski'nin Budala'sı ilk bakışta saf ve iyi bir adamın hikâyesi gibi görünür. Ancak kitap ilerledikçe anlarız ki mesele bir budalanın hikâyesi değil, iyiliğin bu dünyada ne kadar yaşayabileceğinin sorgulanmasıdır.
Prens Mışkin çevresindeki insanların sandığı gibi aptal değildir. Aksine, insanların iç dünyalarını en iyi gören karakterlerden biridir. Kimin yalan söylediğini, kimin acı çektiğini, kimin tutkularının esiri olduğunu çoğu zaman herkesten önce fark eder. Fakat gördüğü gerçekleri kendi çıkarı için kullanmaz. Onun trajedisi de burada başlar.
Roman boyunca Rogojin saplantının, Nastasya Filippovna ise yaralarının esiri olmuş bir ruhun temsilcisi gibidir. İkisi de farklı sebeplerle kendi uçurumlarına yürür. Nastasya'nın önünde defalarca yeni bir hayat kurma fırsatı olmasına rağmen geçmişinin gölgesinden kurtulamaması, karakterin en acı tarafıdır. İnsan ona üzülür; fakat aynı zamanda çevresindeki insanları da kendi felaketine sürüklediğini görür.
Rogojin ise aşkın değil, saplantının temsilcisidir. Sevdiğini düşündüğü kadını anlamaya çalışmak yerine ona sahip olmaya çalışır. Bu yüzden sonu şaşırtıcı değil, kaçınılmazdır.
Ancak kitabın en trajik karakteri bana göre yine de Mışkin'dir.
Çünkü o insanların karanlığını göremediği için değil, gördüğü hâlde onları kurtarmaya çalıştığı için kaybeder. Her şeyi anlayabilmek, her şeyi değiştirebilmek anlamına gelmez. Dostoyevski'nin en sert gerçeği belki de budur. Mışkin insanları anlar, onlara acır, onları affeder; fakat bazı yaralar sahibinin isteği olmadan iyileştirilemez.
Kitap bittiğinde geriye bir zafer hissi kalmaz. Kimse kazanmaz. Kimse kurtulmaz. Okuyucu son sayfayı kapattığında bir süre sessiz kalır ve kendi kendine şu soruyu sorar:
"İyilik gerçekten yeterli midir?"
Budala'nın bende bıraktığı en güçlü düşünce,
Yufka Yürek
2026-26.kitap
Kitabın Adı : Yufka Yürek
Yazarı : Dostoyevski
Yayınevi: @canyayinlari
Türü : Novella
Basım Yılı: 2017
Sayfa Sayısı: 49 Sayfa
Düşünceler : En sevdiğim yazarlardan birisi olan Dostoyevski bu eserini 1848 yılında yazar. Eserini tamamladıktan 27 yaşında olan yazarın ünü artık artmaya başlamıştır. Suç ve Ceza, Kumarbaz ,Budala gibi ölümsüz eserleri olan yazarın bu novellası büyük eserlerinin adeta bir nüvesi gibidir.
Orijinal ismini Zayıf Kalp ,Güçsüz Yürek olan eserin ana karakteri Vasta Şumkov ile arkadaşı Arkadi İvanoviç'tir.
Vasya duygusal ve minnettarlık altında ezilen oldukça hassas bir kişidir. Bir gün nişanlanır ve arkadaşı İvanoviç ile gelecek planları kurmaya başlar. Ancak maddi sıkıntılar ,ön ödeme alıp yetiştiremediği bir iş ve bu yüzden yaşadığı derin minnet duygusu yüzünden sağlığı gitgide bozulur Vasya 'nın.
Dostluk ,arkadaşlık ,fedakarlık ve işinize gibi temaların derince işlendiği bu güzel novellayı herkesin okumasını ister hararetle tavsiye ederim
Budala
Puan vermedi
Budala, ilk bakışta yavaş ilerleyen bir roman gibi görünse de karakterlerin iç dünyasına girdikçe çok derinleşen bir eser. Özellikle Prens Mışkin'in insanlara yaklaşımı, merhameti ve dürüstlüğü, romanı bitirdikten sonra uzun süre akılda kalıyor.
Dostoyevski, Prens Lev Nikolayeviç Mışkin karakteriyle neredeyse kusursuz derecede iyi bir insan yaratmaya çalışmış. Mışkin dürüsttür, merhametlidir, insanları yargılamaz ve çıkar peşinde koşmaz. Fakat roman ilerledikçe insanlar onun iyiliğini anlayamaz.
Bazıları onu saf bulur, bazıları aptal sanır, bazıları da ondan rahatsız olur. Çünkü Mışkin, insanların saklamaya çalıştığı gerçek yüzlerini ortaya çıkarır. Bir odada herkes rol yaparken, gerçekten samimi olan tek kişi bazen en garip görünen kişi olur.
Bu nedenle romanın adı çok anlamlı olmuş. Asıl soru..
Budala kimdir? Mışkin mi, yoksa iyiliği anlayamayan toplum mu?
Bir başka önemli nokta da Nastasya Filippovna karakteridir. O, kendisini sevilmeye layık görmeyen, geçmişinin yükünü taşıyan trajik bir karakter. Mışkin onda kötülük değil, yaralanmış bir insan görür. Ama bazen sevgi tek başına bir insanı kurtarmaya yetmez. Romanın en acı taraflarından biri bu bence.
Roman boyunca neredeyse insan bir şeylerin eksikliğini yaşıyor, sevgi, kabul edilme, huzur ya da anlam. Bu yüzden karakterler birbirlerine yaklaşırken bile birbirlerini incitiyor. Bu açıdan bakınca Budala, yalnızca bir aşk veya toplum romanı değil; insanın neden mutlu olamadığını sorgulayan derin bir psikolojik eser. Roman bittiğinde olaylardan çok karakterlerin ruh hâlleri akılda kalıyor. Özellikle Prens Mışkin, insanın zihninde gerçekten iyi olmak bir güç müdür, yoksa insanı savunmasız bırakan bir zayıflık mı? Sorusunu bırakıyor.