Cihan
@chnbrk
Pulchrum est id quod visum placet.
Hukuk, Felsefe, Siyaset - Muhalif - 20
7/10
59 günde okudu
·2023 20. kitabı
Her çiçeğin bir mevsimi, her kitabın bir zamanı vardır. Haziranın tadını yeni hikâyelerle çıkarın.
Türk anlropolojisi, en azından 1980'li yıllara dek, iki sorunsal çevresinde gelişmiş gözükmektedir: Ağırlıklı olarak "milliyetçi" eğilimli sosyal bilimciler tarafından sürdürülen "ulus"un kültürel imali çabası, genel olarak Türk etnisitesini (Yörükler, Türkmenler, Tahtacılar vb.) ilgi odağına yerleştirirken, "ötekiler"i (Kürt, Çerkez, Laz, Roman ... ) ya "yok" sayar ya da "Türklük" ile kökensel ilişkilerini kanıtlamaya yönelik ele alır.
Gerçekten de son 500 yılda kültürel etkileşimi en hızla etkileyen güçler, ticari yayılma ve sanayileşme olmuştur. 16. yüzyıldan 20. yüzyılın ilk yarısına dek süren sömürgecilik siyasaları, sömürgeci devletlerin, sömürgeleştirdikleri halkların kendine yeterli geçim örüntülerini parçalayarak onları metropol için üretecekleri kapitalist "dünya sistemi"ne dahil etme biçiminde gerçekleşmekteydi. Sanayileşme bu süreci hızlandırmış, sömürge ve yarı-sömürgeleri metropol için önce bir hammadde, ardından da sınai yatırım alanları ve pazara dönüştürmüştür.
Bir ulus-devlet sınırları içerisinde birden fazla dil konuşulabilir. Ulus-devletin bu duruma tepkisi, "ulusal dil" dışındaki dillerin inkarı ve yasaklanmasından, bu dillerde öğrenimin teşvikine dek değişiklik gösterebilmektedir. Anadilin savunulması ve geliştirilmesi ise, etnik gruplar açısından günümüzde bir varlık-yokluk sorunu olarak anlamlandırılmaktadır. Bir dilin kaybolması, onun taşıyıcısı olduğu kültürün yeryüzünden silinmesi anlamına geleceğinden, antropologlar, dillerin unutulmaması konusunda, en azından konuşmacısı azalmış, tehdit altındaki dilleri kayıt altına almak yoluyla uğraş verir.
Konuşma dili, hiç kuşku yok ki kültürün (tek olmasa da) en önemli aktarım aracıdır; bir toplumun (giderek yazı dilinin olanaklı kıldığı ölçüde insanlığın) kültürel birikimi, teknolojileri, toplumsal normları, ahlakı, inanç sistemleri, dilde gizlidir; dil insan yavrusunun sosyalleşmesinde, diğer türlerde mevcut olmayan bir avantaj sağlamaktadır.